Joanna Senyszyn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Joanna Senyszyn
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 1 lutego 1949
Gdynia
Profesor nauk ekonomicznych
Specjalność: marketing, teoria konsumpcji, teoria potrzeb
Alma Mater Uniwersytet Gdański
Habilitacja 1992 – nauki ekonomiczne
Uniwersytet Gdański
Profesura 16 grudnia 1996
Nauczyciel akademicki
Uczelnia Uniwersytet Gdański
Wydział Zarządzania
Stanowisko profesor zwyczajny
Dziekan
Okres spraw. 1996–2002
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi Medal Komisji Edukacji Narodowej
Joanna Senyszyn podczas spotkania w Busku-Zdroju, 2009

Joanna Senyszyn z domu Raulin (ur. 1 lutego 1949 w Gdyni) – polska ekonomistka, wykładowczyni akademicka, polityk, publicystka i działaczka społeczna.

Profesor nauk ekonomicznych, profesor zwyczajny Uniwersytetu Gdańskiego, w latach 1996–2002 dziekan Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego. Posłanka na Sejm IV, V, VI i IX kadencji (2001–2009, od 2019), deputowana do Parlamentu Europejskiego VII kadencji (2009–2014). W latach 2005–2008 oraz 2011–2016 wiceprzewodnicząca Sojuszu Lewicy Demokratycznej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wykształcenie i działalność naukowa oraz zawodowa[edytuj | edytuj kod]

Ukończyła studia na Uniwersytecie Gdańskim. Po studiach została asystentką na tej uczelni. W latach 1994–1995 była pierwszym rektorem Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu w Gdyni. W latach 1996–2002 przez dwie kadencje pełniła funkcję dziekana Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego. Następnie została kierownikiem Katedry Badań Rynku na Wydziale Nauk Społecznych UG. Uzyskała stopień doktora, w 1992 habilitowała się na podstawie rozprawy pod tytułem Konsumpcja żywności w świetle potrzeb i uwarunkowań. Jest autorką i współautorką około stu pięćdziesięciu publikacji z zakresu marketingu, poziomu życia i konsumpcji. Wypromowała sześciuset magistrów i sześciu doktorów[1][2][3]. W 1996 otrzymała tytuł profesora nauk ekonomicznych.

Otrzymała stałą rubrykę w antyklerykalnym tygodniku „Fakty i Mity” pt. „Katedra Profesor Joanny S.”; jej teksty ukazywały się także w antyklerykalnym tygodniku „Nie” oraz lewicowych czasopismach „Przegląd” i „Trybuna”. W 2020 podjęła współpracę z tygodnikiem „Fakty po Mitach[4].

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

W latach 1975–1990 należała do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[5]. W 1980 wstąpiła do Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”, opuściła go w 1995. W latach 1998–2001 była radną sejmiku pomorskiego I kadencji.

W wyborach parlamentarnych w 2001 dostała się do Sejmu z listy Sojuszu Lewicy Demokratycznej – Unii Pracy. Bezskutecznie kandydowała w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2004. Od 19 czerwca 2005 do 1 czerwca 2008 pełniła funkcję wiceprzewodniczącej Sojuszu Lewicy Demokratycznej. W wyborach parlamentarnych w 2005 skutecznie ubiegała się o reelekcję w wyborach krajowych. W wyborach parlamentarnych w 2007 po raz trzeci została posłem, kandydując z listy koalicji Lewica i Demokraci i otrzymując 25 193 głosy. W trakcie V i VI kadencji Sejmu pełniła funkcję wiceprzewodniczącej Polsko-Tajwańskiego Zespołu Parlamentarnego[6]. Otrzymała honorowe członkostwo w partii RACJA Polskiej Lewicy[7].

W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2009 uzyskała mandat eurodeputowanej[8]. W Parlamencie Europejskim dołączyła do frakcji Postępowego Sojuszu Socjalistów i Demokratów[9]. Została także wybrana wiceprzewodniczącą komisji na rzecz przestrzegania świeckiej polityki i rozdziału kościoła od państwa w krajach Unii Europejskiej[10].

10 grudnia 2011 bez powodzenia ubiegała się o przewodnictwo w SLD, została jednak ponownie wiceprzewodniczącą partii; była nią do 23 stycznia 2016.

W wyborach w 2014 bezskutecznie ubiegała się o europarlamentarną reelekcję[11]. W 2015 kandydowała natomiast bez powodzenia do Sejmu jako liderka gdańskiej listy wyborczej Zjednoczonej Lewicy[12]. W wyborach samorządowych w 2018 kandydowała bezskutecznie do sejmiku pomorskiego z listy koalicji SLD Lewica Razem[13].

