Janina Kłopocka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Janina Kłopocka
Janina Kłopocka.JPG
Janina Kłopocka
Data i miejsce urodzenia 18 sierpnia 1904
Królestwo Prus Koźmin
Data i miejsce śmierci 2 lutego 1982
Polska Warszawa
Dziedzina sztuki malarstwo
grafika
Styl modernizm
Ważne dzieła Rodło
Rodło

Janina Kłopocka (ur. 18 sierpnia 1904 w Koźminie, zm. 2 lutego 1982 w Warszawie) – polska artystka, działaczka Związku Polaków w Niemczech oraz Zadrugi, była m.in. autorką Rodła – znaku graficznego tej organizacji[1][2].

Okres przedwojenny[edytuj]

W 1908 r. rodzina Janiny Kłopockiej w celach zarobkowych przeniosła się do Berlina. W 1914 r. wstąpiła do Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Berlinie. W 1921 r. ukończyła tam liceum. Po ukończeniu szkoły handlowej postanowiła zostać artystką. Dzięki stypendium dla wybitnie uzdolnionych podjęła studia rysunku w berlińskiej Szkole Sztuk Plastycznych, którą ukończyła w 1925 r. W latach 1929-1932 studiowała grafikę u prof. Władysława Skoczylasa i rysunek u prof. M. Kotarbińskiego na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Na tej uczelni uczyła się także innych technik artystycznych – malarstwa ściennego, ceramiki oraz mozaiki. W Niemczech związała się ze Związkiem Polaków w Niemczech, była m.in. autorką Rodła – znaku graficznego tej organizacji. Wykonywała także ilustracje do publikacji i czasopism wydawanych przez związek.

II wojna światowa[edytuj]

W trakcie II wojny światowej przenosi się do Polski i działa w konspiracji w Warszawie. W lipcu 1944 r. zagrożona aresztowaniem przez Gestapo uciekła do Częstochowy. Później przeniosła się do Warszawy.

Okres powojenny[edytuj]

Po wyzwoleniu została kierownikiem referatu Kultury i Sztuki Starostwa w Oleśnie na Górnym Śląsku, gdzie zabezpieczała i inwentaryzowała dzieła sztuki ocalałe z działań wojennych. Następnie podjęła pracę jako grafik w Ministerstwie Przemysłu. 3 września 1949 r. została aresztowana przez UB za działalność w nacjonalistycznej grupie Zadruga i osadzona w więzieniu. Sądzona była w VII 1952 r. wraz z Janem Stachniukiem (założycielem i duchowym przewodnikiem Zadrugi) oraz Bogusławem Stępińskim i Teodorem Jakubowskim[3]. Zwolniona w ciężkim stanie zdrowia w grudniu 1953 r. W 1958r. została zrehabilitowana przez Sąd Najwyższy[4].

Zmarła 2 lutego 1982 r. w Warszawie, lecz zgodnie z jej ostatnim życzeniem została pochowana w Oleśnie. Trumnę zmarłej okrył sztandar ze znakiem Rodła. W Warszawie na ścianie domu przy ul. Rutkowskiego 12 (obecnie Chmielna 12), w którym artystka mieszkała od 1957 r. aż do śmierci znajduje się poświęcona jej pamiątkowa tablica.

Twórczość[edytuj]

W latach 30. wykonała dla pisma „Młody Polak w Niemczech” wiele prac artystycznych poświęconych polskiej kulturze. Ich tematem był folklor Śląska oraz legendy polskie. Najbardziej znane prace artystki to znak symbolizujący kontur rzeki Wisła Rodło – stanowiący logotyp Związku Polaków w Niemczech oraz monumentalne dzieło zawierające 16 obrazów pt. „Polski Rok Obrzędowy” namalowany w Domu Polskim w Zakrzewie k. Złotowa. Cykl zawierał serię scen przedstawiających szereg tradycyjnych polskich zwyczajów i obrzędów jak np. „Dożynki”, „Święcenie bydła na wiosnę”, „Gwiazdka”, „Kolędnicy””, „Gaik”, „Puszczanie wianków”. Dzieło to zamalowane podczas okupacji przez hitlerowców odsłonięte zostało przez konserwatorów dopiero w 1972 r. w 50 lecie istnienia Związku Polaków w Niemczech[2] W trakcie Powstania Warszawskiego wszystkie jej prace uległy zniszczeniu.

Przypisy

  1. "Niezłomny proboszcz z Zakrzewa, rzecz o Księdzu Patronie Bolesławie Domańskim" (Warszawa 1989, ISBN 83-07-01992-3)
  2. a b Edmund Osmańczyk "Wisła i Kraków to Rodło" Nasza Księgarnia Warszawa 1985 ISBN 83-10-08675-X
  3. Grott B.: „Religia,cywilizacja, rozwój. Wokół idei Jana Stachniuka”, Kraków 2003.
  4. Biogram w: http://www.niklot.org.pl/slownik-biograficzny/27-k/95-klopocka-janina-aniela-lubomira.html

Bibliografia[edytuj]

  • Edmund Osmańczyk: „Wisła i Kraków to Rodło.” Nasza Księgarnia Warszawa 1985 ISBN 83-10-08675-X.
  • Helena Lehr: Edmund Osmańczyk „POLACY SPOD ZNAKU RODŁA”, MON 1972
  • Grott B.: „Religia,cywilizacja, rozwój. Wokół idei Jana Stachniuka”, Kraków 2003

Linki zewnętrzne[edytuj]