To jest dobry artykuł

Katowice Załęże

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy przystanku kolejowego. Zobacz też: Załęże – dzielnica Katowic.
Katowice Załęże
Środkowa część peronu na przystanku (widok w kierunku Gliwic)
Środkowa część peronu na przystanku
(widok w kierunku Gliwic)
Państwo  Polska
Miejscowość Katowice
Lokalizacja Załęże
Zarządca PKP PLK
Data otwarcia 1957
Rodzaj przystanek osobowy
Dane techniczne
Liczba peronów 1
Liczba krawędzi
peronowych
2
Kasy N
Linie kolejowe
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Katowice Załęże
Katowice Załęże
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Katowice Załęże
Katowice Załęże
Ziemia50°15′49,0817″N 18°59′25,5340″E/50,263634 18,990426
Portal Portal Transport szynowy

Katowice Załężeprzystanek kolejowy w katowickiej dzielnicy Załęże, w Polsce. Przystanek, położony na międzynarodowej magistrali E 30, został wybudowany w 1957, natomiast planowy ruch pociągów odbywa się tu od 1966[1][2]. Na przystanku zatrzymują się pociągi regionalne Kolei Śląskich jadące w stronę Częstochowy, Katowic, Lublińca i Gliwic[3].

Przystanek ten znajduje się w północno-zachodniej części Katowic, w środkowej części dzielnicy Załęże, w pobliżu skrzyżowania ulic Bocheńskiego i Pukowca[4]. Przynależy on do Zakładu Linii Kolejowych PKP Polskich Linii Kolejowych w Sosnowcu[5]. Składa się z jednego dwukrawędziowego peronu wysokiego, do którego prowadzi przejście podziemne z ulicy Pukowca[6].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Przystanek przed modernizacją (2008)

Przystanek powstał na linii kolejowej wybudowanej przez Towarzystwo Kolei Górnośląskiej, która pierwotnie łączyła Wrocław z Mysłowicami. W 1835 prowadzono prace geodezyjne na odcinku SiemianowiceRoździeńBieruń Nowy, lecz później ten przebieg został zmieniony, prawdopodobnie wskutek starań Franza Wincklera, który przeniósł do Katowic zarząd swoich dóbr. Linię Wrocław – Mysłowice oddawano etapami, z czego odcinek ŚwiętochłowiceKatowice – Mysłowice 3 października 1846[7].

W 1859 na wysokości przystanku wybudowano stację towarową Kattowitz Güterbahnhof (od 1922 Katowice Towarowa). Obecnie stanowi on posterunek odgałęźny, na którym krzyżują się dwie linie kolejowe: 137 i 713[8]. Sam zaś przystanek osobowy Katowice Załęże wybudowano w 1957. W pierwszych latach istnienia był on nieużytkowany przez rozkładowe pociągi. Pociągi osobowe regularnie obsługują ten posterunek dopiero od 1966[9][1].

Peron przystanku w trakcie modernizacji (kwiecień 2015)

Stan techniczny przystanku, jak całej jej infrastruktury towarzyszącej z biegiem lat się pogarszał[10][11]. Dopiero 14 listopada 2014 PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. ogłosiło przetarg na rewitalizację linii kolejowej nr 137 Katowice – Chorzów Batory, w ramach którego przystanek Katowice Załęże ulegnie całkowitej przebudowie. Prace te w zakresie przebudowy przystanku zakładały rozbiórkę starych elementów małej architektury (w tym otwartej poczekalni i zlikwidowanej kasy biletowej), nawierzchni peronu, balustrad, a także zadaszenia. Nowy peron miał być wybudowany wraz z przebudową instalacji podziemnych, a także miał zyskać nową nawierzchnię – ściany peronowe z betonu, z czego płyty krawędziowe mają mieć nawierzchnię ułatwiającą orientację osobom niewidomym, natomiast nawierzchnia peronu miała być z kostki betonowej, zastępując istniejącą nawierzchnię z płyt betonowych. Na peronach zaplanowano nowe balustrady ze stali nierdzewnej, a także zainstalowanie nowej instalacji oświetleniowej, urządzeń informacji podróżnych (w tym głośniki i zegary) oraz elementów małej architektury – kosze na śmieci, gabloty informacyjne, tablice z nazwą przystanku, piktogramy i tablice kierunkowe. Nowa wiata miała być stalowa, z dachem dwuspadowym[11][12].

