Kazimierz Piechowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kazimierz Piechowski
Ilustracja
Zdjęcie wykonane w KL Auschwitz
Data i miejsce urodzenia 3 października 1919
Rajkowy
Data i miejsce śmierci 15 grudnia 2017
Gdańsk
Narodowość polska
Alma Mater Politechnika Gdańska
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski

Kazimierz Piechowski (ur. 3 października 1919 w Rajkowach, zm. 15 grudnia 2017) – polski żołnierz, więzień i uciekinier niemieckiego obozu Auschwitz-Birkenau, żołnierz AK, absolwent Politechniki Gdańskiej, w okresie stalinowskim prześladowany oraz torturowany przez Urząd Bezpieczeństwa Publicznego i skazany sądownie.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodu szlacheckiego Piechowskich herbu Leliwa z Piechowic pod Kościerzyną, szeroko rozgałęzionego na całym Pomorzu, w Polsce, Niemczech, USA i innych krajach. Od najmłodszych lat był związany z Tczewem, gdzie przed wojną był działaczem Związku Harcerstwa Polskiego.

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

Po wybuchu II wojny światowej w listopadzie 1939 wraz z kolegą z drużyny harcerskiej Alfonsem „Alkiem” Kiprowskim próbował zbiec na Węgry, aby stamtąd przedostać się do Francji, gdzie tworzone było wojsko polskie. Obaj zostali schwytani przez patrol niemiecki w pobliżu granicy, aresztowani i torturowani. Byli osadzeni w areszcie w Baligrodzie, następnie w więzieniu w Sanoku, w więzieniu przy Montelupich w Krakowie oraz w Nowym Wiśniczu[1]. Stamtąd 20 czerwca zostali przeniesieni do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau wraz z drugim transportem więźniów od czasu jego utworzenia. Piechowski otrzymał numer obozowy 918. Uczestniczył w apelu, podczas którego o. Maksymilian Kolbe ofiarował swoje życie za życie Franciszka Gajowniczka[2].

Ucieczka z Auschwitz-Birkenau[edytuj | edytuj kod]

Obawiając się śmierci, po dwóch latach zdecydował się na ucieczkę z obozu. Ucieczka rozpoczęła się 20 czerwca 1942. Kazimierz Piechowski wraz z trzema innymi więźniami: por. AK Stanisławem Jasterem, ukraińskim mechanikiem Eugeniuszem Benderą i księdzem Józefem Lempartem z Wadowic włamali się do magazynu mundurów i broni, wykradli samochód esesmański Steyr 220 i uzbrojeni wyjechali nim przez punkt kontrolny tzw. dużego łańcucha straży wokół terenu obozowego. Piechowski, przebrany w mundur oficera nie posiadał żadnych dokumentów, a ucieczkę umożliwiła mu biegła znajomość języka niemieckiego, wyniesiona z domu rodzinnego. Była to jedna z najbardziej brawurowych i spektakularnych ucieczek z KL Auschwitz w dziejach tego obozu. Została przedstawiona w fabularyzowanym dokumencie, nakręconym przez BBC, w którym wystąpił także sam Piechowski.

Po ucieczce wstąpił do Armii Krajowej, w której szeregach walczył do końca wojny.

Po wojnie[edytuj | edytuj kod]

Po powrocie w 1945 na Pomorze podjął pracę. Po donosie dotyczącym akowskiej przeszłości został skazany na 10 lat więzienia, z czego odsiedział siedem[w jakich latach?]. Ukończył studia na Politechnice Gdańskiej, uzyskując tytuł inżyniera[3]. Pracował w Stoczni Gdańskiej[4].

Swoje losy opisał w książce „Byłem numerem”. Z inspiracji dr. Adama Cyry, starszego kustosza z Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Reżyser Marek Tomasz Pawłowski zrealizował o Piechowskim film dokumentalny, zatytułowany „Uciekinier[5].

