Karabin Mannlicher M1895

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mannlicher M1895
Mannlicher M1895 from the Swedish Army Museum.jpg
Mannlicher M1895 ze zbiorów Muzeum Armii w Sztokholmie
Dane podstawowe
Państwo  Austro-Węgry
Rodzaj karabin powtarzalny
Historia
Prototypy 1895
Produkcja seryjna 1895 – ?
Wyprodukowano 3 000 000+
Dane techniczne
Kaliber 8 mm
Nabój 8 × 50 mm R
Magazynek 5 nabojów
Wymiary
Długość 1000–1284 mm (zależnie od wersji)
Długość lufy 480–790 mm (zależnie od wersji)
Masa
broni 3,1–3,7 kg (zależnie od wersji)

Mannlicher M1895karabin powtarzalny skonstruowany przez Ferdinanda Mannlichera. W czasie I wojny światowej przepisowy karabin Armii Austro-Węgier.

Historia konstrukcji[edytuj kod]

Ferdinand Mannlicher pierwszy karabin skonstruował w 1880, ale jego pierwsze konstrukcje nie wzbudziły większego zainteresowania. Pomimo początkowych niepowodzeń konstruktor nie poddawał się i w następnych latach powstawały jego kolejne karabiny (M1881, M1882, M1884) różniące się głównie konstrukcją magazynka. Przełomem okazał się przyjęty do uzbrojenia karabin M1886. W kolejnych latach powstawały kolejne wersje tego karabinu: M1888 i M1890 (kalibru 8 × 50 mm R). Wszystkie były wyposażone w zamki dwutaktowe ryglowane ryglem wahliwym. Taka konstrukcja zamka powodowała, że zamek był poddawany znacznym obciążeniom, co skutkowało częstymi uszkodzeniami. Dlatego jednocześnie z wprowadzeniem do uzbrojenia karabinu M1890 rozpoczęto produkcję karabinka M1890 wyposażonego w nowy zamek. W odróżnieniu od starej konstrukcji rygle były umieszczone w przedniej części zamka, a ryglowanie odbywało się przez obrót zamka. Nowa konstrukcja okazała się na tyle udana, że w 1895 do uzbrojenia wprowadzono nowy karabin, karabinek i sztucer M1895. Bronie te miały zamek i magazynek identyczny jak karabinek M1890. Dodano drewnianą nakładkę lufy zabezpieczającą dłoń strzelca przed poparzeniem.

Karabiny M1895 stanowiły przepisowe uzbrojenia żołnierzy austro-węgierskich w czasie I wojny światowej. Po jej zakończeniu znalazły się na uzbrojeniu państw powstałych po rozpadzie Austro-Węgier. Karabin M1895 był także w okresie międzywojennym używany jako Mannlicher wz. 1895 przez Wojsko Polskie.

Wersje karabinu M1895[edytuj kod]

  • Infanterie Gewehr M.95 – karabin piechoty
  • Karabiner M.95 – karabinek kawaleryjski, bez bagnetu i koźlika
  • Stutze M.95 – dla obsług broni ciężkiej, jednostek górskich z możliwością założenia bagnetu
  • M95/24 – używana w Jugosławii i Bułgarii wersja kalibru 7,92 × 57 mm Mauser. Posiadała krótszą lufę o długości 580 mm. Magazynek ładowany przy pomocy łódek
  • M95/30 – karabiny strzelające nowym nabojem 8 × 50 mm R powstały przez przebudowę karabinów M.95

Opis konstrukcji[edytuj kod]

Karabin M1895 był indywidualną bronią powtarzalną. Zamek dwutaktowy. Ryglowanie przez obrót tłoka zaporowego (dwa rygle). Obrót tłoka zaporowego wymuszały wycięte na nim bruzdy współpracujące z występami znajdującymi się wewnątrz trzonu zamkowego. Zasilanie ze stałego magazynka pudełkowego ładowanego niesymetrycznymi ładownikami pięcionabojowymi. Przyrządy celownicze składały się z trójkątnej muszki i celownika ramkowego (przy nastawie 300 używano stałej szczerbiny umieszczonej na dolnej krawędzi ramki, przy nastawach 600–2400 szczerbiny umieszczonej na suwaku, przy nastawie 2600 stałej szczerbiny na szczycie ramki). Broń była wyposażona w bagnet nożowy M1895 mocowany pod lufą przy pomocy rękojeści. Lufa z nakładką drewnianą.

Dane taktyczno-techniczne[edytuj kod]

Wzór Infanterie Gewehr M.95 Karabiner M.95 Stutze M.95 M95/24 M95/30
Nabój 8 × 50 mm R 8 × 50 mm R 8 × 50 mm R 7,92 × 57 mm Mauser 8 × 56 mm R
Długość karabinu bez bagnetu (mm) 1284 1005 1005  ? 1000
Długość karabinu z bagnetem (mm) 1518  ?  ?  ?
Długość lufy (mm) 765 483 483 560 480
Masa karabinu niezaładowanego (kg) 3,7 3,1  ?  ? 3,36
Pojemność magazynka (szt) 5 5 5  ? 5
Prędkość początkowa pocisku (m/s) 620 590  ?  ?  ?

Bibliografia[edytuj kod]

  • Roman Matuszewski, Ireneusz J. Wojciechowski: Karabin Mannlicher wz. 1895, TBiU nr.109, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1986. ISBN 83-11-07321-X.

Linki zewnętrzne[edytuj kod]