W dnu 6 marca 2015 rozstrzygnięto przetarg na modernizację linii kolejowej wraz z tym przystankiem, który wygrała firma ZUE S.A. Prace budowlane na omawianym odcinku oraz przystanku rozpoczęły się 8 kwietnia. Do końca lipca gotowa była północna krawędź peronu oraz konstrukcja wiaty nad przejściem między ulicą a peronami. W tym czasie prace trwały na drugiej krawędzi peronu, a także w przejściu podziemnym. Na początku października 2015 prace przy przystanku były już na ukończeniu. Do tego czasu zmodernizowano peron, wiaty, przejście podziemne, a także zainstalowano nowe elementy małej architektury. Do wykonania pozostały wówczas prace wykończeniowe (w tym przełączenie oświetlenia). Prace przy modernizacji przystanku trwały do 30 listopada 2015[13][14][15][16][17].

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

Przejście podziemne na peron

Przystanek osobowy składa się z dwukrawędziowego peronu, który jest peronem wyspowym wysokim o wysokości wynoszącej 0,76 m, długości 303 m i powierzchni około 2 765 m². Peron ma nawierzchnię utwardzoną, z kostki betonowej. Jest on częściowo zadaszony i posiada ławki. Dostęp do niego jest poprzez dwa przejścia dla pieszych i żelbetowe przejście podziemne pod torami z ul. Pukowca o wysokości 2,4 m (bezpośrednio pod torami) i długości 11,56 m (bez schodów od strony ulicy)[12][6][4].

Linie kolejowe[edytuj | edytuj kod]

Przystanek ma charakter przelotowy. Przebiega przez niego linia kolejowa nr 137 KatowiceLegnica (fragment międzynarodowej linii kolejowej E30; 2. posterunek ruchu; 2,528 km). Na wysokości przystanku, przez stację Katowice Towarowa, przebiega również łącznica nr 713 KatowiceChorzów Batory[18].

Kilometraż początku, osi i końca przystanku na linii kolejowej nr 137 przedstawia poniższa tabela[18][19]:

Nr Nazwa Km przystanku
pocz. osi końca
137 KatowiceLegnica 2,378 2,528 2,678

Połączenia[edytuj | edytuj kod]

Pociąg 27WEb spółki Koleje Śląskie w kierunku Katowic

Przystanek osobowy Katowice Załęże ma charakter regionalny. Według rozkładu jazdy z okresu 2013/2014 zatrzymuje się na nim ponad 85 połączeń regionalnych, obsługiwanych przez Koleje Śląskie. Główne kierunki pociągów to: Częstochowa, Gliwice (linia S1) Katowice (linie: S1 i S8) i Lubliniec (linia S8). Średni czas przejazdu w listopadzie 2014 wynosił do Częstochowy 1 godzina i 48 minut, do Gliwic 30 minut, do Katowic 4 minuty, a do Lublińca 1 godzina i 52 minuty[3].

Przed 2011 połączenia pasażerskie były realizowane przez spółkę Przewozy Regionalne. Koleje Śląskie 1 października 2011 przejęły obsługę biegnącego przez ten przystanek połączenia Gliwice – Katowice – Częstochowa. 9 grudnia 2013 spółka przejęła połączenia w kierunku Tarnowskich Gór, pierwotnie bez postoju w Załężu. Pociągi te dopiero od połowy 2013 zatrzymywały się na tym przystanku[20][21].

Powiązania komunikacyjne[edytuj | edytuj kod]

Przystanek posiada dogodne powiązania z komunikacją drogową dzięki bliskiemu sąsiedztwu ulicy Feliksa Bocheńskiego – węzła drogowego łączącego autostradę A4, Drogową Trasę Średnicową i drogę krajową nr 79. Dodatkowo w pobliżu przystanku znajdują się miejsca parkingowe[4][22].

