Nafta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Kerozyna)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy paliwa i rozpuszczalnika. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Nafta (inaczej kerozyna) – ciekła frakcja ropy naftowej wrząca w granicach 170–250 °C, mająca gęstość 0,78–0,81 g/cm³. Żółtawa, palna ciecz o charakterystycznym zapachu, będąca mieszaniną węglowodorów, których cząsteczki zawierają 12–15 atomów węgla. Stosowana jako paliwo, rozpuszczalnik i do celów kosmetycznych[1].

Historia[edytuj]

Nafta została po raz pierwszy wytworzona z węgla przez Abrahama Gesnera[2]. Z ropy naftowej jako pierwszy wyekstrahował ją i zbadał jej właściwości polski chemik Filip Walter[3]. Nafta stała się towarem powszechnego użytku, gdy polski farmaceuta Ignacy Łukasiewicz skonstruował lampę naftową. Oświetlenie naftowe, obok oświetlenia gazowego, było głównym źródłem światła w budynkach, aż do upowszechnienia się elektryczności.

Zastosowanie współczesne[edytuj]

Produkcja nafty jest relatywnie tania, ponieważ powstaje ona praktycznie wyłącznie w procesie rektyfikacji ropy naftowej, bez dodatkowych procesów uszlachetniających, stosowanych przy produkcji innego rodzaju paliw. Jest częściowo przerabiana na benzynę i inne produkty w procesach krakingu i reformingu.

Paliwo silnikowe[edytuj]

Z uwagi na niską liczbę cetanową i liczbę oktanową, jest nieprzydatna do zasilania silników zarówno o zapłonie iskrowym (benzynowych), jak i samoczynnym (wysokoprężnych – Diesla), choć używano jej w dziś już historycznych silnikach średnioprężnych. Jest znacznie tańsza od benzyny i oleju napędowego, w związku z czym jest stosowana w dużych ilościach w lotnictwie jako paliwo (pod nazwą „kerozyna” lub „nafta lotnicza”) do odrzutowych, turboodrzutowych, turbowałowych, turbośmigłowych.

Ponadto znalazła zastosowanie jako paliwo do silników rakietowych[4].

Paliwo do urządzeń grzewczych[edytuj]

Cysterna dostarczająca naftę w Japonii

W niektórych krajach nafta stosowana jest jako paliwo do zasilania urządzeń grzewczych. Dostępna jest w tym celu na stacjach benzynowych lub dostarczana jest cysternami[5][6].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. nafta, [w:] Encyklopedia techniki. Chemia, Władysław Gajewski (red.), wyd. 1, Warszawa: Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, 1965, s. 450, OCLC 33835352.
  2. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać T. J. Murray, Dr Abraham Gesner: the father of the petroleum industry, „Journal of the Royal Society of Medicine”, 86 (1), 1993, s. 43–44, PMID8423576, PMCIDPMC1293824 (ang.).
  3. Jan Dębski: Ignacy Łukasiewicz. Warszawa: Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1955, s. 58.
  4. Robert A. Braeunig: Rocket Propellants (ang.). W: Rocket and Space Technology [on-line]. www.braeunig.us, 1996–2008. [dostęp 2017-08-03].
  5. Kerosene (ang.). Craggs Energy. [dostęp 2017-08-03].
  6. Heating Your Home in Winter: Kerosene Fan Heater (ang.). Nagoya International Center, 2014. [dostęp 2017-08-03].