Jayne Mansfield

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jayne Mansfield
Ilustracja
Jayne Mansfield w filmie Urlop na lądzie
(ang. Kiss them for me), 1957
Imię i nazwisko Vera Jayne Palmer
Data i miejsce urodzenia 19 kwietnia 1933
Bryn Mawr
Data i miejsce śmierci 29 czerwca 1967
Slidell
Zawód aktorka, modelka
Współmałżonek Paul Mansfield
(1950-1958; rozwód)
Mickey Hargitay
(1958-1964; rozwód)
Matt Cimber
(1964-1967; rozwód)
faksymile
Strona internetowa

Jayne Mansfield, właśc. Vera Jayne Palmer[1][2] (ur. 19 kwietnia 1933 w Bryn Mawr w Pensylwanii, zm. 29 czerwca 1967 w Slidell w Luizjanie) − amerykańska modelka i aktorka filmowa. Nazywano ją największą rywalką Marilyn Monroe, a w Hollywood osiągnęła status seksbomby lat 50. i 60. XX w. Była przy tym jedną z najinteligentniejszych hollywoodzkich aktorek - jej IQ wynosiło aż 163[3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się w Bryn Mawr w stanie Pensylwania jako córka Herberta Williama Palmera (1904–1936), który miał niemieckie i angielskie pochodzenie, i Angielki Very (z domu Jeffrey) Palmer (1903–2000)[4]. Wychowywała się w Phillipsburg w New Jersey. W 1936 roku jej ojciec zmarł na atak serca. W 1939 roku jej matka poślubiła inżyniera handlu, Harry'ego Lawrence'a Peersa, a rodzina przeprowadziła się do Dallas w Teksasie, gdzie znana była jako Vera Jayne Peers.

Jako dziecko chciała być hollywoodzką gwiazdą jak Shirley Temple. W wieku 12 lat uczęszczała na lekcje tańca towarzyskiego. W 1950 roku ukończyła Highland Park High School[5] w Dallas. W szkole średniej otrzymywała bardzo dobre oceny, w tym w matematyce. Pobierała lekcje gry na skrzypcach, fortepianie i altówce. Studiowała również język hiszpański i niemiecki.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

W 1951 przeniosła się do Austin w Teksasie i studiowała dramaturgię na University of Texas at Austin. Tam pracowała jako modelka, sprzedawała książki od drzwi do drzwi i pracowała jako recepcjonistka w studiu tańca. Dołączyła także do Curtain Club, popularnego stowarzyszenia teatralnego w kampusie, w skład którego wchodzili między innymi: autor tekstów Tom Jones, kompozytor Harvey Schmidt oraz aktorzy Rip Torn i Pat Hingle.

W 1952 powróciła do Dallas, a przez kilka miesięcy była uczennicą aktora Barucha Lumeta, ojca reżysera Sidneya Lumeta. W 1954 roku przeprowadziła się do Los Angeles, gdzie latem studiowała sztukę teatralną na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles i wróciła do Teksasu, by spędzić ćwiartkę jesieni na Southern Methodist University. Udało jej się utrzymać średnią ocen B podczas pracy na różnych dorywczych zajęciach, takich jak: sprzedaż popcornu w teatrze Stanley Warner, nauczanie tańca, sprzedawanie cukierków w kinie, modelka w niepełnym wymiarze godzin w Blue Book Model Agency i jako fotograf w restauracji Trails w Esther Williams. Uczęszczając na The University of Texas w Austin, Mansfield wygrał kilka konkursów piękności, w tym Miss Photoflash, Miss Magnesium Lamp i Miss Fire Prevention Week. Jedynym tytułem, któremu odmówiła, była Miss Roquefort Cheese.

