Kasper Weigel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kasper Weigel
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 10 czerwca 1880
Lwów
Data i miejsce śmierci 4 lipca 1941
Lwów
Przyczyna śmierci rozstrzelanie
Zawód geodeta
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski

Kasper Weigel (ur. 10 czerwca 1880 we Lwowie, zamordowany 4 lipca 1941 we Lwowie) – polski geodeta, profesor i rektor Politechniki Lwowskiej.

Życiorys[edytuj]

Po ukończeniu II gimnazjum niemieckiego we Lwowie (1898) studiował na Wydziale Inżynierii Politechniki Lwowskiej (1898–1903). Po okresie pracy inżynierskiej (budowa kolei Lwów – Podhajce) został w 1908 wykładowcą w Katedrze Miernictwa swojej macierzystej uczelni. W 1909 obronił doktorat, w 1911 habilitował się i rozpoczął wykłady z miernictwa oraz rachunku wyrównawczego, od 1912 był profesorem nadzwyczajnym, a od 1918 zwyczajnym[1]. W czasie I wojny światowej kontynuował w Wiedniu działalność dydaktyczną dla studentów nieuczestniczących bezpośrednio w działaniach wojennych (w ramach Komitetu Techników Polskich założonego w 1915).

Po I wojnie światowej był profesorem Politechniki Lwowskiej (z tytułem profesora zwyczajnego), kierownikiem Katedry Miernictwa, dziekanem Wydziału Inżynierii Lądowej (1920), w roku akademickim 1929/1930 rektorem[2]. Prowadził także kursy fotogrametryczne dla oficerów lotnictwa. Wykonywał pionierskie w Polsce pomiary metodą fotogrametryczną. Interesował się szczególnie rachunkiem wyrównawczym, ze szczególnym uwzględnieniem sieci geodezyjnych: światowych, krajowych i lokalnych. Współorganizował państwową służbę geodezyjną w Polsce. Został członkiem założycielem powołanego w 1938 Stowarzyszenia „Towarzystwo Budowy Panoramy Plastycznej Dawnego Lwowa”[3].

W okresie sowieckiej okupacji Lwowa nadal prowadził działalność naukową. W sierpniu 1940 był gościem Wszechzwiązkowego Komitetu ds. Nauki ZSRR w Moskwie[4]. Był kandydatem w grudniowych wyborach do rad obwodowych i miejskich sowieckiego Lwowa - 15 grudnia 1940[5]. Został zamordowany przez Niemców w grupie polskich profesorów lwowskich uczelni na Wzgórzach Wuleckich w nocy z 3 na 4 lipca 1941 wraz z jedynym, 33-letnim synem Józefem.

Jest patronem Katedry Geodezji na Wydziale Budownictwa i Inżynierii Środowiska Politechniki Rzeszowskiej.

Pełnione funkcje[edytuj]

  • kierował sekcją miernictwa w Ministerstwie Robót Publicznych (1919) oraz wchodził w skład Państwowej Rady Mierniczej,
  • prezes sekcji Komitetu Geodezyjnej PAU,
  • członek zwyczajny Akademii Nauk Technicznych i innych towarzystw naukowych,
  • współzałożyciel i pierwszy prezes Polskiego Towarzystwa Fotogrametrycznego (1930–1939)
  • członek Stałej Międzynarodowej Unii Geodezyjno-Geofizycznej, uczestnik kongresów, gdzie reprezentował środowisko polskich geodetów.

Działał również społecznie na Politechnice, sprawował funkcję kuratora chóru studentów (na potrzeby tego chóru komponował utwory) oraz kuratora Bratniej Pomocy Studentów.

Publikacje (wybór)[edytuj]

Wydał ponad 30 prac naukowych, w tym:

  • Wykreślne wyrównanie przy trygonometrycznym oznaczaniu punktów przez wcinanie (1910)
  • Rachunek wyrównawczy wedle metody najmniejszych kwadratów oraz jego zastosowania przy rozmierzaniu kraju (1923)
  • Zastosowanie spostrzeżeń zawarunkowanych z niewiadomymi w triangulacji (1924)
  • Nowa metoda wyrównania triangulacyjnych sieci wieńcowych (1928)
  • Geodezja (miernictwo) (1938)

Odznaczenia[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Jerzy Krawczyk: Lwowska Szkoła Geodezyjna. Warszawa: Zespół Historii Geodezji PAN, SGP, 1991, s. 20.
  2. Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 129 z 8 czerwca 1929. 
  3. Statut Stowarzyszenia Towarzystwo Budowy Panoramy Plastycznej Dawnego Lwowa. Lwów: 1938, s. 13.
  4. Dzieje najnowsze Tom 14, PAN, 1983
  5. Eugeniusz Duraczyński. Polska 1939-1945: dzieje polityczne, wyd. Bellona. 1999 str. 83
  6. M.P. z 1936 r. Nr 263, poz. 466

Bibliografia[edytuj]

  • Zygmunt Albert Kaźń profesorów lwowskich – lipiec 1941 / studia oraz relacje i dokumenty zebrane i oprac. przez Zygmunta Alberta Wrocław 1989, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, ​ISBN 83-229-0351-0wersja elektroniczna
  • Andrzej Śródka, Uczeni Polscy XIX i XX stulecia, Tom IV S-Ż, Agencja Wydawnicza Aries, Warszawa 1998

Linki zewnętrzne[edytuj]