Jaskinia na Dupce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jaskinia na Dupce
Ilustracja
Główny otwór
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Położenie Dupka, Siedlec
Długość 52 m
Deniwelacja 18 m
Wysokość otworów 365[1] m n.p.m.
Data odkrycia znana od dawna
Ochrona
i dostępność
dostępna
Kod J.Cz.I-04.01
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Jaskinia na Dupce
Jaskinia na Dupce
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jaskinia na Dupce
Jaskinia na Dupce
Ziemia50°41′56″N 19°21′48″E/50,699000 19,363361

Jaskinia na Dupce (również Jaskinia Siedlecka[1]) – jaskinia pod szczytem wzniesienia Dupka w miejscowości Siedlec w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Janów[1][2]. Pod względem geograficznym Dupka jest jednym ze wzniesień Wyżyny Częstochowskiej w obrębie Jury Krakowsko-Częstochowskiej[3].

Historia poznania[edytuj | edytuj kod]

Miejscowej ludności jaskinia znana była od dawna. W piśmiennictwie po raz pierwszy pisał o niej A. Waga w 1855 r. Wówczas otwór wejściowy jaskini był w dużym stopniu zawalony kamieniami. Na polecenie miejscowego dziedzica kamienie uprzątnięto i wykonano schodki w celu łatwiejszego wejścia do jaskini. W 1856 r. jaskinię opisywał A. Wiślicki, w 1874 wzmiankowano ją w „Tygodniku Ilustrowanym”, w 1878 wymienił ją w zbiorczym opracowaniu A. Gruszecki[4]. Plan jaskini opracował M. Czepiel[1].

Jest to jaskinia stosunkowa łatwa do zwiedzania, niewymagająca specjalistycznego sprzętu i przygotowania[4].

Opis jaskini[edytuj | edytuj kod]

Ma trzy otwory zlokalizowane w pobliżu szczytu Dupki. Główny otwór u północnej podstawy niewielkiej skały ma rozmiary 5 × 8 m i postać studni. Trzy jej ściany są pionowe, ale północna jest silnie pochyła i możliwa do bezpiecznego zejścia dzięki tarasom. Od jej dna prowadzi korytarz o długości około 10 m, szerokości 7 m i wysokości 5 m. Jaskinia posiada jeszcze boczne korytarzyki, tak, że łączna jej długość wynosi 52 m, a deniwelacja 18 m. Górna część jaskini jest oświetlona, dzięki czemu na jej ścianach i dnie rosną rośliny: porzeczka skalna, zanokcica skalna, kopytnik pospolity, bodziszek cuchnący, żywiec dziewięciolistny, zawilec gajowy, szczyr trwały, a w miejscach bardziej zacienionych mchy i wątrobowce. Górna i środkowa część jaskini w zimie zamarzają, dopiero dolna ma jaskiniowy klimat ze stałą temperaturą i wilgotnością. Znajdowano w tej części jaskini zimujące motyle, jak: szczerbówka ksieni i Triphosa dubitata[4].

Jaskinia na Dupce DK15 (3).jpg
Jaskinia na Dupce DK15 (6).jpg
Jaskinia na Dupce DK15 (5).jpg

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Jaskinia Siedlecka. W: Jaskinie Polski [on-line]. Państwowy Instytut Geologiczny - Państwowy Instytut Badawczy. [dostęp 2018-08-04].
  2. Mapa. Jura Krakowsko-Częstochowska. Część północna 1:52 000. Warszawa: ExpressMap, 2015. ISBN 978-83-88112-71-3.
  3. Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  4. a b c Jaskinie Jury. Na Dupce. [dostęp 2018-06-17].