Język gotlandzki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gutamål
Obszar Szwecja (Gotlandia)
Liczba mówiących ok. 500
Klasyfikacja genetyczna Języki indoeuropejskie
*Języki germańskie
**Języki północnogermańskie
***Język gotlandzki
Pismo/alfabet łacińskie
Status oficjalny
język urzędowy Nie uznawany oficjalnie w Szwecji.
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata



Słownik gotlandzko-polski, polsko-gotlandzki online

Język gotlandzki - rodzimy język ludności zamieszkującej szwedzką wyspę Gotlandię.

Historia i geografia[edytuj]

Wywodzi się z języka starogotlandzkiego. Do ok. 1600 r. był językiem mówionym i pisanym, ale obecnie ma właściwie tylko formę mówioną, przemieszaną ze słownictwem szwedzkim, duńskim i niemieckim. Jest to ewenement w historii językoznawstwa, żeby język pisany przetrwał jako jedynie mówiony. Ze względu na pochodzenie z dialektów starogotlandzkich języka staronordyckiego nie wydaje się słusznym uznanie języka gotlandzkiego za dialekt szwedzkiego. Znajomość gotlandzkiego (Gutamål/Gutniska) jest stosunkowo słaba, zarówno wśród Gotlandczyków jak i innych Szwedów. Mówi się nim głównie w południowej części wyspy oraz w niektórych częściach Fårö.

Dialekty[edytuj]

Gotlandzki występuje w dwóch wariantach:

  • gotlandzki prowincjonalny
  • faroymal - forma uważana za bardziej archaiczną

Gramatyka[edytuj]

Jedną z cech gotlandzkiego jest zachowanie staronordyckich dyftongów jak ai (jak np. w "stain" - kamień; porównaj ze szwedzkim "sten"). Istnieje również tryftong, którego nie ma w innych językach nordyckich - iau (np. "skiaute"/ "skiauta" vs. szwedzki "skjuta" (strzelać)).

Porównanie z innymi językami germańskimi[edytuj]

znaczenie polskie angielski niderlandzki niemiecki duński norweski (Bokmål) norweski (Nynorsk) jämtlandzki szwedzki gotlandzki farerski islandzki
oko eye oog Auge øje øye auge/auga aaug öga auge/auga eyga auga
słyszeć hear horen hören høre høre høyre/høyra höör höra hoyre/hoyra hoyra heyra
spać sleep slapen schlafen sove sove sove/sova sava sova sive/siva sova sofa
zło evil euvel (kwaad) Übel ond ond vond ful ond aumbr óndur vondur
statek ship schip Schiff skib skip skip skepp skepp skip skip skip
śpiewać sing zingen singen synge/sjunge synge syngje/syngja sjoong sjunga singe/singa syngja syngja
wysoki high hoog hoch høj høy høg höyg hög haug høgur/háur hár
prawy right rechts rechts højre høyre høgre höger höger hygar høgra hægri
łódź boat boot Boot båd båt båt båut båt bat bátur bátur
ponad over over über over over over/yver omma över yvar yvir yfir
strzelać shoot schieten schießen skyde skyte skyte/skyta / skjote/skjota skjuut skjuta skiaute/skiauta skjóta skjóta

Linki zewnętrzne[edytuj]