Kokoszka atlantycka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kokoszka atlantycka
Gallinula nesiotis[1]
P.L. Sclater, 1861
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd żurawiowe
Rodzina chruściele
Rodzaj Gallinula
Gatunek kokoszka atlantycka
Synonimy
  • Porphyriornis nesiotis (P.L. Sclater, 1861)[1]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 EX pl.svg

Kokoszka atlantycka[3] (Gallinula nesiotis) – gatunek wymarłego ptaka nielotnego z rodziny chruścieli (Rallidae). Występował endemicznie na wyspach archipelagu Tristan da Cunha (teryt. zamorskie Wielkiej Brytanii).

Wyglądem zbliżona do blisko z nią spokrewnionej kokoszki południowej (Gallinula comeri).

Początkowo pospolity ptak, stał się rzadki po 1873 r., by całkowicie wyginąć na przełomie XIX i XX w. Przyczyną wymarcia mogła być kombinacja polowań człowieka, drapieżnictwa wprowadzonych (lub przywleczonych) gatunków obcych (m.in. szczurów, kotów i świń) oraz utrata środowiska naturalnego w wyniku pożarów.

Do dnia dzisiejszego zachowało się przynajmniej 15 okazów tego ptaka, z czego dwa (które bez wątpliwości są autentyczne) znajdują się obecnie w Muzeum Historii Naturalnej w Tring (Wielka Brytania) i w Muzeum Historii Naturalnej na Uniwersytecie Harvarda (Stany Zjednoczone).

W 1956 r. introdukowano na wyspy Tristan da Cunha kokoszkę południową.

Przez długi czas kokoszkę południową (Gallinula comeri) i kokoszkę atlantycką (Gallinula nesiotis) traktowano jako jeden, ten sam gatunek. Niektórzy autorzy (P. Mielczarek, W. Cichocki, 1990; Collar i inni, 1994) traktowali kokoszkę południową jako podgatunek kokoszki atlantyckiej, tak jest też do tej pory klasyfikowana w Kompletnej liście ptaków świata P. Mielczarka i M. Kuziemki[3]. Obecnie oba ptaki zwykle mają rangę osobnych gatunków (np. według Międzynarodowego Komitetu Ornitologicznego[4] i Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Gallinula nesiotis, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Gallinula nesiotis. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b Nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Rallidae Rafinesque, 1815 - chruściele - Rails and Coots (wersja: 2020-04-11). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-08-07].
  4. F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Flufftails, finfoots, rails, trumpeters, cranes, limpkin (ang.). IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • BirdLife International 2016: Gallinula nesiotis (ang.). 2016 IUCN Red List of Threatened. [dostęp 2020-03-27].
  • Collar, N.J., Crosby, M.J. and Stattersfield, A.J.; 1994: Birds to watch 2: the world list of threatened birds. Cambridge, U.K.: BirdLife International (BirdLife Conservation Series 04).
  • Mielczarek P., Cichocki W.. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki ornitologiczne”. tom 40 – zeszyt specjalny, 1990.