Pojawiła się w jednym z odcinków serialu CBS Lux Video Theatre (1954) jako dziewczyna przy fortepianie, a także w muzycznym dramacie kryminalnym Pete Kelly's Blues (1955) z Janet Leigh, Lee Marvinem i Ellą Fitzgerald, filmie noir Lewisa Allena Nielegalnie (Illegal, 1955) w roli Angel O'Hary z Edwardem G. Robinsonem i Niną Foch oraz dramacie kryminalnym Piekło nad Frisco Bay (Hell on Frisco Bay, 1955) z Alanem Ladd. Równocześnie występowała też na Broadwayu. Zabiegała o rolę w komedii Billy’ego Wildera Słomiany wdowiec, lecz wytwórnia wybrała Marilyn Monroe. W 1955 pojawiła się na okładce „Playboya[6]. 12 grudnia 1955 spotkała Marilyn Monroe podczas premiery filmu Tatuowana róża.

Po występie w Kobieca dżungla (Female Jungle, 1956) z Johnem Carradine i telewizyjnym filmie muzycznym NBC Sunday Spectacular: The Bachelor (1956), dostała pierwszą większą rolę Jerri Jordan w komedii muzycznej Blondynka i ja (The Girl Can't Help It, 1956), która zebrała znakomite recenzje, przyniosła Mansfield popularność i uczyniła z niej gwiazdę[7]. Kolejne produkcje, „The Wayward Bus” i „Will Success Spoil Rock Hunter?” tylko umocniły jej pozycję.

Na jednym z najsłynniejszych zdjęć siedzi z Sophią Loren, która patrzy z niesmakiem na jej niemal całkowicie odkryty biust. Rzecz miała miejsce na przyjęciu zorganizowanym przez studio Paramount dla Loren, na które zaproszono wiele ówczesnych gwiazd[8].

Między wrześniem 1956 a majem 1957 zrobiono jej ok. 2,5 tys. fotografii prasowych i napisano na jej temat ok. 122 tys. linii w różnych tytułach[9]. W obliczu błyskawicznego, wielkiego sukcesu medialnego jej nazwisko stało się szeroko znane w Stanach Zjednoczonych. Podczas swojej kariery była porównywana przez media z inną gwiazdą uznawaną za symbol seksu tego okresu − Marilyn Monroe[10]. W związku z tym powiedziała: "Nie wiem, dlaczego ludzie [prasa] mają zwyczaj porównywać mnie do Marilyn lub do tej dziewczyny... jak ona się nazywa... Kim Novak. Roztrząsanie tego oczywiście pomogło mi dostać się tam, gdzie teraz jestem. Nie wiem, jak oni to uczynili"[11].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Była trzykrotnie zamężna. 10 maja 1950 roku, w wieku 16 lat wyszła za mąż za Paula Mansfielda[12]. Ich córka, Jayne Marie Mansfield, urodziła się sześć miesięcy później, 8 listopada 1950. Jayne i jej mąż zapisali się na Southern Methodist University, by studiować aktorstwo. 8 stycznia 1958 roku rozwiedli się. 13 stycznia 1958 poślubiła węgiersko-amerykańskiego kulturystę i aktora Mickeya Hargitaya[13], z którym miała troje dzieci - dwóch synów: Jeffreya Palmera (21 grudnia 1958) i Zoltána Anthony'ego (1 sierpnia 1960) oraz córkę Mariskę Magdolnę (ur. 23 stycznia 1964 w Los Angeles)[14], która została aktorką, znaną jako detektyw Olivia Benson w serialu NBC Prawo i porządek: sekcja specjalna (Law & Order: Special Victims Unit). 26 sierpnia 1964 doszło do rozwodu. Niecały miesiąc potem, 24 września 1964, wyszła za mąż za reżysera filmowego Matta Cimbera, z którym miała syna Antonio Raphaela Ottaviano (ur. 18 października 1965). Jednak rok później byli w separacji, a w lipcu 1966 doszło do rozwodu.

