Kościół ewangelicko-reformowany w Wilnie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kościół ewangelicko-reformowany
w Wilnie
Vilniaus evangelikų reformatų bažnyčia
kościół parafialny
Ilustracja
Fasada wileńskiego kościoła reformowanego
Państwo  Litwa
Miejscowość Wilno
Wyznanie kalwinizm
Kościół
Parafia Vilniaus evangelikų reformatų parapija
Położenie na mapie Wilna
Mapa lokalizacyjna Wilna
Kościół ewangelicko-reformowany w Wilnie
Kościół ewangelicko-reformowany
w Wilnie
Położenie na mapie Litwy
Mapa lokalizacyjna Litwy
Kościół ewangelicko-reformowany w Wilnie
Kościół ewangelicko-reformowany
w Wilnie
Ziemia54°40′52,99″N 25°16′38,55″E/54,681386 25,277375
Strona internetowa

Kościół ewangelicko-reformowany w Wilnie (lit. Vilniaus evangelikų reformatų bažnyčia) – świątynia kalwińska znajdująca się w Wilnie przy ul. Zawalnej 20 (Pylimo), zbudowany w I połowie XIX wieku.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy zbór kalwiński w Wilnie wzniesiono przy skrzyżowaniu zaułka św. Michała z ul. Wolana, na wprost kościoła św. Michała. Z mocy wyroku sądu sejmowego w 1640 świątynia została zburzona, po czym przeniesiono ją za wały miejskie – powstał wówczas drewniany zbór otoczony cmentarzem kalwińskim.

Obecny zbór murowany wzniesiono wg projektu Karola Podczaszyńskiego w latach 1830–1835. Nadano mu ciekawą formę architektoniczną – na frontonie kościoła przed 1939 znajdowały się trzy posągi dłuta Kazimierza Jelskiego, obecnie ocalał jedynie "Chrystus przemawiający do tłumu". Na dachu ustawiono też trzy figury, m.in. kobiety z krzyżem oraz dwóch aniołów, obecnie również zniszczone.

Kościół posiada elementy klasycystyczne, m.in. charakterystyczny portyk złożony z sześciu kolumn doryckich. Wnętrze świątyni zdobił sufit z ornamentami roślinnami, umieszczono w nim również tablice poświęcone pamięci reformatorów litewskich.

Wileńscy kalwini modlili się w świątyni do 1945, po włączeniu Wilna w skład ZSRR kościół zamieniono na kino. Po 1991 został zwrócony lokalnej parafii reformowanej.

Na wprost świątyni przy ul. Zawalnej 11 znajdował się niegdyś gmach Kolegium Ewangelicko-Reformowanego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Juljusz Kłos, Wilno: przewodnik krajoznawczy, Wilno 1931, reprint Gdańska Oficyna Wydawnicza, Towarzystwo Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej, Oddział w Gdańsku, 1991
  • Mieczysław Jackiewicz, Wileńska encyklopedia 1939-2005, Warszawa 2007, ​ISBN 838991395X

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]