Kapucynka czubata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kapucynka czubata
Sapajus apella[1]
(Linnaeus, 1758)
Kapucynka czubata
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Infragromada łożyskowce
Rząd naczelne
Rodzina płaksowate
Podrodzina kapucynki
Rodzaj Sapajus
Gatunek kapucynka czubata
Synonimy
  • Cebus apella (Linnaeus, 1758)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Kapucynka czubata[3], płaksa (Sapajus apella) – gatunek ssaka naczelnego z rodziny płaksowatych (Cebidae).

Występowanie[edytuj]

Tropikalne lasy Ameryki Południowej, od Kolumbii i Wenezueli do Paragwaju i północnej Argentyny. Zasiedla lasy różnych typów. Jest najbardziej rozprzestrzenionym gatunkiem z rodzaju Sapajus.

Charakterystyka[edytuj]

Długość ciała 38–46 cm, ogona 38–49 cm; masa ciała samców 2,3–4,8 kg, samic 1,3–3,4 kg[4]. Żyje w grupach rodzinnych liczących od ośmiu do trzydziestu osobników, przewodzi im dominujący samiec. Prowadzi nadrzewny tryb życia. Na ziemię schodzi, by żerować na plantacjach oraz do wodopoju. Potrafi pływać. Używa prostych narzędzi, by sięgnąć po owoc lub rozbić orzech. W niewoli można kapucynkę nauczyć opieki nad chorym, na przykład podawania pokarmu łyżeczką. Potrafi również malować. Pokarm stanowią liście, owoce, orzechy, małe ptaki, larwy owadów oraz pająki. Ciąża trwa 150-160 dni, rodzi się jedno, rzadko dwa młode. Gdy zdarzy się, że zostanie osierocone, opiekę przejmuje stado. Dojrzałość płciową uzyskuje w siódmym roku życia. Samice dojrzewają wcześniej. Żyje od około piętnastu do dwudziestu lat, w niewoli potrafi dożyć nawet do czterdziestu pięciu.

Cebus apella - Manduri, Brazylia

Przypisy

  1. Sapajus apella, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. A.B. Rylands, J.-P. Boubli, R.A. Mittermeier, R.B. Wallace, N. Ceballos-Mago 2008. Sapajus apella. W: IUCN 2016. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2016-2. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2016-11-25]
  3. W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński, W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 402. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  4. A.B. Rylands, R.A. Mittermeier, B.M. Bezerra, F.P. Paim, H.L. Queiroz: Family Cebidae (Squirrel Monkeys and Capuchins). W: R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, D.E. Wilson: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 3: Primates. Barcelona: Lynx Edicions, 2013. ISBN 978-84-96553-89-7. (ang.)

Bibliografia[edytuj]

  1. Mały słownik zoologiczny: ssaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
  2. Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005. ISBN 83-01-14344-4.
  3. Anderson, R.: Cebus apella (ang.). (On-line), Animal Diversity Web, 2003. [dostęp 28 grudnia 2008].