Około 400 metrów na południe od przystanku znajduje się przystanek autobusowy komunikacji miejskiej Załęże Bocheńskiego, na którym zatrzymują się autobusy linii 70, realizowane na zlecenie KZK GOP (w godzinach szczytowych 2 pary na godzinę; według stanu z października 2014). Około 700 m na północ położony jest przystanek tramwajowy Załęże Dwór, na którym zatrzymują się linie tramwajowe: 7, 13 i 20 (w godzinach szczytowych 15 par na godzinę)[23][4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Karta ewidencyjna nr 06/137 przejścia pod torami. , 2004. PKP PLK S.A. Zakład Linii Kolejowych w Katowicach (pol.). 
  2. Atlas linii kolejowych Polski 2010 podaje inną datę oddania do użytku przystanku – rok 1971.
  3. a b Internetowy rozkład jazdy (odjazdy)
  4. a b c d Mapy Google (pol.). [dostęp 2014-04-23].
  5. Załącznik 2.3. Linie kolejowe według obszarów działania jednostek. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  6. a b Załącznik 2.4A Wykaz peronów. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  7. Przemysław Nadolski: Transport. W: Antoni Barciak, Ewa Chojecka, Sylwester Fertacz (red.): Katowice. Środowisko, dzieje, kultura, język i społeczeństwo. T. 1. Katowice: Muzeum Historii Katowic, 2012, s. 704.
  8. Katowice Towarowa KTC (pol.). semaforek.kolej.org.pl. [dostęp 2014-04-07].
  9. Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów 1957/58 - 1971/72. , 1957-1971. Warszawa. Ministerstwo Komunikacji (pol.). 
  10. Stacja Załęże, czyli nędza i rozpacz (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2014-02-10. [dostęp 2014-11-21].
  11. a b Polskie Koleje Państwowe S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w Katowicach. Pismo Nr6r-62-Kat-95/13. Dot. pisma nr RM -0003.16.2013.AM z dnia 15.05.2013. , 2013-06-18 (pol.). 
  12. a b Tom III. Program funkcjonalno-użytkowy. „SPECYFIKACJA ISTOTNYCH WARUNKÓW ZAMÓWIENIA PUBLICZNEGO (SIWZ) DLA PRZETARGU NIEOGRANICZONEGO NA „Rewitalizację linii kolejowej nr 137 na odcinku Katowice - Chorzów Batory” w ramach zadania inwestycyjnego pn. „Rewitalizacja linii kolejowych nr 134, 137 i 138 na odcinku Gliwice Łabędy - Katowice - Sosnowiec Jęzor””, s. 30-33, 2014-10-03. Sosnowiec. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  13. Jakub Madrjas: ZUE zrewitalizuje tory z Katowic do Chorzowa (pol.). www.rynek-kolejowy.pl, 2015-03-06. [dostęp 2015-03-09].
  14. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.: Zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszej oferty. Rewitalizacja linii kolejowej nr 137 na odcinku Katowice - Chorzów Batory” w ramach zadania inwestycyjnego pn. „Rewitalizacja linii kolejowych nr 134, 137 i 138 na odcinku Gliwice Łabędy - Katowice - Sosnowiec Jęzor (pol.). plk-sa.pl, 2015-03-06. [dostęp 2015-03-09].
  15. Ruszyły prace rewitalizacyjne na odcinku Katowice – Chorzów Batory (pol.). www.rynek-kolejowy.pl, 2015-04-08. [dostęp 2015-04-15].
  16. Justyna Przybytek: Katowice: Trwa przebudowa stacji PKP w Załężu (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2015-07-22. [dostęp 2015-07-27].
  17. Justyna Przybytek: Katowice: stacja w Załężu już po generalnym remoncie (pol.). W: Dziennik Zachodni [on-line]. www.dziennikzachodni.pl, 2015-10-01. [dostęp 2015-10-03].
  18. a b Załącznik 1. Wykaz linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  19. Załącznik 2.4. Wykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnych. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. , 2013. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (pol.). 
  20. Ryszard Rusak. Chaos na Kolejach Śląskich. „Świat Kolei”. 1/2013, s. 14-17. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  21. Liniowe rozkłady jazdy pociągów Kolei Śląskich: ważny od 10 II 2013 do 13 IV 2013 oraz od 9 VI 2013 do 1 IX 2013. , 2013 (pol.). 
  22. Węzeł: Katowice Załęże (693464359) (pol.). www.openstreetmap.org. [dostęp 2014-11-21].
  23. KZK GOP. Rozkłady jazdy (pol.). [dostęp 2014-10-27].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Katowice Załęże
Linia 137 KatowiceLegnica (2,528 km)
BSicon KBHFaq.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
Katowice
odległość: 2,147 km
BSicon BHFq.svg
odległość: 3,638 km