Joanna Pacuła

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Joanna Pacuła
Data i miejsce urodzenia 2 stycznia 1957
Tomaszów Lubelski, Polska
Zawód aktorka, modelka
Współmałżonek Hawk Koch
(rozwód)
Lata aktywności od 1977

Joanna Pacuła (ur. 2 stycznia 1957[1] w Tomaszowie Lubelskim) − polska aktorka i modelka[2], która w latach 80. i 90. występowała w filmach amerykańskich.

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Urodziła się w Tomaszowie Lubelskim jako córka inżyniera i farmaceutki[3]. Wychowywała się z dwiema siostrami, młodszą Ewą (ur. 16 grudnia 1971), która została modelką i prezenterką. Zainteresowanie aktorstwem przejawiała już w miejscowym Liceum Ogólnokształcącym im. Bartosza Głowackiego, gdzie wystąpiła w przedstawieniu Motyle są wolne (Butterflies Are Free) Leonarda Gershawa.

Po ukończeniu Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie, w latach 1979-81 występowała na scenie warszawskiego Teatru Dramatycznego w spektaklach: Ćwiczenia z romantyzmu w reżyserii Gustawa Holoubka, Bałałajkin i spółka, Operetka Gombrowicza, gdzie wyciągnięto ją nagą z trumny i Jak wam się podoba (As You Like It) Williama Szekspira[4]. W Teatrze Telewizji wcielając się w rolę Desdemony oddała oszołomienie biegiem wydarzeń i godność, jaka zostaje kobiecie w jednej z czterech tragedii szekspirowskich Otello (Othello, 1984) z Danielem Olbrychskim w roli tytułowej.

Kariera[edytuj]

W kinie zadebiutowała rolą studentki, uczestniczki letniego obozu językoznawczych kół naukowych w filmie kina moralnego niepokoju pt. Barwy ochronne (1976) Krzysztofa Zanussiego. W telewizji zagrała m.in. w dwóch filmach Jana ŁomnickiegoAkcja pod Arsenałem (1977) jako Duśka Bytnarówna, siostra "Rudego" i Dom (1980) w roli Ewy Szymosiuk. Jej pierwszą większą rolą była postać rozmarzonej praktykantki pielęgniarki Joli "Sarny", skłóconej z rodzicami, bezradnej wobec rodzącej się miłości w trzyodcinkowym dramacie telewizyjnym Zielona miłość (1980).

W grudniu 1981 roku, kiedy w Polsce wprowadzono stan wojenny, przebywała w Paryżu[5] i związała się z Romanem Polańskim, który pomógł jej zdobyć pracę modelki, a jej twarz zdobiła okładki magazynów mody takich jak Vogue (jako jedna z nielicznych pojawiła się na jego okładce dwukrotnie), Cosmopolitan czy Harper's Bazaar.

W 1982 roku postanowiła zostać w Stanach Zjednoczonych, po tym jak ukradziono jej paszport. Zamieszkała początkowo u przebywającej za oceanem aktorki Elżbiety Czyżewskiej, rozpoczynając karierę aktorską i współpracę z reżyserami hollywoodzkimi. Relacje z Czyżewską stały się podstawą dla filmu Anna według scenariusza Agnieszki Holland.

Jej pierwsza przełomowa rola Iriny, otrzymana za rekomendacją Polańskiego, w filmie amerykańskim Park Gorkiego (Gorky Park, 1983) z Lee Marvinem doczekała się nominacji do nagrody Złotego Globu w kategorii najlepszej kobiecej roli drugoplanowej i zajęła 57. miejsce w rankingu magazynu Premiere na 100. najwspanialszych kreacji wszech czasów. W 1984 r. została umieszczona na prestiżowej liście 12. najbardziej obiecujących aktorów, którą co roku ogłasza w Screen World krytyk amerykański John Willis.

Jej pozycję umocniła rola Żydówki Luki w uhonorowanym prestiżowym Złotym Globem miniserialu wojennym CBS Ucieczka z Sobiboru (1987). Aktorskim osiągnięciem była nominowana do nagrody Saturna rola modelki żyjącej pod wpływem kapłanki voodoo w horrorze Pocałunek (The Kiss, 1988). W adaptacji powieści Alberto Moravii Mężowie i kochankowie (La Villa del venerdì, 1992) zagrała kochankę pianisty, znudzoną swoim bezbarwnym, pozbawionym erotyki małżeństwem.

W 1990 roku amerykański magazyn People umieścił Pacułę na swojej liście 50. najpiękniejszych ludzi na świecie. Na ekranie m.in. partnerowała Stevenowi Seagalowi w filmie Wybraniec śmierci (1990), była obiektem seryjnego mordercy w thrillerze Zagadka osobowości (Body Puzzle, 1993), kochanką Doca Holliday'a (Val Kilmer) – Kate w westernie Tombstone (1993), futurystyczną femme fatale w psychologicznym filmie sci-fi Głęboka czerwień (Deep Red, 1994) i rosyjskim naukowcem w thrillerze Wirus (Virus, 1999)[6].

