Juliusz Bruna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Juliusz Bruna
Ilustracja
Juliusz Bruna (przed 1939)
Data i miejsce urodzenia 14 marca 1876
Mezőlaborc
Data i miejsce śmierci 1 czerwca 1950
Sanok
Miejsce spoczynku Cmentarz Posada w Sanoku
Narodowość polska
Małżeństwo Bronisława
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi

Juliusz Bruna (ur. 14 marca 1876 w Mezőlaborc, zm. 1 czerwca 1950 w Sanoku) – polski pracownik przemysłu motoryzacyjnego związany z Sanokiem, działacz samorządowy i społeczny.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Grobowiec Juliusza i Bronisławy Brunów

Juliusz Bruna urodził się 14 marca 1876 w Mezőlaborc[1]. Był synem Jana (konduktor w kolei żelaznej) i Marii z domu Reizak[1].

Od końca XIX wieku pracował w Fabryce Wagonów i Maszyn w Sanoku, jako urzędnik[1][2] i majster [3][4]. W 1907 był sekretarzem komitetu Fundacji Zapomogowej im. Kazimierza Lipińskiego, założyciela tego zakładu[5]. Był członkiem sanockiego gniazda Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”[6] (1906, 1912, 1920, 1921, 1922, 1924)[7], w 1907 wybrany zastępcą wydziałowego[8][9]. Zamieszkiwał w Posadzie Olchowskiej[1]. Na początku 1907 został członkiem komisji rewizyjnej Czytelni Chrześcijańskiej „Ogniwo” w Sanoku[10]. W 1910 został wybrany radnym tamtejszej gminy[11]. Został przysięgłym głównym przy C. K. Sądzie Obwodowym w Sanoku[12]. Podczas I wojny światowej od 16 września 1914 wraz z bliskimi przebywał w Wiedniu[13].

Pozostawał radnym gminy Posada Olchowska na przełomie lat 20./30. II Rzeczypospolitej[14]. W 1931 był jednym z reprezentantów tejże gminy w komisjach, które miały prowadzić rozmowy w Wydziale Powiatowym w sprawie przyłączenia gminy do miasta Sanoka[15][16]. W 1931 został członkiem Zarządu Tymczasowego Sanoka w czasie przyłączenia do miasta Posady Olchowskiej[17]; był wówczas działaczem BBWR[3]. Został wybrany na stanowisko zastępcy (wzgl. wiceburmistrza), wybranego 25 maja 1937 burmistrza Sanoka, Maksymiliana Słuszkiewicza i pełnił tę funkcję do 1939[18][19][20]. Sprawował mandat radnego Rady Miasta Sanoka: 1934[21], a w połowie 1939 został wybrany w jej ostatniej w historii II Rzeczypospolitej kadencji[22] i pełnił funkcję ławnika[23]. W drugiej połowie lat 30. zasiadał w radzie nadzorczej Komunalnej Kasy Oszczędności Królewskiego Wolnego Miasta Sanoka, funkcjonującej w budynku przy ul. Tadeusza Kościuszki 4[24][25].

U schyłku II wojny światowej, po nadejściu frontu wschodniego i wkroczeniu do Sanoka Armii Czerwonej, radziecki oficer Armii Czerwonej ppłk Fiodor Jarygin – dowódca 258 pułku 140 Syberyjskiej Dywizji Piechoty, który stanął na czele Wojennej Komendantury Miasta[26][27], mianował Józefa Bubellę na stanowisko burmistrza miasta 10 sierpnia 1944[28], który jednak po przejęciu władzy w mieście przez Powiatowy Komitet Polskiej Partii Robotniczej, został usunięty z urzędu burmistrza. Powołany na to stanowisko Juliusz Bruna analogicznie utracił wkrótce urząd. W listopadzie 1944 burmistrzem został Stanisław Lisowski[29].

Zmarł 1 czerwca 1950 w Sanoku[1]. Został pochowany na Cmentarzu Posada w Sanoku.

7 września 1899 poślubił Bronisławę z domu Józefczyk (ur. 21 września 1877 w Chyrowie, córka Jana Józefczyka – konduktora kolei żelaznej, zm. 29 listopada 1950[1]). Mieli syna Tadeusza (ur. 1900)[2], córkę Stefanię (1906-1908).

