Jednolity Plik Kontrolny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jednolity Plik Kontrolny[1] (JPK) – polski odpowiednik SAF-T, Standard Audit File for Tax[2][3][4].

JPK został wprowadzony ustawą z 10 września 2015 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa[5]. Pierwotnie nie przewidywano obowiązku regularnego przekazywania rejestrów VAT, obowiązek ten został wprowadzony ustawą z 13 maja 2016 r.[6] [7]. Przygotowanie JPK wymaga wyposażenia systemów księgowych podatników w funkcje umożliwiające wytworzenie takiego pliku. W niektórych przypadkach konieczna jest również modyfikacja zasad prowadzenia ksiąg oraz sposobu dokumentowania transakcji handlowych.

SAF-T został opracowany przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD)[8]. Po raz pierwszy został przyjęty przez Portugalię, następnie przez Francję, Niemcy, Luksemburg i Austrię.

Cel wprowadzenia JPK[edytuj | edytuj kod]

Podstawowym celem Jednolitego Pliku Kontrolnego jest usunięcie bariery w przekazywaniu danych elektronicznych, dzięki czemu JPK ma znacząco usprawnić działanie organów podatkowych. Dzięki JPK będą one mogły szybko przeprowadzić czynności sprawdzające i kontrolne. Dostęp do uporządkowanych danych ma pozwolić na szybkie ustalanie nieprawidłowości oraz przyśpieszyć potwierdzanie prawidłowości rozliczeń. Szybkie ustalenie nieprawidłowości ma przeciwdziałać takim zjawiskom jak wyłudzenia VAT czy unikanie opodatkowania.

JPK ma przynieść również korzyść samym przedsiębiorstwom, dlatego że ma on w założeniu skrócić czas kontroli skarbowej, dzięki czemu przedsiębiorcy będą mogli zmniejszyć koszty związane z taką kontrolą. Poza tym przedsiębiorcy mają zyskać także nowy mechanizm kontroli wewnętrznej, który pozwoli monitorować pracę służb księgowych[9].

Pliki JPK[edytuj | edytuj kod]

W skład JPK wchodzą następujące pliki[10]:

JPK_V7[edytuj | edytuj kod]

Obowiązujący od 1 października 2020 roku plik JPK_V7 (M- dla deklaracji składanych miesięcznie/ K- dla deklaracji składanych kwartalnie) zawiera zestaw informacji o zakupach i sprzedaży wynikających z ewidencji VAT za dany okres, pozycje z obecnej deklaracji VAT-7 oraz dodatkowe dane i oznaczenia potrzebne do analizy poprawności rozliczenia[12]. Podstawą prawną nowej deklaracji jest nowelizacja ustawy o podatku od towarów i usług.

Nowa deklaracja zawiera szczegółowe oznaczenia dla pewnych typów transakcji oraz określonych towarów i usług. Transakcje objęte szczególną procedurą rozliczania podatku VAT muszą być oznaczone w deklaracji następującymi oznaczeniami[13]:

