Józef Werobej

Józef Werobej
	; Józef Werobej (przed 1934)
	pułkownik
Data i miejsce urodzenia	17 września 1890 ; Zalesie, gubernia grodzieńska, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci	27 kwietnia 1976 ; Londyn, Wielka Brytania
	Przebieg służby
Siły zbrojne	Armia Imperium Rosyjskiego; Wojsko Polskie; Polskie Siły Zbrojne
Jednostki	83 Pułk Strzelców Poleskich; 44 Pułk Strzelców Legii Amerykańskiej; 13 Kresowa Dywizja Piechoty; 9 Dywizja Piechoty; 4 Dywizja Piechoty
Stanowiska	dowódca pułku piechoty; dowódca piechoty dywizyjnej; dowódca dywizji piechoty
Główne wojny i bitwy	I wojna światowa; wojna polsko-bolszewicka; II wojna światowa; kampania wrześniowa
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

Józef Werobej (ur. 17 września 1890 w Zelwie pow. wołkowyski^[1], zm. 27 kwietnia 1976 w Londynie) – oficer piechoty Armii Imperium Rosyjskiego, pułkownik Wojska Polskiego mianowany przez polskie władze na uchodźstwie generałem brygady. Dwukrotny kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Syn Grzegorza i Anastazji z domu Miśkiewicz^[1]. Po ukończeniu gimnazjum klasycznego w Wilnie, w latach 1912–1917 służył w armii rosyjskiej, w której ukończył szkołę podoficerską (1913) i szkołę chorążych (1915)^[2]^[3]. Był oficerem zawodowym piechoty. Brał udział w walkach frontowych podczas I wojny światowej^[2]^[3]. Służył w 22 Syberyjskim Pułku Strzelców; w styczniu 1917 został mianowany porucznikiem^[3]. W grudniu 1917 wstąpił do Ligi Oficerskiej I Korpusu Polskiego w Rosji^[2]. W okresie od sierpnia 1918 do lipca 1920 dowodził kompanią i batalionem 1 pułku strzelców polskich (późniejszy 43 pułk strzelców Legionu Bajończyków) Armii Polskiej we Francji dowodzonej przez gen. Józefa Hallera.

Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Od sierpnia 1920 do grudnia 1931 pełniący obowiązki, potem dowódca 83 pułku piechoty w Kobryniu^[2]. Od grudnia 1931 do grudnia 1934 dowódca 44 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Równem^[2]. Jako najstarszy dowódca pułku od stycznia do sierpnia 1933 pełnił obowiązki dowódcy dywizji pod nieobecność gen. brygady Edmunda Knoll-Kownackiego i w czasie choroby płk. dypl. Bronisława Regulskiego, dowódcy piechoty dywizyjnej. Od tego drugiego oficera w grudniu 1934 przejął obowiązki dowódcy piechoty dywizyjnej 13 DP i pełnił je do marca 1939, kiedy to otrzymał dowództwo 9 Dywizji Piechoty w Siedlcach^[4].

Był prezesem zarządu Wołyńskiego Okręgowego Związku Hokeja na Lodzie^[5].

9 Dywizją Piechoty dowodził w czasie kampanii wrześniowej. W składzie Armii „Pomorze” wykonywał zadanie obrony przejść przez „korytarz pomorski” przed XIX Korpusem Guderiana. Po rozbiciu dywizji w Borach Tucholskich udało mu się wydostać z okrążenia i dołączyć do sztabu Armii „Pomorze”. 13 września formalnie objął dowództwo 4 Dywizji Piechoty. 19 września został wzięty do niewoli niemieckiej.

W czasie wojny przebywał w obozie jenieckim Woldenberg, gdzie przez pewien czas kierował działalnością konspiracyjną.

Po uwolnieniu z niewoli w Polskich Siłach Zbrojnych m.in. jako I zastępca dowódcy 5 Kresowej Dywizji Piechoty we Włoszech i Wielkiej Brytanii. Po demobilizacji brał aktywny udział w środowiskach kombatanckich. Zginął potrącony przez samochód w Londynie. Pochowany na cmentarzu Gunnersbury w Londynie.

Był żonaty i miał córkę Halinę Wandę (ur. 27 grudnia 1924)^[1].

