Jakub Lejkin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jakub Lejkin
Ilustracja
Jakub Lejkin składający meldunek komendantowi policji żydowskiej Józefowi Szeryńskiemu, maj 1941
Data urodzenia 1906
Data i miejsce śmierci 29 października 1942
Warszawa
Miejsce spoczynku Cmentarz żydowski w Warszawie (Wola)
Zawód, zajęcie adwokat
Grób Jakuba Lejkina (po prawej) i jego córki (po lewej) na cmentarzu żydowskim w Warszawie

Jakub Lejkin (ur. 1906, zm. 29 października 1942 w Warszawie) – polski prawnik, adwokat żydowskiego pochodzenia, zastępca komendanta policji żydowskiej w getcie warszawskim.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był bardzo niskiego wzrostu[1]. Przed 1940 pracował jako adwokat[2].

Od 1 maja 1942 (po czasowym aresztowaniu przez Niemców nadkomisarza Józefa Szeryńskiego) pełnił obowiązki komendanta policji żydowskiej[2]. Odegrał kluczową rolę podczas wielkiej akcji wysiedleńczej do obozu zagłady w Treblince latem 1942. W sierpniu tego roku na polecenie Niemców wydał wtedy rozkaz, że każdy policjant żydowski musi doprowadzić na Umschlagplatz pięć osób[3].

29 października 1942 zginął w wyniku egzekucji przeprowadzonej przez Żydowską Organizację Bojową (ŻOB). Został zastrzelony przez Eliasza Różańskiego na ulicy Gęsiej w drodze powrotnej z komendy do domu – trasa ta wyśledzona została wcześniej przez Emilię Landau i Israela Gutmana. Była to pierwsza egzekucja przeprowadzona przez ŻOB.

Jest pochowany w alei głównej cmentarza żydowskiego przy ulicy Okopowej (kwatera 12)[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michał Grynberg (oprac.): Pamiętniki z getta warszawskiego. Fragmenty i regesty. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988, s. 154. ISBN 83-01-08364-6.
  2. a b Barbara Engelking, Jacek Leociak: Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście. Warszawa: Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, 2013, s. 7224. ISBN 978-83-63444-27-3.
  3. Henryk Makower: Pamiętnik z getta warszawskiego październik 1940–styczeń 1943. Wrocław: Ossolineum, 1987, s. 93. ISBN 83-04-02260-5.
  4. Grób Jakuba Lejkina w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Jagielski: Przewodnik po cmentarzu żydowskim w Warszawie przy ul. Okopowej 49/51. Z. 1, Kwatery przy Alei Głównej. Warszawa: Towarzystwo Opieki nad Zabytkami. Społeczny Komitet Opieki nad Cmentarzami i Zabytkami Kultury Żydowskiej w Polsce, 1996, s. 30. ISBN 83-90-66296-5.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]