Wdawała się w liczne romanse, w tym z Robertem, Josephem i Johnem Kennedy[15], Clintem Eastwoodem (1954)[15], Steve'em Cochranem (1954)[15], Nicholasem Rayem (1956)[15] i Engelbertem Humperdinckiem (1967)[15].

W 1966 roku na Festiwalu Filmowym w San Francisco Mansfield odwiedził Kościół Szatana z Samem Brody (jej prawnikiem i chłopakiem), by poznać Antoniego LaVeya, założyciela kościoła. Media entuzjastycznie omawiały spotkanie i wydarzenia wokół niego, identyfikując ją jako satanistkę i romantycznie związaną z LaVey[16]. Karla LaVey potwierdziła w wywiadzie z Joan Rivers z 1992 roku, że Mansfield rzeczywiście był praktykującą satanistką i że miała romans z Antonem LaVeyem.

29 czerwca 1967 roku Mansfield wraz ze swoim kochankiem, żonatym adwokatem Samem Brody i trójką dzieci – Miklós, Zoltán i Mariska – wsiadła do auta prowadzonego przez kierowcę Ronniego Harrisona, by wyruszyć do Nowego Orleanu. W pewnym momencie Harrison stracił panowanie nad kierownicą i z ogromną prędkością uderzył w naczepę jadącego przed nim ciągnika. Dzieci, które spały z tyłu, odniosły obrażenia, ale przeżyły. Siedzący z przodu, Mansfield i Brody, zginęli na miejscu w Slidell w Luizjanie. W chwili śmierci Mansfield miała zaledwie trzydzieści cztery lata.

Filmy i programy[edytuj | edytuj kod]

  • 1966
    • The Las Vegas Hillbillys
    • The Fat Spy

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Jayne Mansfield (hiszp.). SensaCine.com. [dostęp 2017-11-23].
  2. Personalidade: Jayne Mansfield (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2017-11-23].
  3. Jayne Mansfield (ang.). Listal. [dostęp 2017-11-23].
  4. Raymond Strait: Here They Are Jayne Mansfield. New York: S.P.I. Books, 1992. ISBN 978-1-56171-146-8.
  5. Jayne Mansfield (rum.). Cinemagia. [dostęp 2017-11-23].
  6. Jayne Mansfield (19 de Abril de 1933) (port.). Filmow. [dostęp 2017-11-23].
  7. Jayne Mansfield (wł.). MYmovies.it. [dostęp 2017-11-23].
  8. Joanna Robinson (2014-11-04): Sophia Loren Finally Tells the Story Behind That Infamous Jayne Mansfield (ang.). Vanity Fair. [dostęp 2017-11-23].
  9. Tom Pendergast, Sara Pendergast [w:] St. James Encyclopedia of Popular Culture, s. 260, St. James Press 2000, ​ISBN 1-55862-401-5
  10. May Mann, Jayne Mansfield: a biography, s. 112, Abelard-Schuman, 1974, ​ISBN 0-200-72138-0
  11. Raymond Strait, Here They Are Jayne Mansfield, S.P.I. Books, US 1992, ​ISBN 1-56171-146-2
  12. Jayne Mansfield (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-11-23].
  13. Mickey Hargitay (1926-2006) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-08-30].
  14. Mickey Hargitay (cz.). ČSFD.cz. [dostęp 2017-11-23].
  15. a b c d e Jayne Mansfield Dating History (ang.). FamousFix. [dostęp 2017-11-23].
  16. Forrest Hanson (2017-07-21): The Hollywood blonde and the Satanist: Bizarre relationship between doomed actress Jayne Mansfield and Anton LaVey that was cut short by her untimely death in 1967 (ang.). Daily Mail. [dostęp 2017-11-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jayne Mansfield. T. 12: Kolekcja Alfred Hitchcock Przedstawia. Poznań: Oxford Educational Sp. z o.o., wrzesień 2009, s. 12. ISBN 978-83-252-0752-6.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]