Występowała jednak przede wszystkim w filmach klasy B. Grywała w produkcjach włoskich, francuskich, hiszpańskich, izraelskich, fińskich i nowozelandzkich.

Dwukrotnie wręczała nagrodę Amerykańskiej Akademii Filmowej: w 1983 roku w kategorii najlepszego filmu zagranicznego, a w 1984 roku za najlepsze zdjęcia.

Jej mąż nie chciał, aby rozbierała się w filmach, dlatego odrzuciła propozycje ról w erotycznych przebojach 9 1/2 tygodnia z 1986 roku i Nagi instynkt z 1992 r. W 1989 roku zrezygnowała z zagrania w pierwszym "Batmanie" Tima Burtona i z roli dziewczyny Bonda w Licencji na zabijanie[7].

Życie prywatne[edytuj]

Przez pewien czas mieszkała w domu należącym do Rudolfa Valentino. Jej mężem był starszy o 12 lat amerykański producent filmowy Hawk Winchel Koch Jr.

Filmografia[edytuj]

filmy fabularne[edytuj]

Rok Tytuł Rola Reżyser
1976 Barwy ochronne studentka, uczestniczka obozu Krzysztof Zanussi
1977 Akcja pod Arsenałem Duśka Bytnarówna, siostra "Rudego" Jan Łomnicki
Nie zaznasz spokoju Bożena Kaczmarek Mieczysław Waśkowski
1979 Zerwane cumy Maryśka Jastrzębska w młodości / wnuczka Maryśki Sylwester Szyszko
1980 Czułe miejsca pielęgniarka Piotr Andrejew
Ostatnia noc miłości, pierwsza noc wojny (Ultima noapte de dragoste) Lena, żona Tudora Sergiu Nicolaescu
1983 Park Gorkiego (Gorky Park) Irina Asanova Michael Apted
1985 Nie całkiem w raju (Not Quite Paradise) Gila Lewis Gilbert
1987 Umrzeć z honorem (Death Before Dishonor) Elli Terry Leonard
Słodkie kłamstwa (Sweet Lies) Joëlle Nathalie Delon
1988 Pocałunek (The Kiss) Felice Pen Densham
Options Księżniczka Nicole Camilo Vila
1990 Wybraniec śmierci (Marked for Death) Leslie Dwight H. Little
1991 Dobry glina (The Good Policeman) ukochana Isaaca Seidela Peter Werner
Mężowie i kochankowie (La Villa del venerdi) Alina Mauro Bolognini
1992 Oczy obserwatora (Eyes of the Beholder) Diana Carlyle Lawrence L. Simeone
Pasja zabijania (Black Ice) Vanessa Neill Fearnley
Zagadka osobowości (Body Puzzle) Tracy Lamberto Bava
1993 Prywatne lekcje II (Private Lessons II) Sophie Morgan Akiyoshi Kimata
Czarnoksiężnik 2 (Warlock II: The Armageddon) Paula Dare Anthony Hickox
Zawiłe śledztwo (Under Investigation) Abbey Jane Strong Kevin Meyer
Tombstone Kate George P. Cosmatos, Kevin Jarre
1994 Milczenie Baranów (Il silenzio dei prosciutti) Lily Wine Ezio Greggio
Potrójna gra (Every Breath) Lauren Steve Bing
Kim Novak przy telefonie (C'e Kim Novak al telefono) Emilia Riki Roseo
1995 Chłopcy bombowcy (Captain Nuke and the Bomber Boys) Brenda Franelli Charles Gale
Nie tacy jak my (Not Like Us) Anita Clark Dave Payne
Timemaster Evelyn Parker James Glickenhaus
Ostatnie tchnienie (Last Gasp) Nora Weeks Scott McGinnis
1997 Krok w stronę raju (Heaven Before I Die) Selma Izidore K. Musallam
Przeklęty okręt (Haunted Sea) Pierwszy oficer Mate Bergren Dan Golden, Daniel Patrick
W hołdzie starszym kobietom (En brazos de la mujer madura) Marta Manuel Lombardero
1998 Biały kruk (The White Raven) Julia Konnenman Andrew Stevens
Mój przyjaciel olbrzym (My Giant) Lilliana Rotaru Michael Lehmann
1999 Błąd w sztuce (Error in Judgment) Liz Hurper Scott P. Levy
Wirus (Virus) Nadia Vinogradiya John Bruno
Sztuka zabijania (The Art of Murder) Elizabeth Sheridan Ruben Preuss
2000 Crash and Byrnes Lissette Jon Hess
2001 The Hit Sonia Vincent Monton
2002 Nie ma jak w domu (No Place Like Home) Gretchen Klein Craig Clyde
Wojownicy (Warrior Angels) Elizabeth Byron W. Thompson
2003 Ofiara Kupidyna (Cupid's Prey) Iris Wetherton Dale G. Bradley
2004 DinoCroc Paula Kennedy Kevin O'Neill
Moskiewska gorączka (Moscow Heat) Sascha Jeff Celentano
Łatwa śmierć (Dead Easy) Teresa Storm Neal Sundstrom
El Padrino Jessica Lancaster Damian Chapa
2005 Zadanie specjalne (The Cutter) Elizabeth Teller William Tannen
2006 4 miliony do szczęścia (Forget About It) Talia Nitti BJ Davis
Honor Rose Tyrell David Worth
2007 When Nietzsche Wept Mathilda Pinchas Perry
2008 Chicago Blood sędzia Damian Chapa
2009 Wyścig po szczęście (Shannon's Rainbow) Emily Blair Frank E. Johnson
2010 Black Widow Olivia Mark Roemmich
2011 Good God Bad Dog (film krótkometrażowy) Ruth Averill Beni Atoori
2013 Madoff: Made Off with America Ruth Madoff Edmund Druilhet
ICE Agent Sheila Hayman Ray O'Neill
Kill Her, Not Me Judith George Francisco

