Lustrzynka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Kaczka białogardła)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lustrzynka
Speculanas specularis[1]
(King, 1828)
Lustrzynka
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina kaczki
Plemię Anatini
Rodzaj Speculanas[2]
von Boetticher, 1929
Gatunek lustrzynka
Synonimy

Anas specularis King, 1828[3]

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 NT pl.svg

Lustrzynka, kaczka białogardła[5] (Speculanas specularis) – gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych (Anatidae), występujący w Ameryce Południowej. Jedyny przedstawiciel rodzaju Speculanas[6]. Włącza się go również do rodzaju Anas z większością innych kaczek, ale najbliższym ego krewnym jest zarazem czubokaczka, jak i amazonetka, która również tworzy moonotypowy rodzaj. Razem należą one do południowoamerykańskiej linii ptaków, która na wczesnym etapie rozdzieliła się od pozostałych kaczek i która może obejmować również Tachyeres (Johnson & Sorenson, 1999).

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Samiec kaczki białogardłej przez cały rok zachowuję to samo ubarwienie. Głowa i szyja ma ciemnobrązowe. Z przodu w okolicach oczu i gardła widnieje biały punkt. Plama na gardle rozciąga się aż na boki szyi tak, że tworzy prawie półkole. W tylnej części ciała pióra są czarne lub brązowe (jaśniejsze wiosną). Na klatce piersiowej i w dolnej części ciała jasnobrązowa barwa wymienia się z ciemnobrązową. Na bokach pióra są jasnobrązowe, gdzie widać ciemnobrązowe lub czarne plamy. Ogon ma kolor ciemnego brązu, skrzydła są podobnie ubarwione, choć widać tam też barwy czarno-purpurowe. Można też dostrzec na nich brązowe lusterko obrzeżone czarno i białą linią. Dziób jest niebiesko-szary. Nogi i stopy pomarańczowe do ciemnożółtych. Tęczówka brązowa.

Pomiędzy płciami nie ma większych różnić w ubarwieniu. W części twarzowej u samic biała plama jest bardziej zaokrąglona, a bardziej wydłużona u kaczorów. Samice są też ciemniejsze i nieco mniejsze. U niektórych młodych można dostrzec białe plamy na głowie i szyi. Pisklęta mają ciemną , koloru sepii, głowę i plecy. Mają żółtawe policzki, podczas gdy reszta twarzy jest czerwonawo-brązowa. Gardło, klatka piersiowa i brzuch są szarobiały. Na plecach widać małą szarobiałą plamę. Dziób i nogi są ciemnoszare. Tęczówki ciemnobrązowe.

Kaczory wydają ciche odgłosy przypominające szept. Kaczki odzywają się głośniej i bardziej twardo, co przypomina szczekanie psa. W przeciwieństwie do polskiej nazwy odnoszącej się do bieli na gardle, nazwa angielska kaczki – Bronze-winged Duck – wzięła się od brązowego lusterka. Powodem innego określenia, "pato perro" (z jęz. hiszpańskiego) lub "dog-duck" (psia kaczka), było szorstkie szczekanie samicy.

Para kaczek białogardłych

Siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Pisklę kaczki białogardłej

Kaczka białogardła zamieszkuje leśne rzeki i wartkie strumienie płynące na słabiej nachylonych stokach południowoamerykańskich And w środkowym Chile i sąsiadujących regionach Argentyny.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Informacje na temat diety opisywanego gatunku pochodzą głównie z analizy treści żołądkowej czterech badanych kaczek. Zawierały one głównie korzenie, nasiona i części roślin, tzn. liście i łodygi roślin wodnych. U dwóch osobników stwierdzono w mniejszym ilości również owady wodne. Czasem zbiera pożywienie na ziemi. Żerowiska kaczek białogardłych są bardzo rozległe.

Okres lęgowy[edytuj | edytuj kod]

Okres lęgowy rozpoczyna się we wrześniu i październiku. Jaja składane są w październiku i listopadzie. Wylęganie się młodych przypada na grudzień i początek stycznia. Gniazdo ulokowane jest na ziemi, ale można znaleźć je również na pływających platformach. Jaja mają kremową lub jasnobrązową barwę. Ich wymiary to 63,6 × 44,2 mm. Zwykle w lęgu znajduje się 5-6 jaj. U kaczek trzymanych w niewoli okres wychowu piskląt trwa 30 dni. Kaczor jest zaangażowany w ich wychowywaniu. Śmiertelność piskląt jest stosunkowo niska, w porównaniu z innymi gatunkami kaczek. Rekompensuje to niewielką liczbę jaj.

Przypisy

  1. Speculanas specularis, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Speculanas. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2011-04-02]
  3. Anas specularis. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2014-01-15]
  4. BirdLife International 2013. Speculanas specularis. W: IUCN 2015. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2015.1. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2015-06-15]
  5. Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  6. Systematyka i nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Plemię: Anatini Leach, 1820 (wersja: 2015-02-25). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2014-06-15].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]