Jamusukro

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jamusukro
Yamoussoukro
Ilustracja
Jamusukro (w tle widoczna bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju)
Dewiza: „Solidarité-Paix-Développement”
Państwo  Wybrzeże Kości Słoniowej
Region Lacs
Burmistrz Kouacou Gnrangbé[1]
Powierzchnia 3496[2] km²
Populacja (2014)
• liczba ludności

310 056[3]
Położenie na mapie Wybrzeża Kości Słoniowej
Mapa lokalizacyjna Wybrzeża Kości Słoniowej
Jamusukro
Jamusukro
Ziemia6°50′36″N 5°17′06″W/6,843333 -5,285000
Strona internetowa

Jamusukro (fr. Yamoussoukro) – stolica konstytucyjna Wybrzeża Kości Słoniowej (od 1983). Liczy 310 000 mieszkańców (2014). Burmistrzem miasta jest Kouacou Gnrangbé[1].

W Jamusukro urodził się pierwszy prezydent Wybrzeża Kości Słoniowej Félix Houphouët-Boigny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jamusukro powstało w 1909 roku w wyniku zmiany nazwy wioski N'Gokro (zamieszkanej w 1901 roku przez 475 mieszkańców)[4]. W ciągu następnych czterech dziesięcioleci Jamusukro było niewielkim ośrodkiem handlowym.

Po uzyskaniu niepodległości przez Wybrzeże Kości Słoniowej w 1960 roku Jamusukro było „drugą stolicą kraju”, gdyż miasto to było miejscem narodzin, domem oraz nieoficjalną siedzibą prezydenta Félixa Houphouëta-Boigny’ego[5]. W 1964 roku Félix Houphouët-Boigny rozpoczął rozbudowę miasta, budując m.in. autostradę z Abidżanu do Jamusukro[4]. Do końca lat 70. Jamusukro było niewielkim miasteczkiem liczącym mniej niż 20 tys. mieszkańców[6].

W 1983 roku prezydent Félix Houphouët-Boigny wybrał Jamusukro na nową stolicę kraju i rozpoczął rozbudowę miasta[5]. Przeniesienie stolicy było jednym z symboli autorytarnej polityki Houphouëta-Boigny’ego[7]. W ramach rozbudowy miasta powstał pięciogwiazdkowy Hôtel Président oraz centrum kongresowe[8]. W Jamusukro mieściła się aula Partii Demokratycznej Wybrzeża Kości Słoniowej, jedynej legalnej partii politycznej do 1990 roku[5]. W 1990 roku poświęcono bazylikę Matki Boskiej Królowej Pokoju[9].

Pomimo przeniesienia stolicy, wybudowania wielopasmowych dróg oraz budynków użyteczności publicznej większość firm, ambasad oraz innych instytucji pozostało w Abidżanie[10].

W 2011 roku podczas wojny domowej w Jamusukro toczyły się walki pomiędzy siłami prezydenta Laurenta Gbagbo a siłami zwycięzcy wyborów prezydenckich Alassane Ouattary. Siły Ouattary zdobyły Jamusukro 30 marca[11].

Gospodarka i infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

Podstawą gospodarki Jamusukro jest turystyka oraz handel produktami rolnymi[12]. Rolnictwo jest głównym źródłem dochodu połowy mieszkańców Jamusukro[13]. Uprawia się banany, jams, maniok, pomidory, bakłażany. Hoduje się bydło, owce, kozy, świnie, kury. Rozwinięte jest także pszczelarstwo[13]. Produkcja perfum[4].

W Jamusukro znajduje się elektrownia wodna[13].

W Jamusukro istnieje gęsta infrastruktura drogowa (w tym sześciopasmowe autostrady[8]). Długość sieci drogowej wynosi 2025 km (z czego 261 km to drogi asfaltowe)[13]. Miasto jest obsługiwane przez port lotniczy Jamusukro (drugie co do wielkości w kraju)[13].

Atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

W Jamusukro znajduje się wzorowana na bazylice św. Piotra na Watykanie bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju będąca największym kościołem na świecie i najwyższą świątynią w Afryce[14]. Bazylikę poświęcono 10 września 1990 roku[9]. Świątynia mierzy 158 m wysokości, a jej powierzchnia przekracza 30 tys. m²[15]. Kościół może pomieścić do 10 tys. osób[10].

Obok bazyliki znajdują się także: katedra św. Augustyna oraz meczet[16][4].

Liczba ludności[edytuj | edytuj kod]

Bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju w Jamusukro
Rok Liczba ludności
2003 185 600[5]
2008 235 000[17]
2010 242 744[4]
2014 310 056[3]

Znane osoby urodzone w Jamusukro[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Kouacou Gnrangbé rempile pour 5 ans à la tête de la mairie de Yamoussoukro. news.abidjan.net, 2013-06-16. [dostęp 2018-01-26].
  2. Capital Facts for Yamoussoukro, Ivory Coast (ang.). worldscapitalcities.com. [dostęp 2018-01-28].
  3. a b Yamoussoukro Autonomous District in Ivory Coast (ang.). citypopulation.de. [dostęp 2018-01-25].
  4. a b c d e Yamoussoukro, Cote d’Ivoire (1909- ) (ang.). blackpast.org. [dostęp 2018-01-28].
  5. a b c d Yamoussoukro (ang.). britannica.com. [dostęp 2018-01-25].
  6. Yamoussoukro (ang.). encyclopedia.com. [dostęp 2018-01-28].
  7. Wybrzeże Kości Słoniowej. Historia. encyklopedia.pwn.pl. [dostęp 2018-01-25].
  8. a b Monica Mark: Yamoussoukro's Notre-Dame de la Paix, the world's largest basilica - a history of cities in 50 buildings, day 37 (ang.). theguardian.com, 2015-05-15. [dostęp 2018-01-26].
  9. a b Cezary Wąs: Antynomie współczesnej architektury sakralnej. Wrocław: Muzeum architektury we Wrocławiu, 2016, s. 101. ISBN 978-83-89262-45-5.
  10. a b Sylwia Kulczyk: Ekonomia i czary. geozeta.pl. [dostęp 2018-01-25].
  11. WKS: Siły prezydenta zajęły stolicę. newsweek.pl, 2011-03-30. [dostęp 2018-01-25].
  12. Oxford Wielka Encyklopedia Świata. T. 6. Poznań: Oxford Educational, 2004, s. 144. ISBN 83-7325-546-X.
  13. a b c d e Economy (ang.). yamoussoukro.org. [dostęp 2018-01-28].
  14. Matt Rosenberg: Where is the world's largest church?. About.com. Geography.
  15. Bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju w Jamusukro. turystyka.wp.pl. [dostęp 2018-01-25].
  16. Diocese of Yamoussoukro (ang.). gcatholic.org. [dostęp 2018-01-28].
  17. Jamusukro. encyklopedia.pwn.pl. [dostęp 2018-01-25].
  18. Cheick Tiote. soccerbase.com. [dostęp 2018-01-26].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]