Kaława

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w Polsce. Zobacz też: Calau (polska historyczna nazwa: Kaława) - miasto w Niemczech.
Kaława
Zabudowania wsi
Zabudowania wsi
Państwo  Polska
Województwo lubuskie
Powiat międzyrzecki
Gmina Międzyrzecz
Sołectwo Kaława
Liczba ludności (2007) 377[1]
Strefa numeracyjna (+48) 95
Kod pocztowy 66-305
Tablice rejestracyjne FMI
SIMC 0184023
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubuskiego
Kaława
Kaława
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kaława
Kaława
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Kaława
Kaława
Ziemia 52°22′08″N 15°31′58″E/52,368889 15,532778

Kaława (niem. Kalau) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz, przy drodze krajowej nr 3 (E65).

W latach 1945-54 siedziba gminy Kaława. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Historia[edytuj]

Miejscowość o średniowiecznej metryce, wzmiankowana w 1257 r. jako własność klasztoru Cystersów z Gościkowa (Paradyża). Kościół istniał tu już w 2 połowie XIII w., była to budowla murowana, prawdopodobnie utrzymana w stylu gotyckim. Podczas potopu szwedzkiego w 1655 r. kościół został złupiony i spalony przez Szwedów, odbudowany w latach 1668-1669 spłonął w 1733 r. Świątynia została odbudowana w stylu barokowym z inicjatywy opata paradyskiego Józefa Górczyńskiego. W 1796 r. dobra kościelne zostały przejęte przez państwo pruskie. W 1860 r., po kolejnym pożarze wyremontowano kościół i wymieniono jego wyposażenie. W 1909 r. wybudowano linię kolejową z Międzyrzecza do Toporowa. W latach trzydziestych XX w. obok Kaławy wzniesiono umocnienia centralnej części Międzyrzeckiego Rejonu Umocnionego, które przełamane zostały w nocy z 29 na 30 stycznia 1945 r. w sąsiednim Pniewie.

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[2]:

  • kościół parafialny pod wezwaniem św. Mikołaja, murowany z lat 1668-1699, przebudowany w XIX wieku
  • obiekty Międzyrzeckiego Rejonu Umocnionego, z lat 1934-45, dec. → Międzyrzecz, Centralny Odcinek MRU:
    • schrony bojowe: PzW nr: 716; 716 a; 719; 720
    • cztery kopuły pozoracyjne
    • stanowisko bojowe nr 717 w grupie warownej Scharnhorst, murowane z 1939 roku

Galeria[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Gmina Międzyrzecz w liczbach. Gmina Międzyrzecz. [dostęp 2011-10-16]. s. 1.
  2. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 27.1.13]. s. 23-24.

Bibliografia[edytuj]

  • Jarosław Lewczuk, Błażej Skaziński, Bożena Grabowska: Zabytki północnej części województwa lubuskiego. Gorzów Wlkp.: WUOZ, 2004. ISBN 83-921289-0-7.
  • Artur Kubasik, Bogusław Świtała, Igor Jakubowicz: Obiekty sakralne powiatu międzyrzeckiego = Sakralobjekte des Kreises Międzyrzecz. Bydgoszcz: Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa, 2001, s. 14. ISBN 83-88091-32-8.