Kiełpiny (województwo wielkopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 52.1515200°N 16.0509700°E
- błąd 0 m
WD 52°7'N, 16°6'E, 52°9'15.66"N, 16°3'10.48"E
- błąd 20188 m
Odległość 1148 m
Kiełpiny
wieś
Ilustracja
Dwór w Kiełpinach
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat wolsztyński
Gmina Siedlec
Liczba ludności (2019) 667[1]
Strefa numeracyjna 68
Kod pocztowy 64-212
Tablice rejestracyjne PWL
SIMC 0913172
Położenie na mapie gminy Siedlec
Mapa lokalizacyjna gminy Siedlec
Kiełpiny
Kiełpiny
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kiełpiny
Kiełpiny
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Kiełpiny
Kiełpiny
Położenie na mapie powiatu wolsztyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wolsztyńskiego
Kiełpiny
Kiełpiny
Ziemia52°09′05,4720″N 16°03′03,4920″E/52,151520 16,050970

Kiełpinywieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wolsztyńskim, w gminie Siedlec[2]. Od wschodu i północy Kiełpiny opływa Rów Grabarski[3]. Na wschód od wsi przebiega linia kolejowa Zbąszyń-Leszno[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kiełpiny były wzmiankowane już w 1249[4]. Nazwa powstała ze słowa kiełp, oznaczającego łabędzia[4]. Kiełpiny stanowiły własność klasztoru w Obrze i były nadane przed 1287 przez kasztelana wrocławskiego Michała i wojewodę legnickiego Mironkona[5]. Od 1380 podlegały pod parafię w Siedlcu[5].

Wieś duchowna, własność opata cystersów w Obrze pod koniec XVI wieku leżała w powiecie kościańskim województwa poznańskiego[6].

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Kiełpiny należała do wsi większych w ówczesnym powiecie babimojskim[7]. Kiełpiny należały do wolsztyńskiego okręgu policyjnego tego powiatu i stanowiły część majątku Obra, który należał do Dziembowskiego[7]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Kiełpiny liczyły 360 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 40 dymów (domostw)[7].

Pod koniec XIX wieku używano nazwy Kiełpin[8]. Miejscowość liczyła wtedy 365 mieszkańców w 51 domach, z czego 85 było wyznania ewangelickiego, a 280 katolickiego[8]. W okolicach Kiełpina odkryto dawne miejsca pochówku (cmentarzyska pogańskie z urnami w 3 różnych miejscach)[8].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego[3].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

W Kiełpinach znajduje się zabytkowy zespół dworski i folwarczny, na który składają się[9]:

  • dwór z 1861 roku, kryty dachem naczółkowym[4],
  • park o pow. 0,80 ha i brama wjazdowa z II poł. XIX wieku[4],
  • zabudowania folwarczne: spichlerz i obora z końca XIX wieku oraz hydrofornia z 1930 roku.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Inne miejscowości o podobnej nazwie:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ludność Gminy Siedlec, 2 stycznia 2020 [dostęp 2020-05-13].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 838, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 24 stycznia 2015]. 
  3. a b c Alicja Dziewulska, Jan Maj: Kościan: mapa topograficzna Polski. Wydanie turystyczne. Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Kartograficzne, 1997. ISBN 83-7135-149-6.
  4. a b c d Paweł Anders: Jeziora Wolsztyńsko-Zbąszyńskie. Warszawa: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1989, s. 51. ISBN 83-7005-113-8. (pol.)
  5. a b Kiełpin w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. XV, cz. 2: Januszpol – Wola Justowska. Warszawa 1902.
  6. Atlas historyczny Polski. Wielkopolska w drugiej połowie XVI wieku. Część II. Komentarz. Indeksy, Warszawa 2017, s. 247.
  7. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜stwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 186.
  8. a b c Kiełpin w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. IV: Kęs – Kutno. Warszawa 1883.
  9. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 250. [dostęp 24 stycznia 2015].