Jacinda Ardern

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jacinda Ardern
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

26 lipca 1980
Hamilton (Nowa Zelandia)

Premier Nowej Zelandii
Okres

od 26 października 2017

Przynależność polityczna

Partia Pracy

Poprzednik

Bill English

Jacinda Kate Laurell Ardern (wym. əˈsɪndə ˈɑːrdɜːrn; ur. 26 lipca 1980 w Hamilton) – nowozelandzka polityczka, od 2017 premierka Nowej Zelandii[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się jako Jacinda Kate Laurell Ardern[2] 26 lipca 1980 w Hamilton[3] w mormońskiej rodzinie jako młodsza z dwóch córek[4]. Jej ojciec był z zawodu policjantem[5], a matka pracownicą szkolnej stołówki[4]. Dzieciństwo spędziła na wsi[3]. Uczyła się w Morrinsville College[3], gdzie udzielała się w szkolnym samorządzie i uczniowskiej gazetce[4], po czym ukończyła studia na Uniwersytecie Waikato w 2001 i rozpoczęła pracę w biurze premier Helen Clark[3]. W czasie studiów została agnostyczką. Polityką zainteresowała się za sprawą ciotki Marie Ardern, działaczki Partii Pracy. W następnych latach wyjechała za granicę, gdzie m.in. była w Nowym Jorku wolontariuszką w kuchni dla bezdomnych[4], pracowała również jako doradczyni brytyjskiego premiera Tony’ego Blaira[2].

W 2008 została wybrana do nowozelandzkiego parlamentu[5]. 1 marca 2017 została wiceprzewodniczącą Nowozelandzkiej Partii Pracy po rezygnacji Andrew Little’a, a 1 sierpnia 2017 objęła kierownictwo partii[1][6]. Obejmowała partię po trzech kadencjach w opozycji, przy czym od 2008 była to opozycja pozaparlamentarna. W swojej kampanii skupiła się na nierównościach społecznych tj. budownictwie socjalnym, ograniczeniu ubóstwa dzieci, transformacji energetycznej, podniesienia płacy minimalnej, zwiększeniu nakładów na opiekę zdrowotną i bezpłatnych studiach. W wyborach parlamentarnych jej partia uzyskała 36,89%, co stanowiło drugi wynik[1]. Partia Pracy zdecydowała się na utworzenie koalicyjnego rządu[4], a Ardern 23 września 2017 objęła urząd premier Nowej Zelandii[1][7]. Została zaprzysiężona 26 października 2017[6], będąc najmłodszą od 1856 osobą pełniącą tę funkcję[7].

Wkrótce po objęciu urzędu zakazała poszukiwań ropy i gazu na morzach terytorialnych Nowej Zelandii, podniosła płace minimalne o 5%, zaczęła obniżać opłaty za studia, wprowadziła płatny urlop dla ofiar przemocy domowej i wydłużyła urlop rodzicielski dla kobiet[4].

21 czerwca 2018 urodziła w szpitalu w Auckland córkę, której wraz z partnerem nadali imiona: irlandzkie Neve (wywodzące się od słowa jasna) oraz maoryskie Te Aroha (oznaczające miłość)[8]. Została drugą kobietą na świecie, która urodziła dziecko w trakcie sprawowania urzędu premiera (po pakistańskiej premier Benazir Bhutto). Po narodzinach dziecka wzięła sześciotygodniowy urlop macierzyński, w czasie którego obowiązki premiera wykonywał wicepremier Winston Peters[9]. Trzymiesięczne dziecko towarzyszyło jej we wrześniu podczas obrad Zgromadzenia Ogólnego ONZ[10].

Partnerem Jacindy Ardern jest Clarke Gayford, autor telewizyjnego programu wędkarskiego[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Przemysław Żukiewicz, Koalicje w systemie politycznym Nowej Zelandii : od klasycznych do sieciowych porozumień, Wrocław: Instytut Politologii Uniwersytetu Wrocławskiego, 2020, ISBN 978-83-960216-1-8, OCLC 1242411881 [dostęp 2021-03-31], Cytat: "[...] obserwowany od objęcia funkcji premierki przez Jacindę Ardern [...]".
  2. a b Jeff Wallenfeldt: Jacinda Ardern, prime minister of New Zealand (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2017-12-15].
  3. a b c d Rt Hon Jacinda Ardern (ang.). labour.org.nz. [dostęp 2017-12-15].
  4. a b c d e f Iwona Dominik, Jacinda Ardern: Kim jest kobieta, która rządzi Nową Zelandią po najkrwawszym w historii ataku terrorystycznym, wysokieobcasy.pl, 19 marca 2019 [dostęp 2019-03-20] (pol.).
  5. a b Who is Jacinda Ardern? Meet New Zealand's new PM (ang.). sbs.com.au. [dostęp 2017-12-15].
  6. a b Jacinda Ardern, New Zealand's 37-Year-Old Leader, Rolls Up Her Sleeves (ang.). time.com. [dostęp 2017-12-15].
  7. a b Jacinda przekracza próg (pol.). Polityka. [dostęp 2018-12-01].
  8. Naaman Zhou, Charles Anderson: Neve Te Aroha: New Zealand PM Jacinda Ardern reveals name of baby daughter. 24 czerwca 2018. [dostęp 2020-12-18].
  9. a b Jacinda Ardern baby: New Zealand PM gives birth to girl. BBC News. [dostęp 2018-06-21].
  10. Premier Nowej Zelandii Jacinda Ardern zabrała na obrady ONZ swoją 3-miesięczną córeczkę. Wirtualna Polska. [dostęp 2018-09-26].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]