Konstanty Andrzej Kulka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konstanty Andrzej Kulka
Ilustracja
Występ w Poznaniu (1980)
Data i miejsce urodzenia 5 marca 1947
Gdańsk
Instrumenty skrzypce
Gatunki muzyka poważna muzyka klasyczna
Zawód muzyk
Aktywność 1964 – obecnie
Powiązania Gaba Kulka
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Order Ecce Homo Złoty Krzyż Zasługi
Strona internetowa

Konstanty Andrzej Kulka (ur. 5 marca 1947 w Gdańsku) – polski skrzypek wirtuoz, solista, kameralista, pedagog, ojciec Gabrieli Kulki. Jako siedemnastolatek otrzymał wyróżnienie na Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym im. Niccolò Paganiniego w Genui. Zdobywca I nagrody na Międzynarodowym Konkursie Radiowym ARD w Monachium w 1966. Jest profesorem Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie.

Życiorys[edytuj]

Urodził się w Gdańsku, a nie w Wolbromiu jak błędnie podają niektóre źródła (aczkolwiek jego rodzina wywodziła się z Wolbromia). Jego ojciec był śpiewakiem w chórze Opery Bałtyckiej, a matka pianistką-korepetytorką solistów w tymże teatrze[1].

Trudno powiedzieć czy od dziecka marzyłem o wielkiej karierze skrzypka. Rodzice byli muzykami w związku z tym wypadało, żebym i ja zaczął się uczyć. Nastąpiło to stosunkowo późno, bo początki nauki w szkole muzycznej przypadły na moment mojego uczęszczania do III klasy szkoły podstawowej. Miałem 8 i pół roku jak zacząłem grać, ale uznano mnie za utalentowanego, więc tak już zostało

— Konstanty Andrzej Kulka[2]

Naukę gry na skrzypcach rozpoczął w wieku ośmiu lat u Ludwika Gbiorczyka, będąc uczniem III klasy Szkoły Podstawowej nr. 14 w Gdańsku, na Siedlcach[3]. Po raz pierwszy wystąpił publicznie, w wieku 12 lat – 15 listopada 1959 w sali średniej szkoły muzycznej w Gdańsku-Wrzeszczu, z koncertem – recitalem, podczas którego wykonał utwory Mozarta, Młynarskiego, Corelliego. Dochód z tego recitalu został przeznaczony na budowę 1000 szkół[4].

Uznany za utalentowanego ucznia pierwszy raz w życiu w szkolnych, konkursowych szrankach wystąpiłem podczas Ogólnopolskich Przesłuchań Szkół Muzycznych we Wrocławiu w roku 1958 i swój występ zakończyłem miejscem w czwartej dziesiątce. Dwa lata później na podobnej imprezie w Bydgoszczy byłem siedemnasty. W 1962 podczas III Ogólnopolskich Przesłuchań uczniów sekcji skrzypiec Szkół Muzycznych II stopnia w Krakowie grałem m.in. J.Haydna Koncert C-dur cz.I, Sonatę g-moll Bacha i zająłem miejsce trzecie. Czyli było coraz lepiej choć nie byłem tak zwanym cudownym dzieckiem.

— Konstanty Andrzej Kulka

Jako uczestnik szkolnych przesłuchań został zauważony przez Tadeusza Wrońskiego, który był pod wrażeniem gry młodego muzyka:

tak zagranego "Moto perpetuo" Paganiniego nie usłyszymy przez następne pięćdziesiąt lat

— Tadeusz Wroński[2]

Naukę kontynuował w Państwowym Liceum Muzycznym u jednego z najwybitniejszych polskich pedagogów wiolinistyki Stefana Hermana, a następnie studiował w jego klasie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Gdańsku[5][6]. Już jako 17-letni stu­dent wystąpił po raz pierwszy z orkiestrą symfoniczną i uzy­skał dyplom z wyróż­nie­niem specjalnym na Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym im. Niccolò Paganiniego w Genui.

Przełomowym momentem jego kariery było zwycięstwo w 1966, w Międzynarodowym Konkursie Radia Niemieckiego ARD w Monachium[7]. Kon­cer­tował na obu pół­ku­lach (wszyst­kie kraje Europy, USA, Ameryka Południowa, Japonia, Australia). Od 1968 wystę­po­wał w duecie z Jerzym Marchwińskim oraz upra­wiał też kame­ra­li­stykę wraz ze Stefanem Kamasą, Romanem Jabłońskim i Jerzym Marchwińskim jako czło­nek Kwartetu Polskiego Radia i Telewizji. 26 marca 1971 uzyskał dyplom ukończenia studiów wyższych z wynikiem bardzo dobrym z najwyższym wyróżnieniem[8].

Od 1994 jest profesorem i Kierownikiem Katedry Instrumentów Smyczkowych w Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie oraz wykładowcą kursów mistrzowskich.