  • „SW” – Dostawa w ramach sprzedaży wysyłkowej z terytorium kraju, o której mowa w art. 23 ustawy.
  • „EE” – Świadczenie usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych, o których mowa w art. 28k ustawy.
  • „TP” – Istniejące powiązania między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą, o których mowa w art. 32 ust. 2 pkt 1 ustawy.
  • „RO” – Raport fiskalny.
  • „WEW” – dokument wewnętrzny opodatkowania.
  • „FP” – faktury do paragonu.
  • „MPP” – Transakcja objęta obowiązkiem stosowania mechanizmu podzielonej płatności. Oznaczenie „MPP” należy stosować do faktur o kwocie brutto wyższej niż 15 000,00 zł, które dokumentują dostawę towarów lub świadczenie usług wymienionych w załączniku nr 15 do ustawy.
  • „TT_WNT” – w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów dokonanego przez drugiego w kolejności podatnika VAT w ramach transakcji trójstronnej w procedurze uproszczonej, o której mowa w dziale XII rozdziale 8 ustawy o VAT,
  • „TT_D” – wobec dostawy towarów poza terytorium kraju dokonanej przez drugiego w kolejności podatnika VAT w ramach transakcji trójstronnej w procedurze uproszczonej, o której mowa w dziale XII rozdziale 8 ustawy o VAT,
  • „MR_T” – w odniesieniu do świadczenia usług turystyki opodatkowanego na zasadach marży zgodnie z art. 119 ustawy o VAT,
  • „MR_UZ” – w odniesieniu do dostawy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków opodatkowanych na zasadach marży zgodnie z art. 120 ustawy o VAT,
  • „I_42” – w przypadku wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów następującej po imporcie tych towarów w ramach procedury celnej 42 (import),
  • „I_63” – w przypadku wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów następującej po imporcie tych towarów w ramach procedury celnej 63 (import),
  • „B_SPV” – dla transferu bonu jednego przeznaczenia dokonanego przez podatnika działającego we własnym imieniu, opodatkowanego zgodnie z art. 8a ust. 1 ustawy o VAT,
  • „B_SPV_DOSTAWA” – dla dostawy towarów oraz świadczenia usług, które obejmuje bon jednego przeznaczenia na rzecz podatnika, który wyemitował bon zgodnie z art. 8a ust. 4 ustawy o VAT,
  • „B_MPV_PROWIZJA” – wobec świadczenia usług pośrednictwa oraz innych usług dotyczących transferu bonu różnego przeznaczenia, opodatkowanych zgodnie z art. 8b ust. 2 ustawy o VAT.

W broszurze informacyjnej dotyczącej struktury nowej deklaracji JPK_V7 wyodrębniono również 13 kodów towarów i usług wrażliwych, koniecznych do szczególnego oznaczenia następującymi symbolami:

  • GTU_01 – Dostawa napojów alkoholowych - alkoholu etylowego, piwa, wina, napojów fermentowanych i wyrobów pośrednich, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym.
  • GTU_02 – Dostawa towarów, o których mowa w art. 103 ust. 5aa ustawy.
  • GTU_03 – Dostawa oleju opałowego w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym oraz olejów smarowych, pozostałych olejów o kodach CN od 2710 19 71 do 2710 19 99, z wyłączeniem wyrobów o kodzie CN 2710 19 85 (oleje białe, parafina ciekła) oraz smarów plastycznych zaliczanych do kodu CN 2710 19 99, olejów smarowych o kodzie CN 2710 20 90, preparatów smarowych objętych pozycją CN 3403, z wyłączeniem smarów plastycznych objętych tą pozycją.
  • GTU_04 – Dostawa wyrobów tytoniowych, suszu tytoniowego, płynu do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym.
  • GTU_05 – Dostawa odpadów - wyłącznie określonych w poz. 79-91 załącznika nr 15 do ustawy.
  • GTU_06 – Dostawa urządzeń elektronicznych oraz części i materiałów do nich, wyłącznie określonych w poz. 7-9, 59-63, 65, 66, 69 i 94-96 załącznika nr 15 do ustawy.
  • GTU_07 – Dostawa pojazdów oraz części samochodowych o kodach wyłącznie CN 8701 - 8708 oraz CN 8708 10.
  • GTU_08 – Dostawa metali szlachetnych oraz nieszlachetnych - wyłącznie określonych w poz. 1-3 załącznika nr 12 do ustawy oraz w poz. 12-25, 33-40, 45, 46, 56 i 78 załącznika nr 15 do ustawy.
  • GTU_09 – Dostawa leków oraz wyrobów medycznych - produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w art. 37av ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 499, z późn. zm.).
  • GTU_10 – Dostawa budynków, budowli i gruntów.
  • GTU_11 – Świadczenie usług w zakresie przenoszenia uprawnień do emisji gazów cieplarnianych, o których mowa w ustawie z dnia 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1201 i 2538 oraz z 2019 r. poz. 730, 1501 i 1532).
  • GTU_12 – Świadczenie usług o charakterze niematerialnym - wyłącznie: doradczych, księgowych, prawnych, zarządczych, szkoleniowych, marketingowych, firm centralnych (head offices), reklamowych, badania rynku i opinii publicznej, w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych.
  • GTU_13 – Świadczenie usług transportowych i gospodarki magazynowej - Sekcja H PKWiU 2015 symbol ex 49.4, ex 52.1.

