Kościół św. Anny w Poznaniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół św. Anny
Distinctive emblem for cultural property.svg 224 z dnia 23 maja 1979 r.[1]
kościół parafialny
Ilustracja
Widok z ul. Matejki
Państwo  Polska
Miejscowość Poznań
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Parafia św. Anny w Poznaniu
Wezwanie św. Anny
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Kościół św. Anny
Kościół św. Anny
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Kościół św. Anny
Kościół św. Anny
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół św. Anny
Kościół św. Anny
Ziemia52°23′48,21″N 16°53′52,76″E/52,396725 16,897989
Strona internetowa

Kościół św. Annyneogotycka świątynia na planie krzyża greckiego znajdująca się na poznańskim Łazarzu na narożniku ulic Matejki i Limanowskiego (ul. Limanowskiego 13). Od 2017 r. wielkopostny kościół stacyjny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wnętrze
Portale wejściowe

Świątynię wzniesiono w latach 1905-1907 dla łazarskiej gminy ewangelickiej jako kościół Chrystusa (niem. Christuskirche). Został zaprojektowany przez Oskara Hossfelda. W okresie międzywojennym należał do parafii Ewangelickiego Kościoła Unijnego. Od 1 kwietnia 1945 służy rzymskim katolikom.

Z zewnątrz ceglany kościół w dolnej partii pokryty jest łupkiem, a częściowo wzniesiony z ciosów granitowych. Od wschodu znajduje się portyk z trzema portalami. Wieża z zegarem sięga 48 m. Przedsionek przykrywa sklepienie kryształowe. Wnętrze o wymiarach maksymalnych 35 m x 25 m przykrywa sklepienie gwiaździste, a w "ramionach krzyża" krzyżowo żebrowe znajdujące się do 15 m nad poziomem posadzki.

Wnętrze zostało przebudowane w latach 1953-1957 (usunięto wówczas między innymi empory boczne). Z tego okresu pochodzi również polichromia zaprojektowana przez Wacława Taranczewskiego przedstawiająca sceny z życia św. Anny, św. Joachima i ich córki Marii. Do cennych elementów wyposażenia należą pochodzące z XIX wieku chrzcielnica, kopia gotyckiej chrzcielnicy z Bambergu, oraz brązowy żyrandol, kopia XV-wiecznego żyrandola z jednego z norymberskich kościołów. Z pierwotnego wystroju zachowały się również witraże. W prezbiterium przedstawiają one Chrzest w Jordanie, Zmartwychwstanie i Wniebowstąpienie, zaś rozeta pochodzi z frankfurckiego warsztatu Ottona i Rudolfa Linnemanów. Ponadto w nawie bocznej znajduje się pięć płaskorzeźb przedstawiających sceny z życia Chrystusa przeniesiona z dawnej ambony. Wykonał je Cirill dell'Antonio kierujący szkołą snycerska w Cieplicach Śląskich. Krucyfiks, zdobiący niegdyś ołtarz główny znajduje się obecnie na dodanej w latach 90. XX wieku belce tęczowej, zaś pochodzące z tego samego ołtarza pięć rzeźb aniołów trafiło na balustradę chóru muzycznego.

Obecnie w prezbiterium znajduje się rzeźba św. Anny i Maryi wykonana przez Eugeniusza Olechowskiego w 1996 roku. Po lewej w ołtarzu bocznym Matka Boska Bolesna w koronie cierniowej, zaś w prawym ołtarzu przywieziony przez przybyszów z Kresów Wschodnich w 1945 XVIII-wieczny obraz Ecce Homo w srebrnej sukience. Pomiędzy ołtarzami bocznymi a prezbiterium znajdują się obrazy: po lewej Matka Boska Nieustającej Pomocy wraz z tablicą z 2000 roku upamiętniającą sybiraków i Matka Boska Częstochowska a po prawej obraz Miłosierdzia Bożego oraz Matka Boska Ostrobramska. Na krańcach naw bocznych dwie rzeźby: św. Józef z Dzieciątkiem autorstwa Czesława Woźniaka po lewej i św. Antoni padewski autorstwa Eugeniusza Olechowskiego. Pod chórem muzycznym znajdują się obrazy św. Teresy z Lisieux i św. Tadeusza Judy oraz tablica upamiętniająca członków 8. Drużyny Harcerskiej im. Stefana Batorego Poznań-Łazarz. Z trzech empor została jedna pełniąca obecnie rolę chóru muzycznego. Znajdujące się na niej organy wykonane przez Schlag und Söhne ze Świdnicy trafiły tam w latach 50. XX wieku ze zlikwidowanej empory północnej.

Na kościelnym terenie znajdują się jeszcze dwa budynki: przy ul. Limanowskiego znajduje się pastorówka z 1907 roku, obecnie pełniąca role plebanii, zaś od ul. Matejki znajduje się budynek z 1911 roku służący niegdyś zborowi, a obecnie będący domem katolickim.

W tym kościele Anna Jantar brała ślub z Jarosławem Kukulskim.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo wielkopolskie. 31 grudnia 2017; 6 miesięcy temu. [dostęp 01.05.2010].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Sobczak, Kościoły Poznania, Zbigniew Szmidt, Michał Woźniak (ilust.), Poznań: Wydawnictwo Debiuty, 2006, ISBN 83-922466-4-0, OCLC 832205456.