Kazimierz Badeni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kazimierz Badeni
Badeni.jpg
Data i miejsce urodzenia 14 października 1846
Jarosław
Data śmierci 9 lipca 1909
Premier Austrii (Przedlitawii)
Okres od 30 września 1895
do 30 listopada 1897
Poprzednik Erich von Kielmansegg
Następca Paul Gautsch von Frankenthurn
Odznaczenia
Kawaler Wielkiego Krzyża Orderu Leopolda Komandor z Gwiazdą Orderu Franciszka Józefa (Austro-Węgry) Order Korony Żelaznej III klasy (Austro-Węgry) Krzyż Wielki Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego
Kazimierz Badeni

Kazimierz Feliks hrabia Badeni (ur. 14 października 1846 w Surochowie, zm. 9 lipca 1909) – polityk polski, prawnik i premier austriackiego rządu, szambelan austriacki w 1878 roku[1].

Życiorys[edytuj]

Pochodził z rodziny Badenich pieczętującej się herbem Bończa pochodzenia wołoskiego[potrzebny przypis], która została nobilitowana w XVIII wieku. Ukończył studia uzyskując tytuły doktora praw i filozofii[2].

Był politykiem konserwatywnym. Karierę polityczną rozpoczął jako starosta w Żółkwi, następnie w Rzeszowie oraz Krakowie. Był posłem na Sejm Krajowy Galicji[2] kadencji V, VI, VII, VIII i IX. W latach 1888-1895 był namiestnikiem Galicji[2]. Starał się złagodzić konflikt polsko-ukraiński. Zawarł porozumienie z ruchem ukraińskim, ostro zwalczał rodzący się ruch socjalistyczny i ludowy (chrześcijańsko-społeczny ks. Stojałowskiego). Równolegle z urzędem Namiestnika pełnił stanowisko prezydenta c. k. krajowej dyrekcji skarbu i c. k. galicyjskiej dyrekcji dóbr państwowych[2]. Jego zastępcą był Jan Lidl[2]. W 1894 jako namiestnik brał aktywny udział w urządzaniu wielkiej wystawy krajowej we Lwowie. Rozwijał szkolnictwo.

W latach 1895-1897 był premierem Austrii. W przemówieniu powitalnym cesarz wyraził nadzieję, że z jego rządem chciałby współpracować do śmierci[3]. Jego rząd upadł pod wpływem oporu Niemców i socjalistów po tym jak wprowadził w Czechach równouprawnienie języków czeskiego i niemieckiego. Cesarz udzielił mu dymisji (28 listopada 1897) po zamieszkach ludności robotniczej Wiednia wywołanych usunięciem przy pomocy sił policyjnych niemieckich posłów opozycji (zgodnie z obowiązującym: „lex Falkenhayn”). Zamieszki te zorganizowane były przez nacjonalistów niemieckich pod przywództwem Georga Schönerera, którzy otwarcie zmierzali do połączenia Austro-Węgier z Cesarstwem Niemieckim.

Słynął ze zwięzłości wypowiedzi, co wpływowa wiedeńska gazeta Neue Freie Presse uznała za dobrą stronę jego słabej znajomości języka niemieckiego.

Był żonaty z Marią Marianną Apolonią Skrzyńską herbu Zaremba (1850-1937). Ich dziećmi byli Ludwik Józef Władysław (1873-1916), który ożenił się ze Szwedką Alicją Ankarcrona (1889-1985), która po śmierci męża w r. 1920 poślubiła arcyksięcia Karola Olbrachta Habsburga z Żywca. Syn Ludwika i Alicji, Kazimierz Stanisław hr. Badeni h. Bończa (1912-2010), wstąpił do zakonu dominikanów i znany był jako ojciec Joachim Badeni oraz Maria (1874-1950), żona Adama Krasińskiego IV ordynata na Opinogórze od 1897 roku, a po jego śmierci od 1912 roku hr. Zygmunta Zamoyskiego (1875-1931).

Kazimierz Badeni zmarł w pociągu, wracając z kuracji w Karlowych Warach, gdzie leczył się na cukrzycę. Znaleziono go nieżyjącego na stacji Krasne, blisko rodzinnego majątku w Busku[4].

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Jerzy Sewer Dunin Borkowski, Rocznik szlachty polskiej, t. II, Lwów 1883, s. 769.
  2. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab Szematyzm na rok 1895. Lwów: 1895, s. 3.
  3. Grodziski Stanisław, Franciszek Józef I, Wrocław 1990
  4. „Kurjer Lwowski”, 10 lipca 1909. 
  5. Leon Gustaw Dziubiński: Poczet prezydentów, wiceprezydentów i obywateli honorowych miasta Lwowa. Lwów: 1896, s. 24.
  6. Kronika. Honorowe obywatelstwo Lwowa dla hr. Kazimierza Badeniego. „Nowa Reforma”, s. 2, Nr 230 z 6 października 1895. 
  7. Kronika. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Numer okazowy z 16 grudnia 1894. 
  8. Edward Zając: Obywatele Honorowi Królewskiego Wolnego Miasta Sanoka. Sanok: Miejska Biblioteka Publiczna im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 2002, s. 51-52. ISBN 83-909787-8-4.
  9. Kronika. „Kuryer Rzeszowski”, s. 3, Nr 41 z 10 października 1897. 
  10. Kronika. „Kuryer Rzeszowski”, s. 2, Nr 42 z 17 października 1897. 
  11. Kronika. „Kuryer Rzeszowski”, s. 3, Nr 47 z 21 listopada 1897. 

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Literatura uzupełniająca[edytuj]