Jan Tomasz Zamoyski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan Tomasz Zamoyski
Jan Tomasz Zamoyski.JPG
Data i miejsce urodzenia 12 czerwca 1912
Klemensów
Data i miejsce śmierci 29 czerwca 2002
Warszawa
Senator II kadencji
Okres od 25 listopada 1991
do 31 maja 1993
Przynależność polityczna Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne
Prezes Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego
Okres od 1990
do 1998
Przynależność polityczna Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne
Następca Bogusław Kowalski
Odznaczenia
Order Orła Białego

Jan Tomasz Zamoyski (ur. 12 czerwca 1912 w Klemensowie, zm. 29 czerwca 2002 w Warszawie[1]) – polski ziemianin, ostatni ordynat Ordynacji Zamojskiej, senator II kadencji. Kawaler Orderu Orła Białego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodu Zamoyskich herbu Jelita. Był synem Maurycego Klemensa Zamoyskiego (1871–1939), polityka, XV ordynata i Marii Róży z Sapiehów. Mąż Róży z Żółtowskich, ojciec Marcina Zamoyskiego, Gabrieli Bogusławskiej, Elżbiety Daszewskiej, Marii Ponińskiej i Agnieszki Rożnowskiej.

Z wykształcenia ekonomista, studiował w Instytucie Handlu i Ekonomii w Nancy oraz w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie. W latach 1939–1944 był XVI ordynatem Ordynacji Zamojskiej. W okresie II wojny światowej był żołnierzem Armii Krajowej. Podczas pacyfikacji Zamojszczyzny wraz z żoną Różą, córką Andrzeja i ks. Wandy Czetwertyńskiej, uratowali z hitlerowskiego obozu w Zwierzyńcu 460 zabranych matkom siedmio-, ośmioletnich dzieci. Dla 1500 chorych dzieci utworzył 4 szpitale, w tej sprawie interweniował u dowódcy SS na dystrykt lubelski Odila Globocnika[2].

Na skutek powojennej reformy rolnej został pozbawiony majątku, następnie w 1949 skazano go na 15 lat pozbawienia wolności. Zwolnienie uzyskał po 8 latach. Pracował następnie około 20 lat dla szwajcarskich linii lotniczych Swissair.

W 1991 objął funkcję prezesa Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego, którą sprawował do 1998[1]. W wyborach parlamentarnych w 1991 został z ramienia Narodowego Komitetu Wyborczego wybrany w województwie zamojskim senatorem II kadencji[3], na pierwszym posiedzeniu pełnił funkcję marszałka seniora. Zasiadał w klubie parlamentarnym Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego. Pracował w Komisji Gospodarki Narodowej oraz Komisji Kultury, Środków Przekazu i Edukacji Narodowej.

W wyborach parlamentarnych w 1993 bez powodzenia ubiegał się o reelekcję z ramienia Bezpartyjnego Bloku Wspierania Reform[4].

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

W 1995, w uznaniu znamienitych zasług położonych dla Rzeczypospolitej Polskiej, został odznaczony przez prezydenta Lecha Wałęsę Orderem Orła Białego[5]. W 1996 został uhonorowany tytułem Honorowego Obywatela Zamościa. Jest patronem Gimnazjum nr 2 w Zamościu.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Zamojszczyzna pożegnała ostatniego ordynata. wp.pl, 3 lipca 2002. [dostęp 2015-07-23].
  2. Sylwetka ostatniego Ordynata. roztocze.net, 11 lipca 2002. [dostęp 2015-07-23].
  3. Informacje na stronie Senatu. [dostęp 2015-07-23].
  4. M.P. z 1993 r. Nr 50, poz. 471
  5. M.P. z 1995 r. Nr 33, poz. 378