Karabin maszynowy MG 13

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Maschinengewehr 13
Munster MG13 (dark1).jpg
Dane podstawowe
Państwo  III Rzesza
Producent Rheinmetall, Sömmerda[1]
Rodzaj lekki karabin maszynowy
Historia
Prototypy 1926
Produkcja seryjna 19301934
Dane techniczne
Kaliber 7,92 mm
Nabój 7,92 x 57 mm Mauser[1]
Magazynek pudełkowy 25 nab.
dwubębnowy 75 nab.
Wymiary
Długość 1340 mm
Długość lufy 718 mm[1]
Masa
broni 13,3 kg
Inne
Prędkość pocz. pocisku 890 m/s
Szybkostrzelność teoretyczna 550 strz./min[1]
Zasięg maks. 2000 m

Maschinengewehr 13 (MG 13) – niemiecki lekki karabin maszynowy z okresu przed II wojną światową.

Historia konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Na podstawie doświadczeń zdobytych podczas I wojny światowej i porównania siły ognia lekkich karabinów z ciężkim karabinem maszynowym typu Maxim (MG 08), sztab niemiecki zdecydował o włączeniu do uzbrojenia piechoty lekkich karabinów maszynowych. Zamówienie na karabin tego typu obsługiwany przez jednego żołnierza złożono w 1926 roku. Louis Stange, starszy inżynier w fabryce Rheinmetall opracował projekt karabinu opierając się na rozwiązaniach ciężkiego karabinu maszynowego Dreyse MG 1912. Modyfikacje w porównaniu do pierwowzoru obejmowały zmianę lufy z chłodzonej wodą na chłodzoną powietrzem (w ażurowej osłonie metalowej), wymianę podstawy trójnożnej na dwunożną mocowaną do wylotu lufy i dodanie prostej metalowej kolby, składanej w prawą stronę wzdłuż karabinu.

W wyniku testów nowego karabinu uznano że spełnia on stawiane wymagania i nadano mu oznaczenie Gerät 13a (niem. urządzenie 13a). Oznaczenia tego typu były nadawane eksperymentalnej broni strzeleckiej w celu ukrycia jej przeznaczenia. Liczba 13 była numerem pod którym zarejestrowano karabin w biurze technicznym uzbrojenia armii Heereswaffenamt. W tym samym czasie prowadzono także badania nad ciężkim karabinem maszynowym również opartym o rozwiązania karabinu Dreysego, oznaczonym jako Gerät 14. Był on zasilany z taśmy i posiadał podstawę trójnożną umożliwiającą ostrzał pod kątem 360 stopni, ale ze względu na brak istotnych zalet w porównaniu z ówcześnie używanym karabinem MG 08 projekt zarzucono.

W roku 1930 wprowadzono karabin Gerät 13a na uzbrojenie armii niemieckiej pod oznaczeniem MG 13 i produkowano do roku 1934 kiedy to wszedł do produkcji znacznie lepszy, uniwersalny karabin maszynowy MG 34. Karabin MG 13 występował także w wersji skróconej MG 13k (k od niem. kurz – krótki) przeznaczonej dla uzbrojenia załóg czołgów, wozów pancernych i częściowo także jako lotniczy karabin maszynowy. MG13k był używany m.in. w Panzerkampfwagenie I Ausf.A i Ausf.B.

Na bazie MG 13 opracowano lotniczy karabin maszynowy MG 15. Po wycofaniu MG 13 z uzbrojenia samolotów i zastąpieniu ich nowszymi MG 15, karabiny te weszły na uzbrojenia personelu naziemnego Luftwaffe.

Karabiny MG 13 sprzedawano do Portugalii i używano pod oznaczeniem M-38 do lat 50. XX wieku. Duża liczba trafiła także do Angoli, gdzie jako uzbrojenie partyzantów przetrwała do późnych lat 80. XX wieku.

Opis konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Lekki karabin maszynowy MG 13 był indywidualną bronią samoczynną. Zasada działania oparta o krótki odrzut lufy. Ryglowanie ryglem wachliwym w płaszczyźnie pionowej. Mechanizm spustowy umożliwiał prowadzenie ognia ciągłego i pojedynczego. Wybór rodzaju ognia realizowany językiem spustowym poprzez naciśnięcie górnej lub dolnej jego części(jak w późniejszym MG34). Zasilanie z magazynka pudełkowego na 25 nabojów dołączanego z lewej strony karabinu lub specjalnego magazynka siodłowego (dwubębnowego), różniącego się od stosowanego w MG15, o pojemności 75 nabojów. Przeładowanie rączką zamkową po prawej stronie komory zamkowej. MG 13 posiadał lufę wymienną, chłodzoną powietrzem w ażurowej osłonie blaszanej. Przyrządy celownicze mechaniczne. Muszka stała umocowana na obudowie lufy i nastawny celownik ramkowy. Możliwy był także montaż celownika do strzelań przeciwlotniczych.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Walter Schultz: 1000 ręcznej broni palnej. s. 233.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Walter Schultz: 1000 ręcznej broni palnej. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2011, s. 233. ISBN 978-83-7708-745-9.