To jest dobry artykuł

Katowice Załęże

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy przystanku kolejowego. Zobacz też: Załęże – dzielnica Katowic.
Katowice Załęże
Środkowa część peronu na przystanku (widok w kierunku Gliwic)
Środkowa część peronu na przystanku
(widok w kierunku Gliwic)
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość Katowice
Lokalizacja Załęże
Zarządca PKP PLK
Data otwarcia 1957
Rodzaj przystanek osobowy
Dane techniczne
Liczba peronów 1
Liczba krawędzi
peronowych
2
Kasy N
Linie kolejowe
Położenie na mapie Katowic
Mapa lokalizacyjna Katowic
Katowice Załęże
Katowice Załęże
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Katowice Załęże
Katowice Załęże
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Katowice Załęże
Katowice Załęże
Ziemia50°15′49,0817″N 18°59′25,5340″E/50,263634 18,990426
Portal Portal Transport szynowy

Katowice Załężeprzystanek kolejowy w katowickiej dzielnicy Załęże, w Polsce. Przystanek, położony na międzynarodowej magistrali E 30, został wybudowany w 1957, natomiast planowy ruch pociągów odbywa się tu od 1966[1][2]. Na przystanku zatrzymują się pociągi regionalne Kolei Śląskich jadące w stronę Częstochowy, Katowic, Lublińca i Gliwic[3].

Przystanek ten znajduje się w północno-zachodniej części Katowic, w środkowej części dzielnicy Załęże, w pobliżu skrzyżowania ulic Bocheńskiego i Pukowca[4]. Przynależy on do Zakładu Linii Kolejowych PKP Polskich Linii Kolejowych w Sosnowcu[5]. Składa się z jednego dwukrawędziowego peronu wysokiego, do którego prowadzi przejście podziemne z ulicy Pukowca[6].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Przystanek przed modernizacją (2008)

Przystanek powstał na linii kolejowej wybudowanej przez Towarzystwo Kolei Górnośląskiej, która pierwotnie łączyła Wrocław z Mysłowicami. W 1835 prowadzono prace geodezyjne na odcinku SiemianowiceRoździeńBieruń Nowy, lecz później ten przebieg został zmieniony, prawdopodobnie wskutek starań Franza Wincklera, który przeniósł do Katowic zarząd swoich dóbr. Linię Wrocław – Mysłowice oddawano etapami, z czego odcinek ŚwiętochłowiceKatowice – Mysłowice 3 października 1846[7].

W 1859 na wysokości przystanku wybudowano stację towarową Kattowitz Güterbahnhof (od 1922 Katowice Towarowa). Obecnie stanowi on posterunek odgałęźny, na którym krzyżują się dwie linie kolejowe: 137 i 713[8]. Sam zaś przystanek osobowy Katowice Załęże wybudowano w 1957. W pierwszych latach istnienia był on nieużytkowany przez rozkładowe pociągi. Pociągi osobowe regularnie obsługują ten posterunek dopiero od 1966[9][1].

Peron przystanku w trakcie modernizacji (kwiecień 2015)

Stan techniczny przystanku, jak całej jej infrastruktury towarzyszącej z biegiem lat się pogarszał[10][11]. Dopiero 14 listopada 2014 PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. ogłosiło przetarg na rewitalizację linii kolejowej nr 137 Katowice – Chorzów Batory, w ramach którego przystanek Katowice Załęże ulegnie całkowitej przebudowie. Prace te w zakresie przebudowy przystanku zakładały rozbiórkę starych elementów małej architektury (w tym otwartej poczekalni i zlikwidowanej kasy biletowej), nawierzchni peronu, balustrad, a także zadaszenia. Nowy peron miał być wybudowany wraz z przebudową instalacji podziemnych, a także miał zyskać nową nawierzchnię – ściany peronowe z betonu, z czego płyty krawędziowe mają mieć nawierzchnię ułatwiającą orientację osobom niewidomym, natomiast nawierzchnia peronu miała być z kostki betonowej, zastępując istniejącą nawierzchnię z płyt betonowych. Na peronach zaplanowano nowe balustrady ze stali nierdzewnej, a także zainstalowanie nowej instalacji oświetleniowej, urządzeń informacji podróżnych (w tym głośniki i zegary) oraz elementów małej architektury – kosze na śmieci, gabloty informacyjne, tablice z nazwą przystanku, piktogramy i tablice kierunkowe. Nowa wiata miała być stalowa, z dachem dwuspadowym[11][12].

