Jan Szurmiej
| Data i miejsce urodzenia |
27 lipca 1946 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
3 czerwca 2024 |
| Zawód |
aktor, reżyser |
| Współmałżonek |
Sabina Bicz-Szurmiej |
| Odznaczenia | |
   
| |
Jan Szurmiej (ur. 27 lipca 1946 w Jaworze[1], zm. 3 czerwca 2024 we Wrocławiu[2][3][4]) – polski aktor, reżyser, inscenizator i choreograf, znawca kultury żydowskiej.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]W latach 50. XX wieku uczęszczał do Szkoły Baletowej przy Operze Wrocławskiej. W latach 1965–1971 był aktorem Teatru Pantomimy Gest we Wrocławiu. W 1976 zdał egzamin eksternistyczny dla aktorów dramatu w Warszawie. W latach 1971–1991 związany z Teatrem Żydowskim w Warszawie. W latach 1990–1993 dyrektor artystyczny Teatru Muzycznego Operetki Wrocławskiej. Główny reżyser Opery Wrocławskiej. Starszy wykładowca Akademii Muzycznej we Wrocławiu. W latach 1992–1994 dyrektor naczelny i artystyczny Operetki Warszawskiej, której formułę artystyczną zmienił w Teatr Muzyczny „ROMA”, powracając do przedwojennej nazwy tej instytucji. W latach 1996–1997 główny reżyser Teatru Żydowskiego w Warszawie. W latach 1996–2000 dyrektor generalny Stowarzyszenia Niezależnych Autorów Radiowych i Telewizyjnych SNART w Warszawie. W latach 2001–2007 twórca i dyrektor artystyczny Festiwalu im. Anny German w Zielonej Górze.
Od marca 2020 roku do śmierci był dyrektorem artystycznym Teatru Polskiego we Wrocławiu.
Miał w swoim dorobku ponad 100 realizacji reżyserskich, a także wiele ról filmowych i telewizyjnych.
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Syn aktora i reżysera oraz wieloletniego dyrektora Teatru Żydowskiego w Warszawie Szymona Szurmieja (1923–2014) oraz rosyjskiej tancerki i choreografki Aidy z domu Szaszkiny (1925-2005); brat Leny, aktorki i reżyserki (ur. 1947), Małgorzaty Szurmiej-Krauze, aktorki (1951-2016) i Dawida, producenta filmowego (ur. 1985).
Był ojcem aktorki Joanny Szurmiej-Rzączyńskiej (ur. 1975) i Jakuba Szurmieja, Dyrektora Kanałów Filmowych – Platforma NC+ w ITI Neovision (ur. 1979).
Został pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie[5].
Wybrana filmografia
[edytuj | edytuj kod]- Panna z mokrą głową, jako sklepikarz Szymszel (odc. 4 i 6) (1994)
- Szuler, jako Krupier (1994)
- Królewskie sny, jako Olesko, błazen Jagiełły (1988)
- Blisko, coraz bliżej (1982–1986)
- Problemat profesora Czelawy, jako doktor Janusz Stocki (1985)
- Austeria, jako Kantor syn Kantora (1982)
Odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 2005[6]
- Złoty Krzyż Zasługi – 1985
- Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” – 2023[7][8]
- Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” – 2018[7]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Jan Szurmiej w bazie filmpolski.pl [dostęp 2024-06-09]
- ↑ Rejestr spadkowy [online].
- ↑ Jan Szurmiej 1946 - 2024. Teatr Żydowski im. Estery Rachel i Idy Kamińskich, 2024-06-04. [dostęp 2024-06-09].
- ↑ Tomasz Pawlak: Zmarł Jan Szurmiej, wieloletni dyrektor artystyczny Teatru Polskiego we Wrocławiu. Składamy wyrazy współczucia. [w:] Gazeta Wrocławska (gazetawroclawska.pl) [on-line]. Polska Press Sp. z o.o., 2024-06-03. [dostęp 2024-06-09].
- ↑ Reżyser i aktor Jan Szurmiej spoczął na cmentarzu Powązki Wojskowe. dzieje.pl, 19 kwietnia 2024. [dostęp 2024-06-19]. (pol.).
- ↑ M.P. z 2006 r. Nr 3, poz. 37 – pkt 3.
- ↑ a b Lista laureatów Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis. gov.pl. [dostęp 2025-06-21].
- ↑ informacja o odznaczeniu.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- nota biograficzna na stronie Teatru Żydowskiego im. Estery Rachel i Idy Kamińskich
- Jan Szurmiej w bazie IMDb (ang.)
- Jan Szurmiej w bazie filmpolski.pl
- Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa)
- Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
- Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
- Polscy aktorzy teatralni
- Polacy pochodzenia rosyjskiego
- Polacy pochodzenia żydowskiego
- Ludzie urodzeni w Jaworze
- Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie
- Urodzeni w 1946
- Zmarli w 2024