Kaczka pacyficzna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kaczka pacyficzna
Anas superciliosa[1]
Gmelin, 1789
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina kaczki
Plemię Anatini
Rodzaj Anas
Gatunek kaczka pacyficzna
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Kaczka pacyficzna[3] (Anas superciliosa) – gatunek dużego ptaka z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Występuje w Australii, na Nowej Zelandii, Nowej Gwinei oraz niektórych wyspach Indonezji i Oceanii. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał Johann Friedrich Gmelin w 1789 na podstawie holotypu z Nowej Zelandii. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Anas superciliosa[4]. Nazwa ta jest obecnie (2020) akceptowana przez Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC). IOC wyróżnia 2 podgatunki[5]:

  • A. s. superciliosa Gmelin, JF, 1789
  • A. s. pelewensis Hartlaub & Finsch, 1872

Możliwe, że przedstawiciele Anas oustaleti byli w rzeczywistości hybrydami kaczek pacyficznych z krzyżówkami (Anas platyrhynchos). W niewoli odnotowano przypadki hybrydyzacji z kilkoma gatunkami rodzaju Anas; z krzyżówką daje płodne mieszańce. Możliwe, że na Nowej Zelandii nawet ¼ populacji kaczek pacyficznych stanowią hybrydy. Zdaniem autorów Handbook of the Birds of the World nierozsądnym jest wyodrębnianie podgatunków kaczek pacyficznych, zważywszy na skalę ich hybrydyzacji[4]. Niektórzy autorzy uznawali kaczkę pacyficzną za podgatunek kaczki pstrodziobej (Anas poecilorhyncha), jednak badania molekularne wskazują na to, że jest to odrębny gatunek, siostrzany wobec kaczki filipińskiej (A. luzonica)[6].

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Kaczki pacyficzne zamieszkują Sumatrę, Jawę, Bali, Wyspy Kangean, Moluki, Małe Wyspy Sundajskie (na wschód po Timor), Nową Gwineę, Archipelag Bismarcka, Wyspy Salomona, Australię, Nową Zelandię i jej większe przybrzeżne wyspy oraz wyspy południowo-zachodniego Oceanu Spokojnego (na wschód po Polinezję Francuską)[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 47–61 cm, rozpiętość skrzydeł 82–93 cm, masa ciała samca 642–1400 g, masa ciała samicy 560–1400 g[4]. Kaczki pacyficzne przypominają samice krzyżówek, są jednak ciemniejsze, mają jasną, pokrytą pasami głowę i zielonobrązowe nogi. Lusterko zielone, z czarnymi obrzeżeniami, z jednej strony czarno-białym[7]. Tęczówka brązowa, dziób ołowianoszary z czarną końcówką[8].

Ekologia i zachowanie[edytuj | edytuj kod]

Środowiskiem życia kaczek pacyficznych są różne obszary podmokłe, zarówno z wodą słodką, jak i słoną; preferują wody stojące z obfitą roślinnością i tereny bagienne[8]. Odnotowywane były od poziomu morza do 3660 m n.p.m.[6] Żywią się głównie materią roślinną, na przykład nasionami roślin wodnych. Zjadają również zwierzęta, takie jak owady wodne i ich larwy, raki i mięczaki[8]. Zdarza im się zjadać wysuszone rośliny, w szczególności zimą[4].

Lęgi[edytuj | edytuj kod]

Samica z pisklętami

Okres lęgowy w południowej Australii trwa od czerwca do października, w północnej Australii od marca do maja, zaś na Nowej Zelandii od września do stycznia. Kaczki pacyficzne gniazdo budują na ziemi lub w dziupli drzewa. Zniesienie liczy 8–13 jaj o skorupce barwy kremowej, zielonobiałej lub kremowozielonej i średnich wymiarach 51 na 42 mm. Budową gniazda, wysiadywaniem i opieką nad młodymi zajmuje się tylko samica. Inkubacja trwa 26–32 dni. Młode są w pełni opierzone po 52–66 dniach życia. Dojrzałość płciową uzyskują po roku życia[8].

Status[edytuj | edytuj kod]

IUCN uznaje kaczkę pacyficzną za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku (stan w 2017)[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Anas superciliosa, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Anas superciliosa. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Anatini Leach, 1820 (wersja: 2020-01-10). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-07-25].
  4. a b c d e Carboneras, C. & Kirwan, G.M.: Pacific Black Duck (Anas superciliosa). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 3 marca 2017].
  5. F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Screamers, ducks, geese, swans (ang.). IOC World Bird List: Version 10.1. [dostęp 2020-07-23].
  6. a b Bruce M. Beehler, Thane K. Pratt: Birds of New Guinea: Distribution, Taxonomy, and Systematics. Princeton University Press, 2016, s. 59. ISBN 978-1-4008-8071-3.
  7. Hugh Robertson, Barrie Heather: Hand Guide to the Birds of New Zealand. OUP Oxford, 2001, s. 78. ISBN 978-0-19-850831-1.
  8. a b c d Anas superciliosa - Pacific black duck. W: Wildpro - the electronic encyclopaedia and library for wildlife [on-line]. East Midland Zoological Society. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-03-17)].
  9. Pacific Black Duck Anas superciliosa. [dostęp 3 marca 2017].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]