Kaźmierz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Artykuł

52°30′47″N 16°35′11″E

- błąd

38 m

WD

52°30'47"N, 16°35'11"E, 52°33'N, 16°32'E

- błąd

38 m

Odległość

0 m

Kaźmierz
wieś
Ilustracja
Rynek i pomnik Jana Pawła II wykonany z tworzywa sztucznego
Państwo

 Polska

Województwo

 wielkopolskie

Powiat

szamotulski

Gmina

Kaźmierz

Liczba ludności (31 grudnia 2017)

4047

Strefa numeracyjna

61

Kod pocztowy

64-530

Tablice rejestracyjne

PSZ

SIMC

0584567

Położenie na mapie gminy Kaźmierz
Mapa konturowa gminy Kaźmierz, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Kaźmierz”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kaźmierz”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kaźmierz”
Położenie na mapie powiatu szamotulskiego
Mapa konturowa powiatu szamotulskiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Kaźmierz”
Ziemia52°30′47″N 16°35′11″E/52,513056 16,586389
Strona internetowa
Kościół w Kaźmierzu
Fabryka serów Hochland
Dawny dworzec kolejowy

Kaźmierzwieś (dawniej miasto) w zachodniej Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Kaźmierz, 20 km na północny zachód od Poznania, nad rzeką Samą. Miejscowość jest siedzibą gminy Kaźmierz. Składa się z dwóch części: Kaźmierza oraz Nowej Wsi.

Wieś leży na Pojezierzu Poznańskim.

W miejscowości znajdują się m.in.: fabryka serów topionych firmy „Hochland”, kościół parafialny pw. Narodzenia NMP, placówka pocztowa[1].

Według danych na dzień 31 grudnia 2017 roku miejscowość ma 4047 mieszkańców.

Kaźmierz uzyskał lokację miejską przed 1458 rokiem, zdegradowany przed 1825 rokiem[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Prowadzone badania archeologiczne wykazały trwającą około 10 tysięcy lat aktywność osadniczą w dolinie rzeki Samy i okolicach Jeziora Bytyńskiego. Przez teren gminy przechodził szlak wymiany handlowej, tzw. szlak bursztynowy.

Z Kaźmierzem łączy się również historia Pięciu Braci Męczenników datowana na XI wiek.

Pierwsza wzmianka historyczna o miejscowości Kaźmierz pochodzi z 1298 r., kiedy to biskup poznański Andrzej Zaremba zaliczył kościół w Kaźmierzu do archidiakonatu poznańskiego większego. Jako miasto Kaźmierz pojawia się po raz pierwszy w 1384 r. Wówczas to Domarad z Pierzchna, kasztelan poznański napadł na miasta Kaźmierz i Szamotuły. Prowadzone badania wskazują na jeszcze wcześniejszą około 200-letnią metrykę miasta jako ośrodka wczesnośredniowiecznego[3]. Kaźmierz był miastem prywatnym należącym do rodu Swidwów herbu Nałęcz z Szamotuł. W 2. połowie XVI wieku miasto przechodziło w ręce rodu Górków, Niegodewskich, a jeszcze w 1793 r. Kaźmierz był miastem i należał do rodzin Moszczenickich i Niegolewskich. Prawa miejskie stracił na początku XIX wieku[3].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Rok Liczba ludności
1970[4] 1294
1988[4] 1342
1999[4] 1536
2009[5] 3235

Kościół[edytuj | edytuj kod]

Z planu dawnego miasta zachował się podłużny rynek przy trakcie z Poznania do Szamotuł, z kościołem parafialnym pw. Narodzenia NMP z 1494 r. wzniesionym na miejscu drewnianego kościoła powstałego przed 1298 r. W 1515 r. dobudowano do kościoła kaplicę w formie nawy, a w 1934 – kaplicę grobową Skrzydlewskich.

W nawie głównej i kaplicy oraz prezbiterium kościoła do dziś zachowały się gotyckie gwieździste sklepienia. W pochodzącym z początku XVI w. późnorenesansowym ołtarzu głównym znajduje się późnogotycka rzeźba Matki Bożej z Dzieciątkiem wykonana około 1510 r. Dwa boczne ołtarze są w stylu renesansowym. W kościele znajduje się również zabytkowy obraz, namalowany na lipowej desce przedstawiający św. Annę Samotrzeć.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • kościół późnogotycki z XV wieku
  • zespół dworsko-parkowy z XIX wiecznym pałacem w stylu neogotyku romantycznego
  • budynki byłego dworca kolejowego z początku XX wieku
  • zabytkowe kamienice przy rynku
  • ratusz
  • dworzec kolejowy
  • XIX-wieczna „Stara szkoła”

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. filia UP Szamotuły
  2. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 38-39.
  3. a b 2.1.1. Z historii Gminy Kaźmierz. W: Strategia zrównoważonego rozwoju gminy Kaźmierz. Kaźmierz: UG Kaźmierz, s. 13-14. [dostęp 2008-11-07].
  4. a b c III.3.1.Zjawiska demograficzne. W: Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kaźmierz. Kaźmierz: UG Kaźmierz, s. 39.
  5. II.10.Zjawiska demograficzne. W: Plan Odnowy Miejscowości Kaźmierz. Kaźmierz: UG Kaźmierz, s. 19.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]