Zasiada w jury w wielu prestiżowych konkursach skrzypcowych m.in. w 2006 w Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym im. Josepha Joachima[9] oaz wielokrotnie jako przewodniczący i członek Międzynarodowego Konkursu Młodych Skrzypków im. Karola Lipińskiego i Henryka Wieniawskiego w Lublinie[10] oraz Międzynarodowego Konkursu Skrzypcowego im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu[11][12]

W 2010 ukazała się książka wydana pod patronatem Prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza, z cyklu wywiadów ze znanymi gdańszczanami, Barbary Kanold Spłacam dług. Jest to swoisty zapis rozmowy, jaką publicystka Gazety Wyborczej Trójmiasto przeprowadziła ze światowej sławy skrzypkiem Konstantym Andrzejem Kulką[13].

Dorobek[edytuj]

Wykonał ponad 2000 recitali i koncertów z towarzyszeniem orkiestry na całym świecie. Grał ze słynnymi orkiestrami, występował na festiwalach w Lucernie, Bordeaux, Berlinie, Brighton, Pradze, Barcelonie i in. Dokonał wielu nagrań płytowych, radiowych i telewizyjnych. Uprawiał również kameralistykę, bierze udział w wykonaniu i nagraniach polskiej muzyki współczesnej. Bierze udział w licznych tournée zagranicznych z polskimi orkiestrami. Jest głównie związany z Filharmonią Narodową. Współpracował m.in. z Berliner Philharmoniker, Chicago Symphony, London Symphony, English Chamber.

W swoim repertuarze ma utwory od epoki baroku po romantyzm od Antonio Vivaldiego po Witolda Lutosławskiego, Krzysztofa Pendereckiego (I Koncert skrzypcowy), Henryka Hubertusa Jabłońskiego.

Wystąpił także gościnnie w albumie Hat, Rabbit swojej córki Gaby Kulki[14].

W 2014 obchodził jubileusz 50-lecia pracy twórczej[15].

Nagrody i wyróżnienia[edytuj]

  • 1964 – wyróżnienie na Międzynarodowym Konkursie im. N. Paganiniego w Genui
  • 1966 – I nagroda na Międzynarodowym Konkursie Radiowym w Monachium
  • 1969 – laureat Nagrody Ministra Kultury i Sztuki III stopnia[16];
  • 1973 – Nagroda II stopnia Ministra Kultury i Sztuki za osiągnięcia wirtuozowskie w grze skrzypcowej[17]
  • 1974 – odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi[18]
  • 1976 – laureat nagrody Ministra Spraw Zagranicznych "za wybitne zasługi w propagowaniu kultury polskiej za granicą"[19]
  • 1981 – nagro­da "Grand Prix du Disque" za nagra­nie płytowe dwóch koncertów skrzypcowych Karola Szymanowskiego dla Wytwórni EMI
  • 1999 – nagroda Fryderyka w kategorii: Muzyka dawna, za album Antonio Vivaldi - Cztery pory roku (Konstanty Andrzej Kulka - skrzypce, Kwartet Prima Vista, Jerzy Dybał - kontrabas, Władysław Kłosiewicz - klawesyn), DUX[20]
  • 2001 – nagroda Fryderyka w kategorii: Muzyka Orkiestrowa za płytę Mieczysław KARŁOWICZ – Koncert skrzypcowy, Odwieczne pieśni op. 10
  • 2001 – 17 października odznaczony przez Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski[21][22]
  • 2002 – honorowy obywatel miasta Wolbromia[23]
  • 2002 – nagroda Fryderyka w kategorii: Muzyka kameralna, za album Ignacy Jan Paderewski - Utwory na skrzypce i fortepian (Konstanty Andrzej Kulka - skrzypce, Waldemar Malicki - fortepian), DUX[24]
  • 2007 – Laureat Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury[25]
  • 2011 – Pomorska Nagroda Artystyczna za całokształt twórczości[26]
  • 2012 – laureat Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska "Neptuny"[27]
  • 2014 – laureat Nagrody Złotego Fryderyka za całokształt osiągnięć muzycznych i wkład w rozwój polskiej muzyki[28][29][30]
  • 2017 – doktor honoris causa Akademii Muzycznej w Gdańsku[31]

Nagrania[edytuj]

Płyty LP[edytuj]

  • 1969 – Bach* / Konstanty Andrzej Kulka – Sonatas For Solo Violin
  • Quartet in A major op. 26 (Kulka Konstanty Andrzej - skrzypce; Kamasa Stefan - altówka ; Jabłoński Roman - wiolonczela ; Marchwiński Jerzy - fortepian), Muza Polskie Nagrania[32]
  • Symphonie espagnole Op. 21. Introduction et rondo capriccioso Op. 28 (Kulka Konstanty Andrzej - skrzypce; Wielka Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia pod dyr. Kazimierza Korda), Muza Polskie Nagrania[33]