W wyborach w 2019 wystartowała ponownie z listy SLD do Sejmu w okręgu gdyńskim, uzyskując 36 405 głosów i zdobywając mandat posła IX kadencji[14]. Została członkinią sejmowej Komisji Kultury i Środków Przekazu[15], wiceprzewodniczącą Parlamentarnego Zespołu ds. Równouprawnienia Społeczności LGBT+[16] oraz Parlamentarnego Zespołu Praw Kobiet, współprzewodniczącą Parlamentarnego Zespołu Świeckie Państwo, a także członkinią Parlamentarnej Grupy Kobiet[15].

Działalność społeczna i medialna[edytuj | edytuj kod]

Działaczka Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami. Przez dwie kadencje zasiadała w Krajowej Komisji Etycznej ds. Doświadczeń na Zwierzętach przy Komitecie Badań Naukowych[2].

W 2011 założyła i została prezeską Stowarzyszenia „Polka Potrafi”[17][18]. W 2013 założyła Fundację prof. Joanny Senyszyn[19].

W 2010 wraz z mężem Bolesławem Senyszynem wystąpiła w programie telewizyjnym On i ona. W 2012 zdubbingowała drugoplanową postać w jednym z odcinków polskojęzycznej wersji serialu Fineasz i Ferb[20].

Poglądy[edytuj | edytuj kod]

Joanna Senyszyn w Sejmie, 2019

Określa się jako feministka[21][22], optymistka[23], sojuszniczka osób LGBT, ateistka[24] i antyklerykałka[21].

Prawa kobiet[edytuj | edytuj kod]

Uważa, że kobiety powinny dążyć do uzyskania niezależności, przede wszystkim w sferze ekonomicznej. W 2013 stwierdziła, że kobieta zależna finansowo od męża i rodziny nie może układać swojego życia tak, jak by chciała[23].

W 2016 powiedziała, że „kobieta ma prawo sama decydować o aborcji, ale przede wszystkim powinna być wyedukowana seksualnie, dzięki czemu częściej będzie zachodzić w planowane ciąże i mieć dostęp do taniej antykoncepcji. Takie zmiany mogłyby sprawić, że liczba aborcji w kraju zmniejszy się z obecnych 100 tys. do ok. 30 tys. rocznie. (...) Ponieważ wiadomo, że do 3. miesiąca ciąży płód nie ma zdolności do samodzielnego przetrwania poza organizmem matki, w związku z czym w większości cywilizowanych krajów do tego momentu można dokonywać aborcji”[25]. Wyraziła uznanie za odwagę dla Natalii Przybysz, która publicznie opowiedziała o dokonanej przez siebie aborcji[26]. W 2017 stwierdziła, że „prawo do aborcji jest jednym z praw człowieka. Ustawa antyaborcyjna to forma przemocy państwa polskiego wobec kobiet. Gdyby mężczyźni zachodzili w ciążę, aborcja byłaby sakramentem”[27].‬

Równouprawnienie LGBT[edytuj | edytuj kod]

Opowiada się za równouprawnieniem osób LGBT[28].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Jest córką Danuty i Ryszarda[29].

Jej mężem jest adwokat, a wcześniej sędzia[30], Bolesław Senyszyn[31].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Konsumpcja żywności w świetle potrzeb i uwarunkowań (Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 1992).
  • Elementy teorii konsumpcji (wraz z Marianną Daszkowską; Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 1994).
  • Potrzeby konsumpcyjne: wstęp do ekonomicznej teorii potrzeb (Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, 1995).
  • Równouprawnienie kobiet (praca zbiorowa pod redakcją Joanny Senyszyn; Wydawnictwo Akademii Morskiej, 2011).
  • Zdeptana tęcza: o dyskryminacji społeczności LGBT+ (praca zbiorowa pod redakcją Joanny Senyszyn, Stowarzyszenie „Polka Potrafi”, 2019).

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Została odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi (1994)[32] oraz Medalem Komisji Edukacji Narodowej[33].

W 2006 i 2009 otrzymała „Lustro Szkła Kontaktowego”, nagrodę widzów programu TVN24 Szkło kontaktowe.

