Kamienica Gizińska w Warszawie (Rynek Starego Miasta 29)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kamienica Gizów, Rynek Starego Miasta 29

Kamienica Gizińska[1], także Sakresowska[1]kamienica zlokalizowana przy Rynku Starego Miasta 29 w Warszawie.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Wybudowana przed 1442 r., jako własność Andrzeja Grabskiego. Następnie została sprzedana Maciejowi Haftarzowi. Kolejnymi jej właścicielami byli m.in.:

  • od 1444 – Andrzej Kazub;
  • od końca XVI wieku do 1671 – rodzina Gizów, która przebudowała ją na przełomie XVI i XVII wieku;
  • po 1671 – rodzina Skrzeczkowiczów;
  • 1743-1754 – Barbara z Sakresów, wdowa po malarzu Janie Samuelu Mocku;
  • 1754-1788 – Ignacy Ludwik Nowicki, metrykant koronny, który wynajmował lokale m.in. sekretarzowi królewskiemu S. Rembowskiemu;
  • 1788-1846Józef i Anna Filipeccy i ich spadkobiercy;
  • ok. 1849 – Edward i Maria Boehle (połączona na II piętrze z kamienicą nr 27, co miało na celu powiększenie winiarni K. Fukiera);
  • 1908-1913 – Zofia Bogusławska;
  • ok. 1920Józef i Helena Chmielińscy (częściowo wyremontowana);
  • ok. 1929 – Teresa Gruszczyńska.

Najpierw była ona trzykondygnacyjna w stylu gotyckim. Jej częściowa przebudowa miała miejsce w drugiej połowie XVI wieku. W XVII wieku dobudowano murowana oficynę, której krata pochodzi z 1746 r. (od ul. Piwnej). W pierwszej połowie XVIII wieku dobudowano trzecie piętro i latarnię.

W 1793 r. w kamienicy znajdowała się siedziba „Gazety Warszawskiej”. W 1928 r. przeprowadzono remont kamienicy i ozdobiono ją polichromią Zofii Stryjeńskiej.

Zburzona podczas powstania warszawskiego (przetrwały fragmenty murów przyziemia z portalem i piwnice). W latach 1951–1953 odbudowana według projektu Wacława Podlewskiego. W 1953 r. fasada budynku została ozdobiona polichromiami Romana i Zofii Artymowskich (martwe natury i amorki). Budynek został też połączony z kamienicą nr 31 i ulokowano w nim siedzibę Instytutu Historii PAN[2]. Zachowane zostały ocalałe fragmenty, odtworzono bryły i fasady sprzed 1944 r., na nowo zaprojektowano elewację tylną i wnętrza. Kamienica posiada cztery kondygnacje, jest trzytraktowa, a na dachu znajduje się trzyokienna latarnia[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Jerzy Łoziński, Andrzej Rottermund (red.): Katalog zabytków sztuki. Miasto Warszawa. Część I – Stare Miasto. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczna i Filmowe, 1993, s. 254. ISBN 83-221-0628-9.
  2. Encyklopedia Warszawy. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1975, s. 246.
  3. Jerzy Łoziński, Andrzej Rottermund (red.): Katalog zabytków sztuki. Miasto Warszawa. Część I – Stare Miasto. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczna i Filmowe, 1993, s. 255. ISBN 83-221-0628-9.