Jakob Kabrun

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jakob Kabrun
Jacob Kabrun of Danzig.jpg
Data i miejsce urodzenia 9 stycznia 1759
Gdańsk
Data i miejsce śmierci 24 października 1814
Gdańsk
State flag of Saxony before 1815.gif Rezydent Saksonii i Flag of the Duchy of Warsaw.svg Księstwa Warszawskiego w Gdańsku
Okres od 1809
do 1810
Następca Gustav Adolf Wilhelm von Helbig

Jakob Kabrun (ur. 9 stycznia 1759 w Gdańsku, zm. 24 października 1814 tamże) – kupiec gdański, dyplomata Saksonii i Księstwa Warszawskiego.

Życiorys[edytuj]

Urodził się jako syn Jakoba Kabruna, właściciela rafinerii cukru trzcinowego, eksportera zboża i drewna. Po upadku firmy ojca młody Jakob podjął w 1780 pracę w William Josua und James Kenworthy, angielskiej firmie działającej w Gdańsku, a zajmującej się hurtowym handlem zbożem. Z jej ramienia w latach 1785-1786 podróżował w interesach do Holandii i Anglii. W 1790 został wspólnikiem firmy, a w 1800 jej jedynym właścicielem. W 1803 sprowadził z Niemiec i zatrudnił tkaczy adamaszku. Właściciel statków handlowych "Britannia" (poj. 330 łasztów) i "Caledonia" (poj. 320 łasztów). Jego kontakty handlowe sięgały Buenos Aires. Dzięki intratnym operacjom handlowym stał się jednym z najzamożniejszych gdańszczan. Mieszkał w kamienicy przy ulicy Długiej 9 i posiadał rezydencję w Młyniskach. Był właścicielem kolekcji obrazów i sztychów głównie z XVII i XVIII wieku. W 1799 zainicjował i częściowo sfinansował powstanie nowego budynku Teatru Miejskiego. Był członkiem delegacji gdańskiego kupiectwa biorącej udział w negocjacjach z Napoleonem Bonaparte (1 czerwca 1807). Pełnił funkcję rezydenta Saksonii i Księstwa Warszawskiego w Gdańsku (1809-1810). W czasie oblężenia Gdańska w 1813 przebywał w Elblągu. Poniósł straty materialne w związku z pożarem spichrzy wywołanym przez ostrzał Gdańska przez wojska rosyjskie oraz blokadą kontynentalną, która wstrzymała eksport zboża do Anglii.

Rodzina[edytuj]

Rodzina Jakoba Kabruna pochodziła od szkockiej rodziny Cockburnów, od końca XVI wieku osiadłej w Gdańsku. Jakob był dwukrotnie żonaty, jego małżonkami były:

  1. Maria von Almonde - lata 1791-1794
  2. Henrietta Lawinia Wagenfeldt - lata 1798-1803

Obydwie małżonki urodziły po dwoje dzieci, żadne jednak nie przeżyło. Jakob Kabrun miał naturalnych synów Carla i Augusta, którzy otrzymali nazwisko ojca. Otrzymali oni także zabezpieczenie materialne, mieszkali i działali poza Gdańskiem.
Jakob Kabrun zmarł w swojej podmiejskiej posiadłości i został pochowany 31 października 1814 na cmentarzu kościoła Zbawiciela.

Kolekcja[edytuj]

Osobistą pasją Jakoba było kolekcjonerstwo dzieł sztuki i książek. W skład kolekcji wchodziły prace takich twórców jak:

Swoje zbiory ofiarował w całości Gdańskowi. Według inwentarza z 1856 było to m.in. 349 obrazów, 1950 akwarel i rysunków, 10 883 miedzioryty, które to stanowiły podstawową część zbiorów Muzeum Miejskiego w Gdańsku otwartego w 1873. Książki i mapy ze zbiorów Kabruna wzbogaciły zaś Bibliotekę Gdańską. Ponadto ofiarował miastu 100 000 talarów (w obligacjach I Wolnego Miasta Gdańska), na utworzenie i utrzymanie Akademii Handlowej.

Bibliografia[edytuj]

  • F. Schwarz (red.): Zeitschrift des Preussischen Geschitsvereins. Gesamtregister (Personen-, Orts- und Sachindex) zu Heft 1—70, Kommissionsverlag Danziger Verlags-Gesellschaft m.b.H. (Paul Rosenberg) Danzig 1932, 322 s.
  • Ernst Bahr: Kabrun, Jakob" in: Neue Deutsche Biographie. 1974, s. 717-718. [dostęp 17-05-2015]. (niem.)
  • Mirosław Gliński: Kabrun Jakob (pol.). Gedanopedia. [dostęp 20154-05-17].
  • Lech Łopuski. Kolekcja Jacoba Kabruna. „e-biuletyn Muzeum Narodowego w Gdańsku”. 2, s. 6-9, 2013. Wojciech Bonisławski - red. naczelny. Gdańsk: Muzeum Narodowe w Gdańsku (pol.). [dostęp 2015-05-17].