Jules Dassin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Jules (właśc. Julius) Samuel Dassin (ur. 18 grudnia 1911 w Middletown w stanie Connecticut, zm. 31 marca 2008 w Atenach) – amerykański reżyser filmowy.

Jego synem był piosenkarz Joe Dassin.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był jednym z ośmiorga dzieci żydowskiego fryzjera, emigranta z Rosji. Dorastał w Harlemie. Po ukończeniu w 1929 r. szkoły w Bronksie odbył studia teatralne w Europie. W latach 1934-1939 występował jako aktor w ARTEF (Yiddish Proletarian Theater) w Nowym Jorku, grając głównie w jidysz. W tym czasie przez krótki czas należał do partii komunistycznej.

W 1940 pojawił się w Hollywood, gdzie m.in. asystował Alfredowi Hitchcockowi. Zadebiutował w 1941 r., reżyserując adaptację utworu Edgara Allana Poe. Stał się znany pod koniec lat 40. po zrealizowaniu filmów kina "noir": Brute Force, The Naked City czy Night and the City. Zadenuncjowany przez reżysera Edwarda Dmytryka w latach 50. został oskarżony o działalność antyamerykańską i znalazł się na czarnej liście Hollywood.

W 1953 przeniósł się do Francji, gdzie również z powodzeniem realizował filmy. Za film Du rififi chez les hommes (1955) otrzymał nagrodę dla najlepszego reżysera na Festiwalu Filmowym w Cannes. Tam spotkał swą przyszłą żonę, Melinę Mercouri. W 1960 r. film Dassina Pote tin Kyriaki otrzymał nagrodę dla najlepszej aktorki (Mercouri) na festiwalu w Cannes oraz Oscara za muzykę, był także nominowany do Oscara w czterech innych kategoriach (w tym dla Dassina za reżyserię i scenariusz).

W połowie lat 60. Dassin wrócił do USA. Wraz z Meliną Mercouri aktywnie działał przeciw greckiej juncie wojskowej. Po upadku dyktatury, w 1974 r., małżonkowie osiedlili się w Grecji, a Mercouri została ministrem kultury Grecji. Po śmierci żony Dassin założył Melina Mercouri Institution.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Był dwukrotnie żonaty:

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

  • The Tell-Tale Heart (1941)
  • Nazi Agent (1942)
  • The Affairs of Martha (1942)
  • Reunion in France (1942)
  • Young Ideas (1943)
  • Duch Canterville (The Canterville Ghost, 1944)
  • Two Smart People (1946)
  • A Letter for Evie (1946)
  • Brutalna siła (1947)
  • Nagie miasto (1948)
  • Złodziejski trakt (1949)
  • Noc i miasto (1950)
  • Du rififi chez les hommes (1955)
  • Celui qui doit mourir (1957)
  • La Legge (1959)
  • Nigdy w niedzielę (1960)
  • Phaedra (1962)
  • Topkapi (1964)
  • 10:30 P.M. Summer (1966)
  • Hamilchama al hashalom (1968)
  • Up Tight! (1968)
  • Promise at Dawn (1970)
  • The Rehearsal (1974)
  • Kravgi gynaikon (1978)
  • Circle of Two (1980)