Kościół św. Wawrzyńca w Krakowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół św. Wawrzyńca
nieistniejący
Państwo  Polska
Miejscowość Kazimierz / Kraków
Wyznanie katolickie
Kościół Kościół łaciński
Wezwanie św. Wawrzyńca
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Kościół św. Wawrzyńcanieistniejący
Kościół św. Wawrzyńca
nieistniejący
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Kościół św. Wawrzyńcanieistniejący
Kościół św. Wawrzyńca
nieistniejący
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół św. Wawrzyńcanieistniejący
Kościół św. Wawrzyńca
nieistniejący
Ziemia50°03′03,5″N 19°56′56,8″E/50,050972 19,949111

Kościół św. Wawrzyńca – nieistniejący już kościół, który wznosił się na podkrakowskim Kazimierzu od średniowiecza do końca XVIII w. w rejonie zbiegu dzisiejszych ulic św. Wawrzyńca i Dajwór, dawny kościół parafialny wsi Bawół.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kościół św. Wawrzyńca był jednym z trzech kościołów parafialnych istniejących na terenie założonego w XIV w. miasta Kazimierz przed jego powstaniem. Stanowił świątynię parafialną wsi Bawół, po raz pierwszy jest wzmiankowany w 1322. Wedle tradycji jego fundatorem miał być Piotr Włostowic, który żył w pierwszej połowie XII w. Część badaczy przypuszcza, że kościół mógł powstać w drugiej połowie XIII w. z fundacji znanego ze źródeł właściciela wsi, komesa Wawrzyńca[1][2], inni wskazują, że kościół mógł być starszy i to imię komesa mogło pochodzić od wezwania świątyni[3].

W XIV w. wieś Bawół została włączona w granice Kazimierza, a tutejszą parafię wcielono do parafii przy kościele Bożego Ciała – kościół św. Wawrzyńca był odtąd jedynie świątynią filialną[1][4].

W 1635 świątynię zburzono[5] i staraniem prepozyta kanoników regularnych z kościoła Bożego Ciała Marcina Kłoczyńskiego zastąpiono ją nową, poświęconą w 1642. Z akt wizytacji biskupiej z końca XVI w. wynika, że pierwotna budowla była murowana, z kolei ze źródeł dotyczących budowy wynika, że nowa świątynia murowana stanęła na miejscu kościoła drewnianego. Z późniejszych opisów wiadomo, że wzniesiony w XVII w. kościół był orientowany, z czterema ołtarzami, trzema wejściami i czterema oknami. Nad głównym wejściem wznosił się chór muzyczny[1]. Kościół odgrodzony był murem od sąsiadującego z nim miasta żydowskiego na Kazimierzu[5].

Kościół zburzono wkrótce po 1785[1][6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Rożek 1983 ↓, s. 118–119.
  2. Konieczna 1938 ↓, s. 14–16.
  3. Wyrozumski 1992 ↓, s. 138–140.
  4. Konieczna 1938 ↓, s. 15–16, 36.
  5. a b Świszczowski 1981 ↓, s. 138–139.
  6. Świszczowski 1981 ↓, s. 256.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Wyrozumski: Dzieje Krakowa. Janina Bieniarzówna i Jan M. Małecki (red.). T. 1: Dzieje Krakowa. Kraków do schyłku wieków średnich. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1992. ISBN 83-08-02057-7.
  • Michał Rożek. Nie istniejące kościoły Krakowa. „Biuletyn Biblioteki Jagiellońskiej”. R. 33, s. 117, 1983. 
  • Stefan Świszczowski: Miasto Kazimierz pod Wawelem. Kraków: 1981.
  • Wanda Konieczna: Początki Kazimierza (do r. 1419). W: Studia nad przedmieściami Krakowa. Kraków: 1938, s. 7–90, seria: Biblioteka Krakowska. 94.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]