Janowice (powiat sandomierski)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi w woj. świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Samborzec. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Janowice
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat sandomierski
Gmina Samborzec
Liczba ludności 478[1]
Strefa numeracyjna (+48) 15
Kod pocztowy 27-650
Tablice rejestracyjne TSA
SIMC 0806803
Położenie na mapie gminy Samborzec
Mapa lokalizacyjna gminy Samborzec
Janowice
Janowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Janowice
Janowice
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Janowice
Janowice
Położenie na mapie powiatu sandomierskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sandomierskiego
Janowice
Janowice
Ziemia50°38′48″N 21°32′37″E/50,646667 21,543611

Janowicewieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Samborzec.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa tarnobrzeskiego.

Przez wieś przechodzi szlak turystyczny czerwony czerwony szlak turystyczny z Gołoszyc do Piotrowic.

Miejsce urodzenia gen. dyw. Adama Rębacza.

We wsi znajduje się jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej, której prezesem jest Artur Zieja[2].

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Współczesna struktura demograficzna wsi Janowice na podstawie danych z lat 1995–2009 według roczników GUS-u, z prezentacją danych z 2002 r.[3]:

Tabela 1.1 Poziom populacji wsi w przedziałach wiekowych[3]
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w przedziałach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM 0-9 10-19 20-29 30-39 40-49 50-59 60-69 70-79 80+
I. OGÓŁEM os. 493 45 83 84 38 73 48 43 58 21
odsetek % 100 9,1 16,8 17,1 7,7 14,8 9,7 8,7 11,8 4,3
1. WEDŁUG PŁCI
A. Mężczyzn os. 241 27 39 40 21 41 21 23 22 7
odsetek % 49 5,5 7,9 8,1 4,3 8,3 4,3 4,7 4,5 1,4
B. Kobiet os. 252 18 44 44 17 32 27 20 36 14
odsetek % 51 3,7 8,9 8,9 5,2 3,4 6,5 5,5 4,1 2,8


Rysunek 1.1 Piramida populacji – struktura płci i wieku wioski[3]
Tabela 1.2 Poziom populacji wioski w grupach wiekowych[3]
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w grupach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM Mężczyzn Kobiet
I. OGÓŁEM os. 493 241 252
odsetek % 100 49 51
1. W WIEKU
A. Przedprodukcyjnym os. 110 59 51
odsetek % 22,3 12 10,3
B. Produkcyjnym os. 276 145 131
odsetek % 56 29,4 26,6
a. mobilnym os. 168 84 84
odsetek % 34 17 17
b. niemobilnym os. 108 61 47
odsetek % 22 12,4 9,6
C. Poprodukcyjnym os. 107 37 70
odsetek % 21,7 7,5 14,2

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty wpisane do rejestru zabytków[edytuj | edytuj kod]

Park dworski z XIX w., wpisany do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.713 z 20.12.1957)[4].

Figury przydrożne[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajdują się trzy figury z końca XIX i początku XX wieku[5]:

  • Figura Matki Boskiej Niepokalanego Poczęcia

Umieszczona na niedużym kopcu w pobliżu wejścia do szkoły. Jest to kamienna figura, zwrócona tyłem do drogi. Została ufundowana przez Zofię Rupniowską, właścicielkę majątku ziemskiego w Janowicach (dwór znajdował się w miejscu gdzie obecnie jest szkoła). Figura została wybudowana w związku ze śmiercią męża fundatorki. Na jej frontowej ścianie został umieszczony napis: O Maryjo! Bez grzechu poczęta Módl się za nami Do Ciebie się uciekamy 1928 r.

  • Figura Uwłaszczeniowa

Położona w środku wsi przy placu, gdzie krzyżują się lokalne drogi. Jest to tzw. dziękczynna figura pouwłaszczeniowa. Została ufundowana przez chłopów po powstaniu styczniowym, z inspiracji władz zaborczych, jak wyraz wdzięczności cesarzowi Aleksandrowi II za dekret uwłaszczeniowy. Na frontowej ścianie znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca klęczącego chłopa, a na krzyżu znajduje się rzeźba ukrzyżowanego Jezusa Chrystusa. Na figurze znajduje się inskrypcja: 1882 r. wieś Janowice.

  • Krzyż kamienny

Położona poza główną zabudową wsi przy drodze do Chobrzan. Znajduje się na niskim wzniesieniu o wydłużonym kształcie, które według lokalnej tradycji jest mogiłą choleryczną. Na frontowej ścianie, w niszy znajduje się wyrzeźbiona realistycznie figura Matki Boskiej Niepokalanego Poczęcia. Na tylnej ścianie widoczny jest napis fundacyjny: Wincenty i Anna Sarakowie 1908.

Dawne części wsi – obiekty fizjograficzne[edytuj | edytuj kod]

W latach 70. XX wieku przyporządkowano i opracowano spis lokalnych części integralnych dla Janowic zawarty w tabeli 1.

Tabela 1. Wykaz urzędowych nazw miejscowych i obiektów fizjograficznych[6]
Nazwa wsi – miasta Nazwy części wsi
– miasta
Nazwy obiektów fizjograficznych
– charakter obiektu
I. Gromada CHOBRZANY
  1. Janowice
  1. Fiedkowice
  2. Matysówka
  3. Pod Figurą
  1. Gajowiny – pole
  2. Góry – pole
  3. Hektary – pole
  4. Krzywda – pole
  5. Łany – pole
  6. Niwki – pole
  7. Piaski – pole
  8. Półanki – pole
  9. Przymiarki – pole
  10. Pustki – pole
  11. Rudki – pole, łąka
  12. Zastodole – pole

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Janowice. samborzec.pl. [dostęp 2016-01-20].
  2. OSP Janowice. samborzec.pl. [dostęp 2016-01-20].
  3. a b c d Bank Danych Lokalnych (pol.). [dostęp 2011-10-16].
  4. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 2018-09-30. s. 54. [dostęp 2016-01-20].
  5. Por. Józef Myjak: Przydrożne znaki przeszłości w Gminie Samborzec. Sandomierz: Wydawnictwo Myjakpress, 2012, s. 18-20. ISBN 978-83-61435-88-4. (pol.)
  6. Por. Leon Kaczmarek (red. nauk. zeszytu), Witold Taszycki (red. nauk. wyd.): Urzędowe Nazwy miejscowości i obiektów fizjograficznych. 32. Powiat sandomierski województwo kieleckie. Komisja ustalania nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych (do użytku służbowego). Z: 33. Warszawa: Urząd Rady Ministrów. Biuro do Spraw Prezydiów Rad Nadzorczych, 1970, s. 9-10.