Kościół św. Kazimierza Królewicza w Krakowie (ul. Reformacka)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kościół św. Kazimierza Królewicza
kościół klasztorny franciszkanów d. reformatów
Distinctive emblem for cultural property.svg A-87 z 25 lutego 1931[1]
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Państwo  Polska
Miejscowość Kraków, ul. Reformacka 4
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Parafia św. Kazimierza
Sanktuarium św. Kazimierza od
Wezwanie św. Kazimierza
Wspomnienie liturgiczne 4 marca
Przedmioty szczególnego kultu
Cudowne obrazy Wizerunek Pana Jezusa Miłosiernego
Położenie na mapie Starego Miasta w Krakowie
Mapa lokalizacyjna Starego Miasta w Krakowie
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Kościół św. Kazimierza Królewicza
Ziemia 50°03′53,6″N 19°56′10,7″E/50,064889 19,936306
Katakumby - trumna ze zwłokami O. Sebastiana Wolickiego

Kościół św. Kazimierza Królewicza – zabytkowy kościół rzymskokatolicki wraz z klasztorem franciszkanów d. reformatów przy ul. Reformackiej 4, w północno-zachodniej części Starego Miasta Krakowa.

Historia[edytuj]

Reformaci przybyli do Polski w 1622, w Krakowie na przedmieściu Garbary osiedlili się w 1625. Kościół ukończono w 1640 dzięki ofiarności Zuzanny Amendówny, która przekazała w testamencie z 1644 także zachowany do dziś w ołtarzu bocznym słynący cudami obraz Madonny. Ten pierwszy kościół Reformatów spłonął w czasie potopu szwedzkiego.

W 1658 zakonnicy osiedlili się przy dzisiejszej ulicy Reformackiej w dworku podarowanym im przez Stanisława Warszyckiego kasztelana krakowskiego. W 1666 biskup sufragan Mikołaj Oborski poświęcił kamień węgielny pod obecną świątynię. Głównym dobroczyńcą kościoła i klasztoru był Franciszek Szembek starosta biecki i kasztelan kamieniecki. Konsekracji nowej barokowej świątyni dokonał w 1672 także bp Michał Oborski.

Architektura, wyposażenie[edytuj]

W szczycie fasady trzy płytkie półkoliście zamknięte wnęki z barokowymi płaskorzeźbami świętych: Kazimierza królewicza, Antoniego i Piotra Alkantary. We wnętrzu kościoła późnobarokowe ołtarze pochodzące z lat 1745-48. W ołtarzu głównym zgodnie z regułą zakonu reformatów umieszczany jest zawsze krucyfiks. Patron kościoła św. Kazimierz ma swój wizerunek w bocznym ołtarzu (pierwszym po lewej stronie) obraz ten powstał najprawdopodobniej w latach 1660-1670 i uważany jest za dzieło gdańskiego malarza Daniela Schultza. W latach późniejszych nad obrazami do ołtarzy bocznych pracowali: Michał Stachowicz malując wizerunek św. Katarzyny Aleksandryjskiej w 1800 oraz Wojciech Eljasz-Radzikowski w 1842 malując "Wizję św.Antoniego" oraz wizerunek św. Piotra z Alkantary. Malowidła na sklepieniu kościoła pochodzą z 1904 i są dziełem Aleksandra Mroczkowskiego.

W 1901 roku po prawej stronie nawy dobudowano kaplicę. W ołtarzu umieszczono najstarszy, zachowany jeszcze z pierwszego kościoła, obraz Pana Jezusa Miłosiernego.

Dzwonek[edytuj]

Na ścianie klasztoru zachował się "dzwonek za konających" (takimi dzwonkami dzwoniono, kiedy umierał ktoś bliski), zawieszony na drewnianej konstrukcji nakrytej daszkiem. Poniżej tablica z czarnego marmuru odnosząca się do fundacji dzwonka w 1750.

Katakumby[edytuj]

Jednym z najbardziej tajemniczych miejsc Krakowa są katakumby tutejszego kościoła. Specyficzne warunki panujące w podziemiach sprawiły, że chowani tutaj od 1667 Wielopolscy, Szembekowie, Morsztynowie i zakonnicy ulegli procesowi naturalnej mumifikacji i w świetnym stanie zachowały się ich ciała do dziś. Klasztorne księgi mówią, iż pochowano tutaj 730 osób świeckich i 250 zakonników. Zakonnicy spoczywają pod prezbiterium kościoła bez trumien, bezpośrednio na ziemi i piasku. W szklanej trumnie pochowany jest zmarły w opinii świętości O. Sebastian Wolicki. Spoczywa tu także hrabina Domicella Skalska, która była w kościele zatrudniona jako służąca przez 20 lat, a do swojego pochodzenia przyznała się krótko przed śmiercią w 1864.

W kryptach uwagę zwraca też postać napoleońskiego żołnierza pochowanego w pełnym rynsztunku w mundurze z szablą i karabinem (broń zabrali w czasie II wojny Niemcy, którzy w katakumbach urządzili schron przeciwlotniczy). Tradycja klasztorna mówi, że żołnierz ciężko ranny z przestrzelonym kolanem dowlókł się do bram klasztornych w 1812. Nie dawał znaku życia, nie wiadomo skąd znalazł się w Krakowie. Zmarł wkrótce później w klasztornej lecznicy nie odzyskawszy przytomności. Może łączyło go uczucie z hrabiną Skalską, która go tu odszukała i postanowiła blisko niego pozostać?

Krypty klasztorne udostępniane są w każdą niedzielę po Mszy św. o godz. 13.00 oraz 1, 2 i 3 listopada.

Stacje Drogi Krzyżowej[edytuj]

Parcela po przeciwnej stronie ulicy Reformackiej przekazana zakonowi w 1735 używana była jako cmentarz. Mur oddzielający ten teren od ulicy został wzniesiony w 1863. Dzisiaj pozostały tutaj stacje drogi krzyżowej w formie kapliczek z głębokimi wnękami na obrazy. Obrazy Męki Pańskiej malował Michał Stachowicz w latach 1814-1816. Między stacjami wmurowane są tablice epitafijne z czarnego marmuru. Wśród nich jest tablica Małgorzaty z Kobylickich Stachowiczowej (zm. 1822), żony wspomnianego malarza Michała Stachowicza.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • Katalog zabytków sztuki w Polsce, miasto Kraków, Kościoły i klasztory śródmieścia 2 pod redakcją Adama Bochnaka i Jana Samka wyd. PAN, Warszawa 1978.