Płyty CD[edytuj]

  • Bach Koncerty skrzypcowe, BWV, Vivaldi Koncert na dwoje skrzypiec RV 522, CD Accord
  • 1988 – Karłowicz Koncert skrzypcowy A-dur op. 8, Olympia
  • 1989 – Penderecki Koncert skrzypcowy, Polskie Nagrania
  • 1989 – Wieniawski Violin Works, Olympia
  • 1989 – Lutosławski Partita na skrzypce i fortepian, Polskie Nagrania
  • 1990 – Emil Młynarski II Koncert skrzypcowy D-dur op. 16 / Symfonia Polonia, Polskie Nagrania
  • 1996 – Szymanowski Violin Concertos 1&2 - Naxos
  • 1999 – Karłowicz Koncert skrzypcowy A-dur op. 8, Polskie Nagrania
  • 2001 – Konstanty Andrzej Kulka: Karłowicz-Koncert Skrzypcowy, DUX
  • 2001 – Perkowski II Koncert skrzypcowy, Polskie Radio
  • 2001 – Karłowicz Koncert skrzypcowy A-dur, CD Accord
  • 2001 – Dobrzyński Sekstet, Elsner Septet, Acte Prealable
  • 2002 – Szymanowski Koncert skrzypcowy nr 1 op. 35, Koncert skrzypcowy nr 2 op. 61, EMI Classics
  • 2002 – Konstanty Andrzej Kulka/Waldemar Malicki: Paderewski: Skrzypce/Fortepian, DUX
  • 2003 – Konstanty Andrzej Kulka - Polskie Radio
  • 2005 – Bacewicz Grażyna, Zarębski Juliusz: Piano Quintets, DUX
  • 2006 – Cappella Gedanensis & K. A. Kulka, Classical
  • 2006 – Cztery Pory Roku (Orkiestra Filharmonii Narodowej, Solista: Kulka Konstanty Andrzej), Warner Music Poland, data nagrania 1970
  • 2006 – Chopin Fryderyk: Muzyka Kameralna (Kulka Konstanty Andrzej, Hirasawa Maki, Wróbel Andrzej), DUX
  • 2006 – Agnieszka Duczmal & Amadeus Chamber Orchestra Vol. 2 - Transman, Meyer, Panufnik, Kilar (Orkiestra Kameralna Polskiego Radia „Amadeus”, Solista: Karolina Jaroszewska, Bożena Trendewicz, Kulka Konstanty Andrzej), DUX, data nagrania 1976
  • 2007 – Chopin: The Pearls of Polish Music - Masterpieces of Polish Chamber Music (Konstanty Andrzej Kulka, Krzysztof Jabłoński, Tomasz Strahl), Independent Digital
  • 2008 – Apolinary Szeluto, DUX
  • 2011 – Vivaldi - Bach Stile Concerto (Cappella Gedanensis, Kulka Konstanty Andrzej), Soliton
  • 2012 – Brahms Lutosławski (Jabłoński Roman, Kulka Konstanty Andrzej, Esztenyi Szabolcs), Warner Music Poland, data nagrania 1976
  • 2012 – Słynne dzieła muzyki klasycznej (Nieman Barbara, Szostek-Radkowa Krystyna, Ochman Wiesław, Mróz Leonard, Solista: Kulka Konstanty Andrzej), Warner Music Poland, data nagrania 1970
  • 2012 – Czajkowski: Violin Concerto in D Major (Orkiestra Filharmonii Śląskiej, Solista: Kulka Konstanty Andrzej), DUX
  • 2013 – Karol Józef Lipiński, DUX
  • 2013 – Krauze: Instrumental Concertos (Krauze Zygmunt, Kulka Konstanty Andrzej, Chojnacka Elżbieta, Music Workshop), DUX
  • 2014 – Chopin: Utwory kameralne (Przemyk-Bryła Agnieszka, Strahl Tomasz, Kulka Konstanty Andrzej), DUX

Muzyka filmowa[edytuj]

  • 1968 – Franciszek Fuchs: Gra Konstanty Kulka, Film dokumentalno-muzyczny, przedstawiający grę na skrzypcach w wykonaniu wybitnego artysty
  • 1975 – Dzieje grzechu, Koncert skrzypcowy E-moll op. 64 (wykonanie muzyki)[34]
  • 1976 – Podejrzany (1), Układy (3), Dom (6) w Znaki szczególne, Cztery pory roku (wykonanie muzyki)[35]
  • 1977 – Martwa Natura, Film dokumentalny (wykonanie muzyki)[36]
  • 1979 – Aleksandra Padlewska: Konstanty Andrzej Kulka, Film dokumentalny[37]
  • 1989 – Sztuka kochania, Cztery pory roku (Zima) (wykonanie muzyki)[38]
  • 1993 – Uprowadzenie Agaty, Cztery pory roku. Wiosna (wykonanie muzyki)[39]
  • 2007 – Katyń, film fabularny (wykonanie muzyki)[40]

Życie prywatne[edytuj]

Mąż skrzypaczki Julity Czerkies-Kulki. Ojciec dwóch córek: Gabrieli i Anny[41].

