Język tagalski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tagalog
Obszar Filipiny
Liczba mówiących około 24 miliony
Klasyfikacja genetyczna języki austronezyjskie
Pismo/alfabet łacińskie
Kody języka
Kod ISO 639-1 tl
Kod ISO 639-2 tgl
Kod ISO 639-3 tgl
IETF tl
Glottolog taga1280
GOST 7.75–97 таг 636
WALS tag
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.
Słownik {{{z języka}}}-polski, polsko- online
Występowanie języka tagalskiego

Język tagalski, tagalog – jeden z najważniejszych języków na Filipinach (ustandaryzowana forma urzędowa tego języka nazywa się filipino). Należy do zachodniej gałęzi rodziny języków malajsko-polinezyjskich. Jest jednym z około 90 głównych spokrewnionych między sobą języków i dialektów, którymi posługują się mieszkańcy Archipelagu Filipińskiego. Jest to język ojczysty znaczącej części mieszkańców centralnych rejonów Filipin; używa go około 24 miliony osób[1].

Pierwotnie do zapisu języka starotagalskiego używano siedemnastu znaków graficznych (pismo baybayin). Trzy z nich przedstawiały pięć występujących w tym języku samogłosek. Oryginalne zabytki tego pisma w zasadzie do naszych czasów nie przetrwały. Postępujący od momentu przybycia na wyspy Hiszpanów proces latynizacji pisma spowodował, że stare alfabety były stopniowo wypierane. Obecnie tagalski zapisywany jest w zmodyfikowanym alfabecie łacińskim.

Pierwszą książką drukowaną w tym języku była wydana w 1593 Doctrina Christiana en lengua española y tagala. Gramatykę języka tagalskiego jako pierwszy opracował dominikanin Francisco de San José w pracy Arte y reglas de la lengua tagala, wydanej w 1610 w Manili. W trzy lata później ukazał się słownik autorstwa Pedra de San Bonaventury Vocabulario de la lengua tagala. Fundamentalne znaczenie dla języka tagalskiego ma wydana w 1940 Gramatyka języka narodowego, autorstwa pracowników Instytutu Języka Narodowego w Manili.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Rzeczowniki są nieodmienne. Liczbę mnogą tworzy się, dodając przed rzeczownikiem partykułę mga (wymowa: "manga"): mga bata (dzieci).

Składnia[edytuj | edytuj kod]

W języku tagalskim na pierwszym miejscu zdania stoi zwykle remat (nowa informacja), na przykład Malaki ang bahay niya (Duży dom jego = Jego dom jest duży); John ang pangalan ko (John imię moje = Mam na imię John); Si Gng. Garcia ang guro ko (Pani Garcia nauczycielka moja = Moją nauczycielką jest pani Garcia).

Przeczenie tworzy się za pomocą partykuły hindi: Hindi malaki ang bahay (Nie duży ten dom = Ten dom nie jest duży). Pytanie tworzy się za pomocą partykuły ba: Malaki ba ang bahay? (Duży czy ten dom = Czy ten dom jest duży?).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Tagalog. A language of Philippines, Ethnologue
  2. Alfred Majewicz: Języki świata i ich klasyfikacja

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Norbert Wójtowicz: Kilka słów o języku tagalskim [w:] Combat Kalaki. Alternatywna sztuka walki wywodząca się z tradycji dawnych wojowników filipińskich, J. Nycek (red.), Oleśnica 2002, s. 59–61.
  • John Wolff: Pilipino Phrasebook. Lonely Planet Publications 1988
  • Alfred Majewicz: Języki świata i ich klasyfikacja. PWN, Warszawa, 1989 ​ISBN 83-01-08163-5

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]