W dnu 6 marca 2015 rozstrzygnięto przetarg na modernizację linii kolejowej wraz z tym przystankiem, który wygrała firma ZUE S.A. Prace budowlane na omawianym odcinku oraz przystanku rozpoczęły się 8 kwietnia. Do końca lipca gotowa była północna krawędź peronu oraz konstrukcja wiaty nad przejściem między ulicą a peronami. W tym czasie prace trwały na drugiej krawędzi peronu, a także w przejściu podziemnym. Na początku października 2015 prace przy przystanku były już na ukończeniu. Do tego czasu zmodernizowano peron, wiaty, przejście podziemne, a także zainstalowano nowe elementy małej architektury. Do wykonania pozostały wówczas prace wykończeniowe (w tym przełączenie oświetlenia). Prace przy modernizacji przystanku trwały do 30 listopada 2015[13][14][15][16][17].

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

Przejście podziemne na peron

Przystanek osobowy składa się z dwukrawędziowego peronu, który jest peronem wyspowym wysokim o wysokości wynoszącej 0,76 m, długości 303 m i powierzchni około 2 765 m². Peron ma nawierzchnię utwardzoną, z kostki betonowej. Jest on częściowo zadaszony i posiada ławki. Dostęp do niego jest poprzez dwa przejścia dla pieszych i żelbetowe przejście podziemne pod torami z ul. Pukowca o wysokości 2,4 m (bezpośrednio pod torami) i długości 11,56 m (bez schodów od strony ulicy)[12][6][4].

Linie kolejowe[edytuj | edytuj kod]

Przystanek ma charakter przelotowy. Przebiega przez niego linia kolejowa nr 137 KatowiceLegnica (fragment międzynarodowej linii kolejowej E30; 2. posterunek ruchu; 2,528 km). Na wysokości przystanku, przez stację Katowice Towarowa, przebiega również łącznica nr 713 KatowiceChorzów Batory[18].

Kilometraż początku, osi i końca przystanku na linii kolejowej nr 137 przedstawia poniższa tabela[18][19]:

Nr Nazwa Km przystanku
pocz. osi końca
137 KatowiceLegnica 2,378 2,528 2,678

Połączenia[edytuj | edytuj kod]

Pociąg 27WEb spółki Koleje Śląskie w kierunku Katowic

Przystanek osobowy Katowice Załęże ma charakter regionalny. Według rozkładu jazdy z okresu 2013/2014 zatrzymuje się na nim ponad 85 połączeń regionalnych, obsługiwanych przez Koleje Śląskie. Główne kierunki pociągów to: Częstochowa, Gliwice (linia S1) Katowice (linie: S1 i S8) i Lubliniec (linia S8). Średni czas przejazdu w listopadzie 2014 wynosił do Częstochowy 1 godzina i 48 minut, do Gliwic 30 minut, do Katowic 4 minuty, a do Lublińca 1 godzina i 52 minuty[3].

Przed 2011 połączenia pasażerskie były realizowane przez spółkę Przewozy Regionalne. Koleje Śląskie 1 października 2011 przejęły obsługę biegnącego przez ten przystanek połączenia Gliwice – Katowice – Częstochowa. 9 grudnia 2013 spółka przejęła połączenia w kierunku Tarnowskich Gór, pierwotnie bez postoju w Załężu. Pociągi te dopiero od połowy 2013 zatrzymywały się na tym przystanku[20][21].

Powiązania komunikacyjne[edytuj | edytuj kod]

Przystanek posiada dogodne powiązania z komunikacją drogową dzięki bliskiemu sąsiedztwu ulicy Feliksa Bocheńskiego – węzła drogowego łączącego autostradę A4, Drogową Trasę Średnicową i drogę krajową nr 79. Dodatkowo w pobliżu przystanku znajdują się miejsca parkingowe[4][22].