Przypisy

  1. Jerzy Waldorff: Ciach go smykiem! Muzyka, moja miłość. Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1972, s. 331.
  2. a b Wszędzie go pełno. [dostęp 2015-07-02].
  3. Uczeń został wyrzucony z klasy, a za nim leciały nuty. 2010-10-12. [dostęp 2015-07-03].
  4. Inauguracja - Jubileusz prof. Konstantego A. Kulki. 2010-07-05. [dostęp 2015-07-03].
  5. Akademia Muzyczna w Gdańsku: Wydział II – Wydział Instrumentalny. [dostęp 2015-07-03].
  6. Biografia na AVIP. [dostęp 2015-07-02].
  7. Konstanty Andrzej Kulka: Odniosłem sukces, ale nie czuję się gwiazdą. 2014. [dostęp 2015-07-02].
  8. Konstanty Andrzej Kulka: współczuję swoim studentom.... Polskie Radio, 2014-10-15. [dostęp 2015-07-02].
  9. Preselection Jury 2006. [dostęp 2015-07-03].
  10. Jury - Międzynarodowy Konkurs Młodych Skrzypków. [dostęp 2015-07-03].
  11. Jurorzy Międzynarodowych Konkursów Skrzypcowych im. Henryka Wieniawskiego. [dostęp 2015-07-02].
  12. Jolanta Brózda i Tomasz Cyz: Faworytów nie wskażę - mówi Konstanty Andrzej Kulka. 2006. [dostęp 2015-07-02].
  13. Spłacam dług. [dostęp 2015-07-03].
  14. gabakulka.com. [dostęp 2012-12-31].
  15. Konstanty Andrzej Kulka: Odniosłem sukces, ale nie czuję się gwiazdą. [dostęp 2015-07-03].
  16. Dziennik Polski, r. XXV, nr 169 (7905), s. 3.
  17. Miesięcznik Literacki, Tom 8,Wydania 7-10. , 1973. 
  18. Dziennik Polski, rok XXX, nr 175 (9456), s. 2.
  19. Miesięcznik literacki, Tom 12,Wydania 1-6. , 1977. Warszawskie Wydawn. Prasowe RSW "Prasa". 
  20. Polskie nagrody i wyróżnienia. [dostęp 2015-07-03].
  21. Odznaczenia dla artystów Filharmonii Narodowej. 2001-11-05. [dostęp 2010-03-06].
  22. M.P. z 2002 r. Nr 1, poz. 17
  23. O Wolbromiu. [dostęp 2015-07-03].
  24. Polskie nagrody i wyróżnienia. [dostęp 2015-07-03].
  25. Laureaci Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury (pol.). gdansk.pl, 2016-06-23. [dostęp 2016-06-23].
  26. Gdańsk. Rozdano Pomorskie Nagrody Artystyczne. [dostęp 2015-07-03].
  27. Gdańsk. Winiarska, Kulka i Rottenberg laureatami Neptunów 2012. [dostęp 2015-07-03].
  28. JazzPRESS 0514: Gazeta internetowa poświęcona muzyce improwizowanej. , 2014. 
  29. Z mistrzami batuty i smyczka. [dostęp 2015-07-02].
  30. Konstanty Andrzej Kulka i Gaba Kulka na Gali Fryderyków. [dostęp 2015-07-02].
  31. Konstanty Andrzej Kulka doktorem honoris causa Akademii Muzycznej w Gdańsku. [dostęp 2017-05-15].
  32. Quartet in A major Op. 26. [dostęp 2015-07-03].
  33. Symphonie espagnole Op. 21. Introduction et rondo capriccioso Op. 28. [dostęp 2015-07-03].
  34. DZIEJE GRZECHU. [dostęp 2015-07-03].
  35. Filmografia. [dostęp 2015-07-03].
  36. MARTWA NATURA. [dostęp 2015-07-03].
  37. KONSTANTY ANDRZEJ KULKA. [dostęp 2015-07-03].
  38. SZTUKA KOCHANIA. [dostęp 2015-07-03].
  39. UPROWADZENIE AGATY. [dostęp 2015-07-03].
  40. KATYŃ. [dostęp 2015-07-03].
  41. Gaba Kulka się dopiekła. 2009. [dostęp 2015-07-02].

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]