Awanse

podporucznik – 1916
porucznik – 1917
kapitan – 1919
major – 1921 ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919
podpułkownik – 9 września 1924 ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1923 i 83,5 lokatą w korpusie oficerów piechoty^[6]
pułkownik – 1 stycznia 1929 (w marcu 1939 zajmował 14. lokatę^[7])
generał brygady – ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1964

Ordery i odznaczenia

Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 169^[8]
Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 3749 (1921)^[9]^[1]
Krzyż Niepodległości (2 sierpnia 1931)^[10]^[11]
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (11 listopada 1937)^[12]
Krzyż Walecznych czterokrotnie^[13]^[11]
Złoty Krzyż Zasługi (17 marca 1930)^[14]^[15]^[11]
Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921^[11]
Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości^[11]
Medal Wojska (za Wojnę 1939–1945)^[16]
Krzyż Wojenny (Francja)^[17]
Medal Zwycięstwa („Médaille Interalliée”)^[11]

Przypisy

↑ ^a ^b ^c ^d Kolekcja GiO ↓, s. 46.
↑ ^a ^b ^c ^d ^e Kolekcja GiO ↓, s. 49.
↑ ^a ^b ^c Веробей Иосиф Григорьевич. [w:] Офицеры русской императорской армии [on-line]. ria1914.info. [dostęp 2025-08-26]. (ros.).
↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 533.
↑ Zarząd Wołyńskiego Okręgowego Związku Hokeja na Lodzie. audiovis.nac.gov.pl. [dostęp 2015-01-08].
↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 94 z 14 września 1924 roku, s. 526.
↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 7.
↑ ŁukomskiŁ. G. ŁukomskiŁ., PolakP. B. PolakP., SuchcitzS. A. SuchcitzS., Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945, Koszalin 1997, s. 374 .
↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 43 z 27 grudnia 1921 roku, s. 1723 – wskazany jako kpt. Worobej Józef.
↑ M.P. z 1931 r. nr 178, poz. 260 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f Kolekcja GiO ↓, s. 48.
↑ M.P. z 1937 r. nr 260, poz. 410 „za zasługi w służbie wojskowej”.
↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 18 z 28 marca 1923, s. 212.
↑ M.P. z 1930 r. nr 98, poz. 143 „za zasługi na polu wyszkolenia wojska”.
↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 18 marca 1930, s. 78.
↑ Werobej, Jozef - TracesOfWar.com [online], www.tracesofwar.com [dostęp 2020-04-29] .
↑ Kolekcja GiO ↓, s. 50.

Bibliografia

Werobej Józef. [w:] Kolekcja Generałów i Osobistości sygn. I.480.636 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-26].
Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2020-03-31].
Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski: Generałowie Polski niepodległej. Warszawa: Editions Spotkania, 1991.
Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.
Waldemar Strzałkowski: Życiorysy dowódców jednostek polskich w wojnie obronnej 1939 r. W: Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990. ISBN 83-211-1096-7.

[CITEREFKolekcja_GiOs._46-1] Kolekcja GiO ↓, s. 46.

[CITEREFKolekcja_GiOs._49-2] Kolekcja GiO ↓, s. 49.

[ria1914-3] Веробей Иосиф Григорьевич. [w:] Офицеры русской императорской армии [on-line]. ria1914.info. [dostęp 2025-08-26]. (ros.).

[CITEREFRybkaStepan2006533-4] Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 533.

[5] Zarząd Wołyńskiego Okręgowego Związku Hokeja na Lodzie. audiovis.nac.gov.pl. [dostęp 2015-01-08].

[CITEREFDz._Pers._MSWojsk.Nr_94_z_14_września_1924_roku,_s._526-6] Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 94 z 14 września 1924 roku, s. 526.

[CITEREFRybkaStepan20067-7] Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 7.

[8] ŁukomskiŁ. G. ŁukomskiŁ., PolakP. B. PolakP., SuchcitzS. A. SuchcitzS., Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945, Koszalin 1997, s. 374 .

[CITEREFDz._Pers._MSWojsk.Nr_43_z_27_grudnia_1921_roku,_s._1723_–_wskazany_jako_kpt._Worobej_Józef-9] Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 43 z 27 grudnia 1921 roku, s. 1723 – wskazany jako kpt. Worobej Józef.

[10] M.P. z 1931 r. nr 178, poz. 260 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.

[CITEREFKolekcja_GiOs._48-11] ↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f Kolekcja GiO ↓, s. 48.

[12] M.P. z 1937 r. nr 260, poz. 410 „za zasługi w służbie wojskowej”.

[CITEREFDz._Pers._MSWojsk.Nr_18_z_28_marca_1923,_s._212-13] Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 18 z 28 marca 1923, s. 212.

[14] M.P. z 1930 r. nr 98, poz. 143 „za zasługi na polu wyszkolenia wojska”.

[CITEREFDz._Pers._MSWojsk.Nr_6_z_18_marca_1930,_s._78-15] Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 18 marca 1930, s. 78.

[16] Werobej, Jozef - TracesOfWar.com [online], www.tracesofwar.com [dostęp 2020-04-29] .

[CITEREFKolekcja_GiOs._50-17] Kolekcja GiO ↓, s. 50.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]