Język ubyski

Туыхъабза

Liczba mówiących	język wymarły
Pismo/alfabet	cyrylica, łacińskie
Klasyfikacja genetyczna
Języki kaukaskie Języki abchasko-adygejskie Języki ubyskie Język ubyski
Status oficjalny
UNESCO	6 wymarły↗
Ethnologue	10 wymarły↗
Kody języka
ISO 639-3	uby
IETF	uby
Glottolog	ubyk1235
Ethnologue	uby
WALS	uby
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

Język ubyski, ubychski lub ubychijski – wymarły język, należący do północno-zachodniokaukaskiej rodziny językowej (także: abchasko-adygejskiej), w skład której wchodzą również języki: abchaski, abazyński, adygejski oraz kabardyjski.

Język używany był przez lud Ubychów, mieszkający pierwotnie w okolicach Soczi, w północno-zachodniej części Kaukazu, nad Morzem Czarnym. Ubychowie zaliczani byli do plemion czerkieskich. Po wojnie kaukaskiej i zajęciu ich ziem przez Rosję, Ubychowie, razem z Czerkiesami i Abazynami, zostali w latach 60. XIX wieku przymusowo przesiedleni w całości na teren Imperium Osmańskiego.

Ostatni użytkownik języka ubyskiego, Tevfik Esenç, zmarł 7 października 1992 r. we śnie. Za jego życia język ten badał językoznawca Georges Dumézil.

Alfabet

W języku ubyskim w użyciu były 84 spółgłoski (najwięcej na świecie nie licząc mlaskowych) i tylko 2 samogłoski.

Alfabet Ubyski	Wymowa IPA
A a	/a/
Ә ә	/ә/
Б б	/b/
В в	/v/
Г г	/g/
Ѓ ѓ	/gʲ/
Ғ ғ	/ʁ/
Ҕ ҕ	/ɣ/
Д д	/d/
Џ џ	/d͡ʐ/
Е е	/ɛ~e/
Ҽ ҽ	/t͡ʂ/
S s	/ʂ/
Ж ж	/ʒ/
Ӝ ӝ	/ʐ/
З з	/z/
Ӟ ӟ	/ʑ/
И и	/i/
Й й	/ɪ/
J j	/j/
К к	/k/
Қ қ	/q/
Л л	/l/
Ӆ ӆ	/ɫ/
М м	/m/
Н н	/n/
O o	/o/
Ө ө	/ɔ/
Ҩ ҩ	/ø~œ/
П п	/p/
Р р	/r/
C c	/s/
Ҫ ҫ	/ɕ/
T т	/t/
У у	/u/
Ү ү	/y~ʏ/
Ф ф	/f/
Һ һ	/h/
Х х	/x/
Ҳ ҳ	/χ/
Ц ц	/t͡s/
Ҵ ҵ	/ʥ/
Ч ч	/t͡ʃ/
Ҹ ҹ	/t͡ɕ/
Ш ш	/ʃ/
Ъ ъ	faryngalizacja
Ы ы	/ɨ~ɯ/
Ь ь	palatalizacja
Ӏ ӏ	/ʔ/