W 2018 otrzymała od Koalicji Ateistycznej tytuł „Ateisty Roku”[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Prof. dr hab. Joanna Senyszyn, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2019-09-23].
  2. a b Joanna Senyszyn. gazetapodatnika.pl, 10 grudnia 2007. [dostęp 2014-05-19].
  3. a b Małgorzata I. Niemczyńska: Joanna Senyszyn: Zabrałam się do książki. Będzie inteligentna, dowcipna, interesująca, czyli taka jak ja!. wyborcza.pl, 9 kwietnia 2018. [dostęp 2019-09-24].
  4. Byli dziennikarze „Faktów i Mitów” tworzą tygodnik „Fakty po Mitach”. press.pl, 11 września 2020. [dostęp 2020-09-11].
  5. Nota biograficzna na stronie SLD. [dostęp 2015-10-25].
  6. Współpraca Międzynarodowa Sejmu. Grupy bilateralne. Polsko-Tajwański Zespół Parlamentarny (VI kadencja). sejm.gov.pl. [dostęp 2014-05-19].
  7. Wywiad z naszym Przewodniczącym R. Dąbrowskim dla Onet.pl. racjapolskiejlewicy.org, 13 lipca 2011. [dostęp 2014-05-19].
  8. Serwis PKW – Wybory 2009. [dostęp 2015-10-25].
  9. Profil na stronie Parlamentu Europejskiego. [dostęp 2019-10-14].
  10. Senyszyn będzie walczyć o świecką politykę w Europie. wp.pl, 12 listopada 2009. [dostęp 2014-05-19].
  11. Serwis PKW – Wybory 2014. [dostęp 2015-10-25].
  12. Serwis PKW – Wybory 2015. [dostęp 2015-10-25].
  13. Serwis PKW – Wybory 2018. [dostęp 2019-05-09].
  14. Serwis PKW – Wybory 2019. [dostęp 2019-10-14].
  15. a b Strona sejmowa posła IX kadencji. [dostęp 2019-12-19].
  16. Jakub Chełmiński: LGBT, bezpieczeństwo pieszych i nordic walking – sprawdzamy, czym chcą się zajmować posłowie w nowym Sejmie. wyborcza.pl, 24 listopada 2019. [dostęp 2019-12-19].
  17. Stowarzyszenia „Polka Potrafi”. krs-online.com.pl. [dostęp 2019-12-19].
  18. Polka potrafi. senyszyn.eu. [dostęp 2019-12-19].
  19. Fundacja prof. Joanny Senyszyn. krs-online.com.pl. [dostęp 2014-05-19].
  20. Dorota Karaś: Joanna Senyszyn już nie skrzeczy. Podkłada głos w kreskówce Disneya!. wyborcza.pl, 15 grudnia 2012. [dostęp 2019-12-01].
  21. a b Joanna Senyszyn walczy z dyskryminacją kobiet przy montażu mebli. wyborcza.pl, 10 marca 2005. [dostęp 2019-12-19].
  22. Mam przycisk do zatrzymywania czasu. Nie widać?. wiadomosci.gazeta.pl. [dostęp 2019-12-19].
  23. a b Prof. Joanna Senyszyn w 20m2 Łukasza. YouTube, 9 lutego 2013. [dostęp 2019-12-19].
  24. Maciej Sandecki: Ateistka Joanna Senyszyn: w święta świętuję, nie sprzątam i nie gotuję. wyborcza.pl, 25 grudnia 2016. [dostęp 2019-09-24].
  25. Terlikowski szokuje. „Traktuje kobiety jak inkubatory”. fakt.pl, 31 marca 2016. [dostęp 2019-12-19].
  26. Senyszyn: Natalia Przybysz dokonała rzeczy wspaniałej!. telewizjarepublika.pl, 27 października 2016. [dostęp 2019-12-19].
  27. Post Joanny Senyszyn. Facebook, 15 września 2017. [dostęp 2019-12-19].
  28. Senyszyn o homomałżeństwach w PE. queer.pl, 8 września 2010. [dostęp 2019-12-19].
  29. Dane osoby z wykazu osób publicznych. katalog.bip.ipn.gov.pl. [dostęp 2014-05-19].
  30. Tomasz Słomczyński: Bolesław Senyszyn: Skazywałem na śmierć. I nigdy tego nie żałowałem. dziennikbaltycki.pl, 9 kwietnia 2015. [dostęp 2019-12-30].
  31. Senyszyn pokazała męża w TV!. fakt.pl, 14 maja 2014. [dostęp 2014-05-19].
  32. M.P. z 1994 r. nr 61, poz. 537
  33. Sylwetka kandydata: Joanna Senyszyn. rp.pl, 18 kwietnia 2014. [dostęp 2020-05-24].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]