Kawczyn (powiat kościański)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kawczyn
Wiatrak w Kawczynie
Wiatrak w Kawczynie
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat kościański
Gmina Kościan
Liczba ludności (2011) 158[1]
Strefa numeracyjna (+48) 65
Kod pocztowy 64-000
(poczta: Kościan)
Tablice rejestracyjne PKS
SIMC 0371593
Położenie na mapie gminy Kościan
Mapa lokalizacyjna gminy Kościan
Kawczyn
Kawczyn
Położenie na mapie powiatu kościańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kościańskiego
Kawczyn
Kawczyn
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Kawczyn
Kawczyn
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kawczyn
Kawczyn
Ziemia52°07′40″N 16°41′02″E/52,127778 16,683889

Kawczynwieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Kościan[2].

W Kawczynie od drogi krajowej nr 5 odchodzi droga wojewódzka nr 311[3].

Wieś pierwszy raz została wzmiankowana w źródłach w roku 1307. Do 1820 roku nosiła nazwę Kawczyno. Wieś Kawczino położona była w 1580 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiego[4]. Wieś kilkukrotnie zmieniała swoich właścicieli wskutek dziedziczenia po kądzieli lub sprzedaży, jednym z właścicieli był Mikołaj Mielżyński, stolnik kaliski. Od 1686 roku pozostawała w rękach właścicieli Mikoszek. W 1740 roku wieś stała się prawie opustoszała wskutek ucieczek chłopów, w związku z czym w 1741 roku właściciele wsi, Romiszowscy, sprowadzili do niej luterańskich olędrów ze Śląska[5]. W przywileju zezwolono mieszkańcom na zbudowanie szkoły, zakazano natomiast odprawiania nabożeństw. W 1777 roku we wsi znajdowała się szkoła, służąca jednocześnie jako mieszkanie nauczyciela. Poza nauczaniem nauczyciele zajmowali się krawiectwem, a także – pomimo zakazu – odprawiali nabożeństwa luterańskie[6]. W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Kawczyn należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Kosten rejencji poznańskiej[7]. Kawczyn należał do okręgu czempińskiego tego powiatu i stanowił część majątku Mikoszki, którego właścicielem był wówczas (1846) Ludwik Koczorowski[7]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Kawczyn liczył 112 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 20 dymów (domostw)[7].

Pod koniec XIX wieku Kawczyn liczył 23 zagrody i 154 mieszkańców, w większości (147) wyznania ewangelickiego[8]. W latach 1975–1998 wieś należała administracyjnie do województwa leszczyńskiego[3].

W Kawczynie w 1977 zrekonstruowano wiatrak „Wojciech”, oryginalnie pochodzący z 1805 roku[9]. W niewielkiej odległości od drogi krajowej nr 5 znajduje się renesansowa rzeźba z piaskowca z 1592 z inskrypcjami w trzech językach[9].

Zobacz też: inne miejscowości o nazwie Kawczyn

Przypisy[edytuj]

  1. woj. wielkopolskie >> pow. poznański >> gmina Kościan. Wszystkie dane dla miejscowości Kawczyn. W: Bank Danych Lokalnych [on-line]. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 30 stycznia 2015].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 812, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 30 stycznia 2015]. 
  3. a b Alicja Dziewulska, Jan Maj: Kościan: mapa topograficzna Polski. Wydanie turystyczne. Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Kartograficzne, 1997. ISBN 83-7135-149-6.
  4. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 79.
  5. Zygmunt Cieplucha: Z przeszłości ziemi kościańskiej. Kościan: 1929, s. 184–185.
  6. Zygmunt Cieplucha: Z przeszłości ziemi kościańskiej. Kościan: 1929, s. 229.
  7. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜ztwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 214.
  8. Kawczyn w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom III (Haag – Kępy) z 1882 r.
  9. a b Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska. Warszawa: Sport i Turystyka, 1996, s. 341. ISBN 83-7079-589-7.