filmy TV[edytuj]

Rok Tytuł Rola Reżyser
1979 Córka albo syn Irena, siostra Piotra Radosław Piwowarski
1981 Yokohama znajoma pisarza Paweł Kuczyński
1987 Ucieczka z Sobiboru (Escape from Sobibor) Luka Jack Gold
1989 Punkt krytyczny (Breaking Point) Anna / Diana Peter Markle
1992 Stan krytyczny (Condition: Critical) dr Lena Poole Jerrold Freedman
1994 Normandy: The Great Crusade Ursula von Kardoff (głos) Christopher Koch
Głęboka czerwień (Deep Red) Monica Quik Craig R. Baxley
1997 Rozkoszne interesy (Business for Pleasure) Anna Rafael Eisenman
1998 Zabójczy podstęp (Sweet Deception) Risa Gallagher Timothy Bond
2003 Siła rażenia (Lightning: Bolts of Destruction) dr Valery Landis Brenton Spencer
2012 Stolen Child Tatiana Michael Feifer

seriale TV[edytuj]

Rok Film Rola Reżyser
1978 Zielona miłość Jola "Sarna" Stanisław Jędryka
1980 Kto za? Alina Cisz Stefan Szlachtycz
1980 Dom Ewa Szymosiuk Jan Łomnicki
1981 07 zgłoś się - odc. 14 Hieny prostytutka pracująca dla Walaska Krzysztof Szmagier
1981 Przyjaciele Andrzej Kostenko
1981 Jan Serce Gabriela "Gabi" Metelska, siostrzenica Małgosi Kurowskiej Radosław Piwowarski
1982 Życie Kamila Kuranta Elwira Grzegorz Warchoł
1986 Przeprawy (Crossings) Marissa Freilich Karen Arthur
1990 Elita (E.A.R.T.H. Force) Diana Randall Bill Dial
1999 Fatalny rewolwer (Dead Man's Gun) Yvonne Ballinger Ed Spielman, Howard Spielman
2000 Brutally Normal Gogi
2002 Niesamowite opowieści (Night Visions) przywódczyni imigrantów Tobe Hooper
2002 Wydział kryminalny (Robbery Homicide Division) Trisha Sandifer Paul Michael Glaser
2005 Jake in Progress Elsa Winters Michael Alan Spiller
2008 Detektyw Monk (Monk) - odc. Mr. Monk Falls in Love Leyla Zlatavich Arlene Sanford
2014 Kości (Bones) - sezon 9 odc. 19 The Turn in the Urn Drina Mirga Tim Southam

Przypisy

  1. Joanna Pacuła (fr.). AlloCiné. [dostęp 2016-07-20].
  2. Joanna Pacuła (ang.). Listal. [dostęp 2016-07-20].
  3. Joanna Pacula Biography (1957-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2016-07-20].
  4. Joanna Pacuła (ang.). TV.com. [dostęp 2016-07-20].
  5. Joanna Pacuła (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2016-07-20].
  6. Joanna Pacuła (wł.). MYmovies. [dostęp 2016-07-20].
  7. 20 aktorów i aktorek, którzy mogli zrobić wielką karierę. Ale się nie udało, cojestgrane24.wyborcza.pl [dostęp 2016-04-15] (pol.).

Bibliografia[edytuj]