Janów (Białoruś)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Janów
Ilustracja
Centrum miasta
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Białoruś
Obwód brzeski
Rejon janowski
Populacja (2010)
• liczba ludności

16 100[1]
Kod pocztowy 225800
Położenie na mapie obwodu brzeskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu brzeskiego
Janów
Janów
Położenie na mapie Białorusi
Mapa lokalizacyjna Białorusi
Janów
Janów
Ziemia52°08′N 25°33′E/52,133333 25,550000
Portal Portal Białoruś

Janów (dawniej także: Janów Poleski, biał. Іванава, Iwanawa, ros. Иваново, Iwanowo) – miasto na Białorusi, stolica rejonu janowskiego w obwodzie brzeskim, 16,1 tys. mieszkańców (2010).

Prywatne miasto szlacheckie położone było w końcu XVIII wieku powiecie pińskim województwa brzeskolitewskiego[2].

Historia[edytuj]

W 1465 uzyskał prawa miejskie. 16 maja 1657 poniósł tu męczeńską śmierć z rąk Kozaków Andrzej Bobola. Po trzecim rozbiorze Polski w 1795 zagarnięty przez Rosję.

W latach 1901-1904 w miejscowości wzniesiono cerkiew pw. Opieki Matki Bożej[3].

2 marca 1919 roku Grupa Podlaska Wojska Polskiego pod dowództwem gen. mjr. Antoniego Listowskiego odbiła Janów z rąk bolszewików[4]. Od 1921 w granicach II Rzeczypospolitej. Miejscowość była siedzibą wiejskiej gminy Janów. W latach 1939–1991 w ZSRR. W Janowie Poleskim 22 stycznia 1943 roku hitlerowcy rozstrzelali księdza Witolda Iwickiego, administratora diecezji pińskiej, jako zakładnika po akcji Wachlarza na więzienie w Pińsku. Nie skorzystał z propozycji uwolnienia w ostatniej chwili, oddając swe życie za innego zakładnika, naczelnika stacji kolejowej w Pińsku. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

Majątek Mohylna i dwór Połubińskich[edytuj]

Obecnie na terenie Janowa, 1,5 km na południe od jego centrum, znajduje się miejsce, gdzie przed II wojną światową stał dwór Połubińskich – ośrodek wielkiego majątku Mohylna, znanego od 1518 roku[5]. W 1939 roku, już bardzo okrojone dobra miały powierzchnię około 700 ha. Wybudowany w latach 40. XIX wieku parterowy budynek został całkowicie zniszczony w 1915 roku. Na jego miejscu jego współwłaścicielka Zofia Kadenacowa wybudowała w latach 1932–1933 nowy dwór o 12 pokojach. Był to częściowo piętrowy budynek o wydatnym ganku od frontu i półokrągłym ryzalicie od strony ogrodu.

Tuż przed wybuchem II wojny światowej drugi współwłaściciel majątku, brat Zofii Wiktor Kontkowski zbudował w innej części parku piętrową, klasycystyczną willę. Park i sad otaczający oba domy miał około 30 ha powierzchni[6][7].

Majątek w Mohylnej jest opisany w 2. tomie Dziejów rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej Romana Aftanazego[6].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Численность населения по Республике Беларусь, областям и г. Минску (тысяч человек) на 1 января 2010 года (ros.)
  2. Вялiкi гicтарычны атлас Беларусi Т.2, Mińsk 2013, s. 108.
  3. Валера, Ивановское благочиние, www.pinskeparh.by [dostęp 2016-09-19].
  4. Lech Wyszczelski: Wstępna faza walk. W: Lech Wyszczelski: Wojna polsko-rosyjska 1919–1920. Wyd. 1. Warszawa: Bellona, 2010, s. 65. ISBN 978-83-11-11934-5.
  5. Mohylno na stronie Radzima.org. [dostęp 2015-08-09].
  6. a b Mohylna. W: Roman Aftanazy: Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej. Wyd. 2, przejrzane i uzupełnione. T. 2: województwa brzesko-litewskie, nowogródzkie. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1993, s. 79–80. ISBN 830403784X. [dostęp 2015-08-09].
  7. Магільна, Mohylna, Могильно. W: Леанід Міхайлавіч Несцярчук: Замкi, палацы, паркi Берасцейшчыны. Mińsk: БЕЛТА, 2002, s. 140–141. ISBN 9856302374. [dostęp 2015-08-09]. (biał.)

Linki zewnętrzne[edytuj]