Katarzyna Ostrogska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Katarzyna Ostrogska
Ilustracja
Herb
Ostrogski
Data urodzenia 1602
Data i miejsce śmierci 1642
Zamość?
Ojciec Aleksander Ostrogski
Matka Anna Kostczanka
Mąż

Tomasz Zamoyski

Dzieci

Gryzelda Konstancja Zamoyska
Joanna Barbara Zamoyska
Jan Sobiepan Zamoyski

Katarzyna Ostrogska (16021642) – polska szlachcianka. Córka ks. Aleksandra Ostrogskiego i Anny z Kostków.

Katarzyna z Ostrogskich Zamoyska pochodziła z ruskiego kniaziowskiego rodu Ostrogskich zaliczającego się do najstarszych i najznaczniejszych rodów w Rzeczypospolitej. W 1603 roku umarł Aleksander, ojciec Katarzyny, pozostawiając po sobie olbrzymia fortunę, którą miały odziedziczyć trzy jego córki (dwaj synowie zmarli wcześniej): Zofia, Katarzyna i Anna Alojza. Katarzyną zainteresował się syn Jana Zamoyskiego, Tomasz. 1 marca 1620 roku odbył się ich ślub w kościele jezuitów w Jarosławiu. Małżeństwo z Katarzyną trwało do 8 stycznia 1638 r., kiedy to w wieku 44 lat zmarł drugi ordynat, a jej mąż Tomasz Zamoyski (Katarzyna nie wyszła ponownie za mąż). Po jego śmierci przejęła ona zarząd nad dobrami Ordynacji Zamojskiej.

W lipcu 1640 roku król Władysław IV „czyniąc zadość jej prośbie” wydał przywilej lokacyjny zezwalający na założenie miasta Biała. Zatem dopiero o Katarzynie Zamoyskiej, fundatorce miasta możemy mówić jako o pierwszej właścicielce Janowa.

Katarzyna Zamoyska była również autorką zbioru podstawowych praw dla miasta. Przywileje dla miasta Biała z 21 lipca 1640 r. nadane przez jego fundatorkę na mocy przywileju lokacyjnego regulowały m.in. organizację i tryb wyboru władz miejskich, czy organizacje targów i jarmarków, a więc sprawy niezwykle ważne dla nowego miasta. Również później, po lokacji Katarzyna poświęciła swemu miastu wiele uwagi. Świadczą o tym choćby „Artykuły” opracowane 25 sierpnia 1642 r. przez komisarzy zesłanych do miasta przez jego właścicielkę w celu ustalenia „jak sobie mają postępować Rządcy Miasta w skromnieniu buntów y zabójstw między miastem Janowem (ob. Janów Lubelski) a wsią Biała”. Wydanie tych „Artykułów” świadczy o trosce Katarzyny Zamoyskiej mającej na względzie bezpieczeństwo mieszczan i pokojowy rozwój miasta.

Katarzyna Zamoyska umarła jesienią 1642 roku. Pozostawiła po sobie troje potomstwa - dwie córki Gryzeldę Konstancję, Joannę Barbarę oraz syna Jana. To właśnie jej syn Jan zwany „Sobiepanem” Zamoyski, wojewoda Sandomierski objął Ordynację po jej śmierci.

W 1920 podczas wojny bolszewiki zaczęli dewastować trumny w poszukiwaniu kosztowności. Jeden z nich, prawdopodobnie, ich dowódca wszedł do otwartych podziemi kolegiaty i znalazł pod jedną z trumien zalakowany kociołek oraz pomyślał sobie, że pewnie to jakieś dobre stare wino mszalne, wyjął szablę i palnął w korek. Zawartość chlusnęła mu w twarz – on padł martwy, a pozostali tak się wystraszyli, że uciekli. Okazało się, że był to kociołek z wnętrznościami Katarzyny z Ostrogskich (do XIX wieku ciała Zamoyskich były mumifikowane i wnętrzności były przechowywane oddzielnie).[1]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]