Odznaczenie[edytuj | edytuj kod]

  • Złoty Krzyż Zasługi (13 czerwca 1950, wraz z Bronisławą odznaczeni w grupie osób wyróżnionych „za przeżycie przeszło 50 lat w jednym związku małżeńskim”)[30][a]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Odznaczenie zostało nadane 13 czerwca 1950 przez prezydenta PRL, Bolesława Bieruta. Oznacza to, że postanowienie zostało wydane po śmierci Juliusza Bruny, który zmarł 1 czerwca 1950. Monitor Polski nie wskazał, iż Juliusz Bruna otrzymał Złoty Krzyż Zasługi pośmiertnie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Księga małżeństw 1888–1905 Sanok. Sanok: Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku, s. 149 (poz. 45).
  2. a b CK Gimnazjum Państwowe Wyższe w Sanoku. Katalog główny, rok 1913/14 (zespół 7, sygn. 61). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 247.
  3. a b Wojciech Sołtys, Miasto i jego władze, Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 516.
  4. Kronika. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 169 z 24 marca 1907. 
  5. Kronika. Fundacya zapomogowa im. Kaz. Lipińskiego. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 163 z 10 lutego 1907. 
  6. Anna Sebastiańska: Członkowie TG „Sokół” w Sanoku 1889–1946. sokolsanok.pl, 2009-11-29. [dostęp 2016-04-17].
  7. Paweł Sebastiański, Bronisław Kielar: Wykazy członków Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Sanoku. W: 125 lat sanockiego „Sokoła” 1889–2014. Sanok: Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Sanoku, 2014, s. 145, 147, 150, 153. ISBN 978-83-939031-1-5.
  8. Walne Zgromadzenia Tow. „Sokół”. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 169 z 24 marca 1907. 
  9. Zarząd. sokolsanok.pl. [dostęp 2016-03-15].
  10. Kronika. Ruch stowarzyszeń. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 163 z 10 lutego 1907. 
  11. Wybory w Posadzie Olchowskiej. „Tygodnik Ziemi Sanockiej”, s. 3, Nr 3 z 15 maja 1910. 
  12. Lista roczna przysięgłych w obrębie c. k. Sądu obwodowego w Sanoku na rok 1913. „Dziennik Urzędowy c.k. Starostwa i c.k. Rady szkolnej okręgowej w Sanoku”, s. 4, Nr 3 z 1 lutego 1913. 
  13. Księga pamiątkowa i adresowa wygnańców wojennych z Galicyi i Bukowiny 1914-1915 oraz Album pamiątkowe. Cz. 3. Prowincya i Bukowina. Wiedeń: 1915, s. 137.
  14. Andrzej Romaniak: Sanok. Fotografie archiwalne – Tom III. Samorząd, oświata, organizacje, instytucje. Katalog zbiorów. Sanok: Muzeum Historyczne w Sanoku, 2018, s. 32. ISBN 978-83-60380-41-3.
  15. Wojciech Sołtys, Miasto i jego władze, Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 511.
  16. Marek Drwięga. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990. Samorząd miejski Sanoka w latach 1918–1939. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”, s. 41, Sanok: 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  17. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 59. ISBN 978-83-935385-7-7.
  18. Rocznik Polityczny i Gospodarczy. Warszawa: Polska Agencja Telegraficzna, 1939, s. 394.
  19. Edward Zając: Obywatele Honorowi Królewskiego Wolnego Miasta Sanoka. Sanok: Miejska Biblioteka Publiczna im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 2002, s. 87. ISBN 83-909787-8-4.
  20. Marek Drwięga. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990. Samorząd miejski Sanoka w latach 1918–1939. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”, s. 44, Sanok: 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  21. Edward Zając: Obywatele Honorowi Królewskiego Wolnego Miasta Sanoka. Sanok: Miejska Biblioteka Publiczna im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 2002, s. 84. ISBN 83-909787-8-4.
  22. Marek Drwięga. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990. Samorząd miejski Sanoka w latach 1918–1939. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”, s. 46, Sanok: 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  23. Wojciech Sołtys, Miasto i jego władze, Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 517.
  24. Rocznik Polskiego Przemysłu i Handlu. Warszawa: 1936, s. Nr 409.
  25. Rocznik Polskiego Przemysłu i Handlu. Warszawa: 1938, s. Nr 415.
  26. Witold Szymczyk. Powrót lejtnantów. „Nowiny”, s. 7, Nr 37 z 17-18 lutego 1979. 
  27. Józef Ząbkiewicz. Pierwszy dzień wolności. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 4, Nr 22 (278) z 10-20 sierpnia 1983. Sanocka Fabryka Autobusów. 
  28. Andrzej Brygidyn: W latach powojennych. Życie polityczne. Początek „nowego ładu”. w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, s. 755.
  29. Andrzej Brygidyn: W latach powojennych. Życie polityczne. Początek „nowego ładu”. w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, s. 756.
  30. M.P. z 1950 r. nr 76, poz. 878.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]