Karol Toeplitz

Karol Toeplitz

Data i miejsce urodzenia	20 marca 1936 Sopot
Data i miejsce śmierci	18 czerwca 2024 Gdańsk
profesor nauk humanistycznych
Specjalność: filozofia człowieka, filozofia religii, filozofia sztuki współczesnej, historia filozofii i teorii kultury, historia filozofii XIX i XX w., teorie kultury XX w.
Profesura	30 lipca 1993
Nauczyciel akademicki
Uczelnia	Akademia Medyczna w Gdańsku Akademia Pomorska w Słupsku Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie
Odznaczenia

Karol Henryk Toeplitz (ur. 20 marca 1936 w Sopocie, zm. 18 czerwca 2024 w Gdańsku) – polski filozof, etyk i tłumacz, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki.

Życiorys

Ukończył w 1957 filozofię na Uniwersytecie Warszawskim. Rozprawę doktorską pt. Wiara i wybór moralny u S. Kierkegaarda (promotor prof. Leszek Kołakowski) obronił w 1967. Kontynuując karierę naukową i zdobywając kolejne stopnie naukowe był m.in. wykładowcą Akademii Medycznej w Gdańsku, Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Gdańsku, Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie (do 2009; przez 18 lat był kierownikiem Katedry Nauk Humanistycznych) i na Wydziale Historyczno-Filozoficznym Akademii Pomorskiej w Słupsku. W 1993 otrzymał tytuł profesora nauk humanistycznych.

Był tłumaczem na język polski prac wybitnego duńskiego filozofa Sørena Kierkegaarda. Napisał łącznie 15 książek, opublikował również 130 artykułów naukowych w Polsce, Niemczech, Austrii i Szwajcarii. Autor ok. 250 artykułów popularnonaukowych, tekstów literackich i publicystycznych. Referaty i wykłady wygłaszał i publikował w Danii, RFN, Szwajcarii, Austrii i Holandii. Wypromował 6 doktorów, recenzował wnioski o tytuły profesorskie, habilitacje i dwa doktoraty honoris causa (Leszka Kołakowskiego oraz Patriarchy Konstantynopola Bartłomieja I).

Był członkiem Komitetu Nauk Filozoficznych PAN. Należał do doradczej rady redakcyjnej anglojęzycznego czasopisma naukowego „Dialogue and Universalism”.

Z okazji czterdziestolecia pracy naukowej dedykowano prof. Karolowi Toeplitzowi pracę zbiorową pt. Jest-że dla prawdy przyszłość jaka? (Wydaw. Adam Marszałek, Toruń 2001, ISBN 83-7174-885-X).

Był członkiem Synodu Diecezji Pomorsko-Wielkopolskiej oraz członkiem Synodu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP.

Mąż Czesławy, ojciec Artura i Wiolety.

Zmarł w Gdańsku, pochowany 9 lipca 2024 na cmentarzu komunalnym w Sopocie (sektor L5-2-80). W kaplicy liturgię wstępną odprawił bp prof. Adrian Korczago, teksty biblijne o nadziei odczytał rzymskokatolicki duchowny, ks. Dariusz Ławek, a kazanie w oparciu o List Apostoła Pawła do Filipian 2,12 wygłosił bp prof. Marcin Hintz, który pobłogosławił urnę.

Publikacje (wybór)

• Kierkegaard, Wiedza Powszechna, Warszawa 1975, wyd. II 1980.
• Człowiek w obliczu śmierci, [w:] Człowiek w obliczu śmierci z uwzględnieniem etyki marksistowskiej, granic i praw reanimacji, Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej, Krajowa Agencja Wydawnicza, Gdańsk 1978.
• O sensie moralnym choroby, [w:] Człowiek, jego ból, cierpienie i prawo do szczęścia, kol. red. B. Cygler i in., Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej, Krajowa Agencja Wydawnicza, Gdańsk 1980.
• Egzystencjalizm jako zjawisko kulturowe, Wydawnictwo Akademii Muzycznej, Gdańsk 1983.
• Paradoksy nadziei, [w:] Człowiek zabija siebie sam, Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej, Krajowa Agencja Wydawnicza, Gdańsk 1983.
• Etyczne aspekty eugeniki negatywnej, [w:] Człowiek tworzy siebie sam, Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej, Krajowa Agencja Wydawnicza, Gdańsk 1985.
• Przypowieści. Faryzeusz, [w:] Młodzieżowe ruchy religijne wobec konfliktów społecznych, red. nauk. S. Konstańczak, Instytut Filozofii Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Słupsku, Słupsk 1999.
• Selekcjonowanie przeszłości dla przyszłości, [w:] Wychowanie dla przyszłości: dylematy współczesnego wychowania, [Materiały z międzynarodowej konferencji naukowej zorganizowanej w Słupsku, 15–16 czerwca 2000 roku], red. S. Konstańczak, Wyższa Szkoła Pedagogiczna, Słupsk 2000.
• He/u/rezje, czyli preantyczna teraźniejszość. Leszkowi Kołakowskiemu w 80. rocznicę urodzin, Publisher-Innowacje, Goleszów 2007, ISBN 978-83-88704-51-2.
• O niedoskonałości kodeksów (wybrane zagadnienia), [w:] Etyka w medycynie wczoraj i dziś. Wybrane zagadnienia, red. nauk. K. Basińska, J. Halasz, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2013.

Źródło:.

Ordery i odznaczenia

• Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1987)
• Złoty Krzyż Zasługi (1982)
• Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1985)

Nagrody i wyróżnienia

• Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I Stopnia za działalność naukową (1976)
• Nagroda indywidualna Ministra Kultury i Sztuki II stopnia za szczególne osiągnięcia w dziedzinie dydaktyczno-wychowawczej w wyższym szkolnictwie artystycznym (1985)
• Nagroda Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich za najlepszy przekład literatury obcej na język polski w dziedzinie nauk humanistycznych: Karol Toeplitz za przekład z języka duńskiego: Søren Kierkegaard, Okruchy filozoficzne. Chwila (1988)
• Nagroda indywidualna Ministra Kultury i Sztuki I stopnia (1989)
• Nagroda specjalna za wybitne osiągnięcia w pracy dydaktycznej i wychowawczej Kuratora Oświaty w Elblągu (1992)
• List gratulacyjny od władz Akademii Pomorskiej w Słupsku z okazji 20. rocznicy wręczenia nominacji profesorskiej (2014)
• List gratulacyjny od władz Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie z okazji 20. rocznicy wręczenia nominacji profesorskiej (2014)

Źródło:.

Bibliografia

• Prof. dr hab. Karol Henryk Toeplitz, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2007-11-12] .
• Kto jest kim w Polsce, edycja IV (zespół redakcyjny Beata Cynkier i inni), Warszawa 2001, s. 969–970.