Wypowiedzi Kazimierza Piechowskiego z 2012 zostały wykorzystane w filmie dokumentalnym pt. Jaster. Tajemnica Hela z 2014, opowiadającym o Stanisławie Jasterze[6]. W styczniu 2015 r. w audycji Polskiego Radia „Godzina Prawdy” jeszcze raz opowiedział swoją historię Michałowi Olszańskiemu[7].

Postanowieniem prezydenta RP z 16 lipca 2015 został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej[8]. 22 maja 2015 odebrał nagrodę Kustosz Pamięci Narodowej, przyznaną przez Instytut Pamięci Narodowej[9].

Na stałe mieszkał w Gdańsku, gdzie zmarł 15 grudnia 2017 w wieku 98 lat[10][11]. 22 grudnia po mszy świętej w kościele św. Józefa został pochowany na cmentarzu w Tczewie[12].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

  • W styczniu 2006 na wniosek Senatora RP Macieja Płażyńskiego Rada Miasta Tczewa nadała Kazimierzowi Piechowskiemu tytuł Honorowego Obywatela.
  • Piechowskiemu poświęcono polski film dokumentalny reżyserii Marka Pawłowskiego, zatytułowany Uciekinier (2006)[13].
  • Katy Carr brytyjska piosenkarka z polskimi korzeniami, poświęciła ucieczce Kazimierza Piechowskiego z Auschwitz swoją piosenkę „Kazik Kommander’s Car” z albumu Coquette[14][15].
  • Audytorium w budynku Collegium sub Horologio w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Oświęcimiu otrzymało imię Kazimierza Piechowskiego[16].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Zmarł Kazimierz Piechowski, były więzień Auschwitz i żołnierz AK. tvp.info, 2017-12-15. [dostęp 2017-12-25].
  2. Byłem numerem... świadectwa z Auschwitz, oprac. Kazimierz Piechowski, Wydawnictwo Sióstr Loretanek, Warszawa 2003, ​ISBN 83-7257-122-8​. (Zawiera: Byłem numerem 918 / Kazimierz Piechowski. Byłam numerem 45887 / Eugenia Bożena Kaczyńska. Byłem numerem 1055 / Michał Ziółkowski).
  3. http://wiadomosci.onet.pl/zuchwaly-swiadek/tbh6v Zuchwały świadek
  4. Kazimierz Piechowski (1919-2017). ipn.gov.pl.
  5. Uciekinier, reż. Marek Tomasz Pawłowski, Polska 2006, 53 min, dostępny na: tvp.pl [dostęp: 15 czerwca 2015].
  6. Jaster. Tajemnica Hela. filmpolski.pl. [dostęp 28 listopada 2014].
  7. Uciekinier z Auschwitz: "Swój plan oparłem na głupocie", polskieradio.pl, 2 stycznia 2015 [dostęp: 15 czerwca 2015].
  8. M.P. z 2015 r. poz. 875.
  9. Wręczenie Nagród IPN Kustosz Pamięci Narodowej. ipn.gov.pl, 2015-05-22. [dostęp 2018-03-01].
  10. Instytut Pamięci Narodowej: Zmarł Kazimierz Piechowski (pol.). Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2017-12-15].
  11. Harrison Smith: Kazimierz Piechowski, early Auschwitz prisoner who led a risky escape by car, dies at 98 (ang.). washingtonpost.com, 2017-12-27. [dostęp 2017-12-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-12-18)].
  12. Ostatnie pożegnanie Kazimierza Piechowskiego. gdansk.tvp.pl, 22 grudnia 2017. [dostęp 23 grudnia 2017].
  13. Uciekinier. filmpolski.pl. [dostęp 28 listopada 2014].
  14. Katy Carr i „Kazik Kommander’s Car”.
  15. Piosenka Katy Carr pt. „Kommander’s Car” dedykowanej ucieczce Piechowskiego z Auschwitz Youtube.
  16. PWSZ w Oświęcimiu uhonorował słynnego uciekiniera z Auschwitz Kazimierza Piechowskiego. oswiecim.naszemiasto.pl, 31 maja 2014. [dostęp 28 listopada 2014].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]