Struktura JPK[edytuj | edytuj kod]

JPK ma postać plików XML. Schematy XSD publikuje Ministerstwo Finansów na stronie internetowej[14].

Wysyłanie JPK[edytuj | edytuj kod]

Pliki wchodzące w skład JPK mogą być dostarczone na potrzeby kontroli skarbowej elektronicznie[15]. Wymagane jest przy tym posiadanie kwalifikowanego podpisu elektronicznego. Każdy z plików jest kompresowany metodą ZIP. Następnie jest dzielony na maksymalnie 60 MB pliki. Każdy z nich jest szyfrowany przy użyciu algorytmu AES z 256-bitowym kluczem.

Obsługiwane systemy[edytuj | edytuj kod]

W przeciwieństwie do znanego problemu z Płatnikiem, gdzie wymagano od przedsiębiorcy posiadania płatnego systemu jednego producenta, tutaj można skorzystać z darmowego, uniwersalnego systemu. Aplikacja ma instalator na Linuxa 32 i 64-bitowego[16].

Kto i od kiedy wysyła JPK[edytuj | edytuj kod]

Przedsiębiorcy
Duże Średnie i małe Mikro
Cyklicznie (co miesiąc)

JPK_VAT

1 lipca 2016[17] 1 stycznia 2017[17] 1 stycznia 2018[17]
Na żądanie

pozostałe typy JPK

1 lipca 2016[17] 1 lipca 2018[17] 1 lipca 2018[17]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Podstawowe informacje – Działalność – Jednolity Plik Kontrolny – Ministerstwo Finansów, www.mf.gov.pl [dostęp 2016-07-20].
  2. SAF-T, Standard Audit File for Tax. [dostęp 2016-07-20].
  3. Changes to the Tax Act in Poland – Standard Audit File for Tax (SAF-T) from 1 July 2016.. [dostęp 2016-07-20].
  4. Poland SAF-T VAT reporting July 2016. [dostęp 2016-07-20].
  5. Ustawa z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw. [dostęp 2016-07-20].
  6. Ustawa z dnia 13 maja 2016 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw. [dostęp 2019-07-21].
  7. Jednolity plik kontrolny (JPK) – dla kogo od 1 lipca 2016. [dostęp 2016-07-20].
  8. Guidance Note – Guidance for Developers of Business and Accounting Software Concerning Tax Audit Requirements. [dostęp 2016-07-20].
  9. Jednolity plik kontrolny. Podstawowe informacje. W: Ministerstwo Finansów [on-line]. mf.gov.pl. [dostęp 2016-10-19].
  10. Struktury JPK – Działalność – Jednolity Plik Kontrolny – Ministerstwo Finansów, www.mf.gov.pl [dostęp 2016-07-20].
  11. JPK_VAT z deklaracją [dostęp 2020-11-27] (pol.).
  12. Nowy plik JPK_VAT [dostęp 2020-11-26]
  13. Struktury JPK gov.pl - Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK​_VAT z deklaracją (JPK​_V7M, JPK​_V7K) [dostęp 2020-11-26]
  14. Pliki do pobrania, www.podatki.gov.pl [dostęp 2020-03-13] (pol.).
  15. Specyfikacja interfejsów usług Jednolitego Pliku Kontrolnego – Działalność – Jednolity Plik Kontrolny – Ministerstwo Finansów, www.mf.gov.pl [dostęp 2016-07-20].
  16. Aplikacje do pobrania, www.podatki.gov.pl [dostęp 2020-03-13] (pol.).
  17. a b c d e f Mariusz Szulc. Nadal niewielki użytek z JPK. „Dziennik Gazeta Prawna”, s. B2, 13 grudnia 2016.