Karol Taube

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Karol Taube
Karol von Taube
Ilustracja
kapitan marynarki kapitan marynarki
Data i miejsce urodzenia 8 lub 21 sierpnia 1888
Krasnogórka nad Bohem na Podolu
Data i miejsce śmierci wiosna 1940
Kijów
Przebieg służby
Siły zbrojne Lesser Coat of Arms of Russian Empire.svg Armia Imperium Rosyjskiego,
Naval Ensign of Russia.svg Marynarka Wojenna Imperium Rosyjskiego,
Naval Ensign of river fleet IIRP v2.svg Flotylla Rzeczna Marynarki Wojennej
Jednostki Flota Czarnomorska,
Flotylla Pińska,
Flotylla Wiślana
Główne wojny i bitwy I wojna światowa,
wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa (kampania wrześniowa)
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920-1941) Medal Niepodległości

Karol Michał Taube herbu Taube (ur. 8 lub 21 sierpnia 1888[a] w Krasnogórce nad Bohem na Podolu, zm. 1940 w Kijowie) – kapitan Marynarki Wojennej, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Karola Hipolita Taube, barona herbu własnego (1843–1917) i Anny Stanisławy Zbyszewskiej herbu Topór, (1863–1940). Jego rodzeństwem byli: Anna (1886–1907), Franciszek (1890–1964), Józef (1893–1971), Artur (1894–1979), Julia (1896–1980). Ukończył szkołę powszechną, następnie uczęszczał do szkoły handlowej w Jekatierinosławiu oraz w seminarium nauczycielskim w podwarszawskim Ursynowie. Od 1909 do 1911 studiował filozofię na Uniwersytecie we Fryburgu. Od 1911 do 1912 odbył służbę wojskową w Armii Imperium Rosyjskiego, następnie powołany do niej po wybuchu I wojny światowej w 1914 i służył na froncie w szeregach batalionów saperskich do kwietnia 1915. Od 1915 do 1916 ukończył Szkołę Chorążych Admiralicji w Oranienburgu i został mianowany do stopnia chorążego marynarki w rosyjskiej marynarce wojennej i został przydzielony do Flotylli Czarnomorskiej. W 1917 został awansowany do stopnia podporucznika. Następnie trafił do Kijowa, gdzie działał w sekcji morskiej Polskiej Organizacji Wojskowej.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w grudniu 1918 przyjechał do Warszawy i został przyjęty do Wojska Polskiego. Został przydzielony do sekcji marynarki wojennej Ministerstwa Spraw Wojskowych, a następnie do 1 Batalionu Morskiego Flotylli Pińskiej, od kwietnia 1919 do Flotylli Wiślanej w Modlinie[1]. W jej szeregach uczestniczył w walkach frontowych w wojnie polsko-bolszewickiej[2] na stanowisku dowódcy łodzi motorowych; brał udział w bitwach Koszarówką, Czarnobylem, Kijowem, Połockiem. Za swoje czyny w 1920 otrzymał Order Virtuti Militari[3][4]. Po wojnie ponownie był oficerem we Flotylli Pińskiej. Został awansowany do stopnia kapitana porucznika w korpusie rzeczno-brzegowym ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919[5][6]. W 1922 odkomenderowany do Departamentu Morskiego Ministerstwa Spraw Wojskowych. W 1923 był dowódcą uzbrojonego statku sztabowego Flotylli Pińskiej[7]. W 1924 był w kadrze Szkoły Marynarzy Specjalistów[8]. W 1928 został przeniesiony w stan spoczynku. W tym roku zamieszkiwał w Modlinie[9]. W 1930 został awansowany do stopnia kapitana marynarki w stanie spoczynku. Został zatrudniony w Wojskowym Biurze Historycznym w Warszawie. Publikował prace z zakresu marynarki wojennej i historii wojskowości oraz wspomnienia.

Po wybuchu II wojny światowej w czasie kampanii wrześniowej został powołany do Kierownictwa Marynarki Wojennej. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939. Został aresztowany przez funkcjonariuszy NKWD rejonu kostopolskiego. Miał być przetrzymywany w obozie w Starobielsku[10]. Był więziony w Równem. Stamtąd 26 marca 1940 został przewieziony do więzienia przy ulicy Karolenkiwskiej 17 w Kijowie. Tam został zamordowany przez NKWD prawdopodobnie na wiosnę 1940. Jego nazwisko znalazło się na tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej opublikowanej w 1994 (został wymieniony na liście wywózkowej 41/3-225 oznaczony numerem 2904)[11]. Ofiary tej części zbrodni katyńskiej zostały pochowane na otwartym w 2012 Polskim Cmentarzu Wojennym w Kijowie-Bykowni.

Jego żoną była od 1923 Janina Antonina Świderska herbu Jastrzębiec (1902-1988), z którą miał dzieci: Annę (ur. 1925) i Jerzego (1928-2001). Jego krewnymi byli Karol Szymanowski, Jarosław Iwaszkiewicz oraz Henryk Jacek Schoen (dyrektor Teatru Bagatela)[12].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Różne źródła podały inne daty urodzenia Karola Taube: Publikacja Kawalerowie orderu Virtuti Militari w mogiłach katyńskich. .  oraz Dariusz Nawrot. .  i strona Sejm Wielki. .  podały dzień 8 sierpnia 1888, zaś Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie. i Rocznik Oficerski 1928 wskazały dzień 21 sierpnia 1988.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Romuald Dziewałtowski-Gintowt, Karol Taube: Pułk Morski. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1933, s. 14, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
  2. Zapomniana flotylla. polska-zbrojna.pl, 3 lipca 2013. [dostęp 11 grudnia 2014].
  3. Bohaterowie Płocka roku 1920. plock24.pl. [dostęp 11 grudnia 2014].
  4. Marynarze w walce o niepodległość Polski (1918-1920). sjp.pwn.pl. [dostęp 11 grudnia 2014].
  5. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1445.
  6. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 1313.
  7. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1441.
  8. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 1400.
  9. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 908.
  10. Andrzej Leszek Szcześniak: Katyń. Lista ofiar i zaginionych jeńców obozów Kozielsk, Ostaszków, Starobielsk. Warszawa: Alfa, 1989, s. 353. ISBN 83-7001-294-9.
  11. Ukraińska Lista Katyńska. Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, 1994. s. 98. [dostęp 27 października 2014].
  12. Schoen Henryk Jacek mgr inż.. whoiswho-verlag.ch. [dostęp 11 grudnia 2014].
  13. Lista marynarzy odznaczonych orderem wojennym Virtuti Militari klasy V za rok 1920. smw.ocalicodzapomnienia.eu. [dostęp 11 grudnia 2014].
  14. Dekret Wodza Naczelnego L. 3306 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 10)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]