Jerzy Wądołkowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jerzy Wądołkowski
Jurek
major dyplomowany piechoty major dyplomowany piechoty
Data i miejsce urodzenia 16 marca 1895
Warszawa
Data i miejsce śmierci 22 maja 1964
Milanówek
Przebieg służby
Lata służby 1915–1946
Siły zbrojne Polska Organizacja Wojskowa
Legiony Polskie (1914–1918)
Wojsko Polskie (II RP)
Jednostki Batalion Warszawski POW
I Brygada Legionów Polskich
Batalion Harcerski Wojska Polskiego
5 Pułk Piechoty Legionów
84 Pułk Strzelców Poleskich
6 Dywizja Piechoty (II RP)
Stanowiska dowódca kompanii
dowódca batalionu
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
Wojna polsko-ukraińska
Wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
Jerzy Wądołkowski
Organizacja harcerska Związek Harcerstwa Polskiego
członek Komendy Naczelnej ZHP, kierownik Wydziału Regulaminowego
Okres sprawowania od 27 lipca 1917
do 2 listopada 1918
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie)

Jerzy Wądołkowski pseud. „Jurek” (ur. 16 marca 1895 w Warszawie, zm. 22 maja 1964 we Milanówku) – polski działacz niepodległościowy i społeczny, harcmistrz, współtwórca harcerstwa w Warszawie, major dyplomowany piechoty Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj]

Jerzy Wądołkowski urodził się w rodzinie Antoniego i Stanisławy z Kręckich. Był drugim z ich trzech synów (Karol (1893–1920, kawaler orderu Virtuti Militari, zginął w wojnie z bolszewikami, a Ignacy urodził się w 1897 roku). Mieli trzy siostry: Reginę (1900–1996), późniejszą żonę Henryka Dyducha, Anielę i Annę (właśc. Marię)[1][2].

Ukończył Szkołę Realną Stowarzyszenia Techników im. Stanisława Staszica w Warszawie, uzyskując maturę w 1914 roku, w 1918 roku rozpoczął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, jednak studiował jedynie przez 1 semestr. W roku 1925 ukończył Wyższą Szkołę Wojenną[3].

Już w czasie nauki w gimnazjum, jesienią 1911 roku, z polecenia Związku Młodzieży Polskiej „Przyszłość”, do którego należał, utworzył w szkole drużynę skautową. W marcu 1912 roku drużyna ta połączyła się z działającym również w tej szkole plutonem skautowym, prowadzonym przez Janusza Rudnickiego (utworzonym z ramienia Organizacji Młodzieży Niepodległościowej „Zarzewie”). Od listopada 1911 roku uczestniczył również w działalności tajnej komisji, która z czasem przekształciła się w Naczelną Komendę Skautową[1].

W 1915 roku wraz z innymi starszymi skautami wstąpił do Batalionu Warszawskiego POW. Po dołączeniu Batalionu do I Brygady Legionów Polskich służył w I Brygadzie do 1917 roku, kiedy został odkomenderowany do pracy w tajnej POW ze skierowaniem do pracy w harcerstwie. Od 27 lipca 1917 roku do 2 listopada 1918 roku był członkiem Komendy Naczelnej ZHP, pełniąc jednocześnie funkcję kierownika Wydziału Regulaminowego oraz komendanta Okręgu 1A (męskiego) Stołecznego w Warszawie. Wszedłszy w skład Wydziału Wojskowego przy utworzonym w listopadzie 1918 roku Naczelnym Inspektoracie Harcerstwa Polskiego przygotowywał harcerzy do rozbrajania Niemców, wspólnie z POW, w dniach 10–11 listopada 1918 roku. Sam brał również udział w rozbrajaniu oraz zajmowaniu gmachów publicznych i wojskowych. Do połowy kwietnia 1919 roku był dowódcą kompanii w Batalionie Harcerskim Wojska Polskiego. Od 15 kwietnia walczył w 5 Pułku Piechoty Legionów. Od 1920 roku był już zawodowym oficerem WP. Kolejne etapy jego służby:

  • 1920 – walczył jako dowódca kompanii w 5 Pułku Piechoty Legionów
  • 1922 – pracował w Wydziale Stowarzyszeń Wojskowo-Wychowawczych Oddziału III Sztabu Generalnego (odpowiedzialny za ZHP i Związek Strzelecki).

W 1927 roku pełnił służbę w Wydziale Przysposobienia Wojskowego Oddziału III Sztabu Generalnego. 18 lutego 1928 roku został mianowany majorem ze starszeństwem z 1 stycznia 1928 roku i 99. lokatą w korpusie oficerów piechoty[4]. W 1928 roku został przeniesiony do 84 Pułku Strzelców Poleskich w Pińsku na stanowisko dowódcy batalionu. 20 września 1930 roku został przydzielony do Dowództwa 6 Dywizji Piechoty w Krakowie na stanowisko szefa sztabu[5]. 1 listopada 1932 roku został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VII w Poznaniu na stanowisko kierownika samodzielnego referatu[6]. W latach 1936–1939 był kierownikiem samodzielnego referatu w Wojskowym Biurze Historycznym w Warszawie[3][7].

We wrześniu 1939 roku został internowany w Rumunii, skąd został 8 lutego 1941 roku wydany Niemcom. Był jeńcem oflagów: VI E Dorsten i VI B Dössel, następnie przebywał w szpitalu oflagu VII A Murnau. We wrześniu 1946 roku wrócił do Polski. Był ciężko chory, żył z renty[7].

Po śmierci został pochowany w Milanówku. Nie założył rodziny[7].

Napisał broszurkę: Regulaminy. Część I. Próby na stopnie harcerskie (Warszawa, 1918).

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. a b Miszczuk 2012 ↓, s. 227.
  2. Profil Jerzego Wądołkowskiego na stronie Wielkiej genealogii Marka Minakowskiego.
  3. a b c Stanisław Korwin-Szymanowski, Wojciech Bogusławski, Marek Gajdziński, Jerzy Wądołkowski, 16 Warszawska Drużyna Harcerzy im. Zawiszy Czarnego [dostęp 2016-12-21].
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 21 lutego 1928 roku, s. 45-50.
  5. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 20 września 1930 roku, s. 295.
  6. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932 roku, s. 414.
  7. a b c d Miszczuk 2012 ↓, s. 228.
  8. M.P. z 1999 r. Nr 31, poz. 481

Bibliografia[edytuj]