Karl Ernst von Baer
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| profesor nauk medycznych | |
| Specjalność: anatomia, embriologia | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1814 |
| Profesura |
1819 |
| Nauczyciel akademicki | |
| Uczelnia |
Uniwersytet Albrechta w Królewcu |
| Odznaczenia | |
Karl Ernst von Baer (ur. 17 lutego?/28 lutego 1792 w Piep, zm. 16 listopada?/28 listopada 1876 w Dorpacie) – niemiecki przyrodnik, twórca embriologii, od 1826 roku członek Petersburskiej Akademii Nauk. Laureat Medalu Copleya i Pour le Mérite za Naukę i Sztukę (1849)[1]
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Syn Niemca bałtyckiego, polityka Johanna Magnusa von Baera (1765–1825) i córki rosyjskiego oficera Juliane Louise Baer von Huthorn (1764–1820). Uczył się w szkole katedralnej w Rewlu, następnie studiował medycynę na Uniwersytecie w Dorpacie (1810–1814), gdzie jego nauczycielem był Karl Burdach. Po przedstawieniu pracy doktorskiej w 1814 roku uzupełniał studia w Wiedniu i Würzburgu. W latach 1819–1834 profesor zoologii, a w latach 1826–1834 anatomii na Uniwersytecie Albrechta w Królewcu, zaś od 1841 do 1852 był profesorem Akademii Medyczno-Chirurgicznej w Petersburgu. W 1827 roku odkrył komórkę jajową u ssaków[2]. Wykazał podobieństwo pierwszych stadiów rozwojowych kręgowców i sformułował prawo rozwojowe Baera (Über Entwickelungsgeschichte der Thiere, Beobachtung und Reflexion, t. 1–3, 1828–1837). Pracował również nad intensyfikacją rybołówstwa w Rosji[3]. Wykrył także zjawisko asymetrii zboczy dolin rzecznych biegnących południkowo.
W 1873 odznaczony został bawarskim Orderem Maksymiliana. Od 1875 był członkiem zagranicznym Królewskiej Holenderskiej Akademii Sztuk i Nauk[4]. Von Baer upamiętniony został w nazwie naukowej podgorzałki zielonogłowej: Aythya baeri[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Karl Ernst von Baer na liście odznaczonych
- ↑ Alex Lopata, History of the Egg in Embryology, „Journal of Mammalian Ova Research”, 26 (1), 2009, s. 2–9, DOI: 10.1274/jmor.26.2, ISSN 1341-7738.
- ↑ Julia Lajus, Henn Ojaveer, Erki Tammiksaar, Fisheries at the Estonian Baltic Sea coast in the first half of the 19th century: What can be learned from the archives of Karl Ernst Baer?, „Fisheries Research”, 87 (2–3), 2007, s. 126–136, DOI: 10.1016/j.fishres.2007.07.004.
- ↑ Karl Ernst Ritter von Baer (1792 - 1876). knaw.nl. [dostęp 2025-02-02]. (ang.).
- ↑ James A. Jobling: Helm Dictionary of Scientific Bird Names. Christopher Helm Publishers Ltd, 2009, s. 65. ISBN 1-4081-2501-3.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Selle G. „Baer, Edler von Huthorn, Karl Ernst Ritter von” W: Neue Deutsche Biographie Bd. 1 (1953), s. 524
- ISNI: 0000000114707654
- VIAF: 36992389
- LCCN: n50026054
- GND: 118505831
- NDL: 001323390
- LIBRIS: gdsvvj503vjm77d
- BnF: 12349129z
- SUDOC: 032466684
- SBN: SBLV070364
- NLA: 35725910
- NKC: nlk20000079544
- BNE: XX1168777
- NTA: 070246173
- BIBSYS: 90329132
- CiNii: DA02022842
- Open Library: OL843623A
- PLWABN: 9810638964105606
- NUKAT: n00041717
- J9U: 987007462523905171
- PTBNP: 1689674
- LNB: 000031336
- NSK: 000141274
- CONOR: 26777699
- ΕΒΕ: 220099
- LIH: LNB:J7O;=yh
- PWN: 3873237
- Britannica: biography/Karl-Ernst-Ritter-von-Baer-Edler-von-Huthorn
- Treccani: karl-ernst-von-baer
- Universalis: karl-ernst-von-baer
- nowa БРЭ: ber-karl-maksimovich-531709
- NE.se: karl-ernst-von-baer
- SNL: Karl_Ernst_von_Baer
- VLE: karl-ernst-von-baer
- Catalana: 0006660
- DSDE: Karl_Ernst_von_Baer
- Hrvatska enciklopedija: 5211
- Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Dorpackiego
- Członkowie Królewskiej Holenderskiej Akademii Sztuk i Nauk
- Członkowie Petersburskiej Akademii Nauk
- Laureaci Medalu Copleya
- Niemieccy embriolodzy
- Odznaczeni Orderem Maksymiliana
- Odznaczeni cywilnym Orderem Pour le Mérite
- Urodzeni w 1792
- Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Albrechta w Królewcu
- Nauczyciele akademiccy Wojskowej Akademii Medycznej im. S.M. Kirowa
- Zmarli w 1876