Około 400 metrów na południe od przystanku znajduje się przystanek autobusowy komunikacji miejskiej Załęże Bocheńskiego, na którym zatrzymują się autobusy linii 70, realizowane na zlecenie KZK GOP (w godzinach szczytowych 2 pary na godzinę; według stanu z października 2014). Około 700 m na północ położony jest przystanek tramwajowy Załęże Dwór, na którym zatrzymują się linie tramwajowe: 7, 13 i 20 (w godzinach szczytowych 15 par na godzinę)[23][4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Karta ewidencyjna nr 06/137 przejścia pod torami. , 2004. PKP PLK S.A. Zakład Linii Kolejowych w Katowicach (pol.). 
  2. Atlas linii kolejowych Polski 2010 podaje inną datę oddania do użytku przystanku – rok 1971.
  3. a b Internetowy rozkład jazdy (odjazdy)
  4. a b c d Mapy Google (pol.). [dostęp 2014-04-23].
  5. Załącznik 2.3. Linie kolejowe według obszarów działania jednostek. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  6. a b Załącznik 2.4A Wykaz peronów. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  7. Przemysław Nadolski: Transport. W: Antoni Barciak, Ewa Chojecka, Sylwester Fertacz (red.): Katowice. Środowisko, dzieje, kultura, język i społeczeństwo. T. 1. Katowice: Muzeum Historii Katowic, 2012, s. 704.
  8. Katowice Towarowa KTC (pol.). semaforek.kolej.org.pl. [dostęp 2014-04-07].
  9. Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów 1957/58 - 1971/72. , 1957-1971. Warszawa. Ministerstwo Komunikacji (pol.). 
  10. Stacja Załęże, czyli nędza i rozpacz (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2014-02-10. [dostęp 2014-11-21].
  11. a b Polskie Koleje Państwowe S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w Katowicach. Pismo Nr6r-62-Kat-95/13. Dot. pisma nr RM -0003.16.2013.AM z dnia 15.05.2013. , 2013-06-18 (pol.). 
  12. a b Tom III. Program funkcjonalno-użytkowy. „SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA PUBLICZNEGO (SIWZ) DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO NA „Rewitalizację linii kolejowej nr 137 na odcinku Katowice - Chorzów Batory” w ramach zadania inwestycyjnego pn. „Rewitalizacja linii kolejowych nr 134, 137 i 138 na odcinku Gliwice Łabędy - Katowice - Sosnowiec Jęzor””, s. 30-33, 2014-10-03. Sosnowiec. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  13. Jakub Madrjas: ZUE zrewitalizuje tory z Katowic do Chorzowa (pol.). www.rynek-kolejowy.pl, 2015-03-06. [dostęp 2015-03-09].
  14. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.: Zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszej oferty. Rewitalizacja linii kolejowej nr 137 na odcinku Katowice - Chorzów Batory” w ramach zadania inwestycyjnego pn. „Rewitalizacja linii kolejowych nr 134, 137 i 138 na odcinku Gliwice Łabędy - Katowice - Sosnowiec Jęzor (pol.). plk-sa.pl, 2015-03-06. [dostęp 2015-03-09].
  15. Ruszyły prace rewitalizacyjne na odcinku Katowice – Chorzów Batory (pol.). www.rynek-kolejowy.pl, 2015-04-08. [dostęp 2015-04-15].
  16. Justyna Przybytek: Katowice: Trwa przebudowa stacji PKP w Załężu (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2015-07-22. [dostęp 2015-07-27].
  17. Justyna Przybytek: Katowice: stacja w Załężu już po generalnym remoncie (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2015-10-01. [dostęp 2015-10-03].
  18. a b Załącznik 1. Wykaz linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  19. Załącznik 2.4. Wykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnych. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  20. Ryszard Rusak. Chaos na Kolejach Śląskich. „Świat Kolei”. 1/2013, s. 14-17. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  21. Liniowe rozkłady jazdy pociągów Kolei Śląskich: ważny od 10 II 2013 do 13 IV 2013 oraz od 9 VI 2013 do 1 IX 2013. , 2013 (pol.). 
  22. Węzeł: Katowice Załęże (693464359) (pol.). www.openstreetmap.org. [dostęp 2014-11-21].
  23. KZK GOP. Rozkłady jazdy (pol.). [dostęp 2014-10-27].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Katowice Załęże
Linia 137 KatowiceLegnica (2,528 km)
BSicon KBHFaq.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
Katowice
odległość: 2,147 km
BSicon BHFq.svg
odległość: 3,638 km