Konstanty Plisowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konstanty Plisowski
Ilustracja
generał brygady generał brygady
Data i miejsce urodzenia 8 czerwca 1890
Nowosiółka na Podolu
Data i miejsce śmierci 1940
prawdopodobnie w Charkowie
Przebieg służby
Lata służby od 1911
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego
Wojsko Polskie
Jednostki 14 Pułk Ułanów
IV Brygada Jazdy
VI Brygada Jazdy
6 Samodzielna Brygada Kawalerii
5 Samodzielna Brygada Kawalerii
Nowogródzka Brygada Kawalerii
Stanowiska dowódca dywizjonu kawalerii
dowódca pułku kawalerii
dowódca brygady kawalerii
dowódca załogi twierdzy
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
obrona twierdzy brzeskiej
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wojenny 1914-1918 (Francja) Medal Pamiątkowy Wielkiej Wojny (Francja) Medal Zwycięstwa

Konstanty Plisowski (Plissowski) (ur. 8 czerwca 1890 w Nowosiółce na Ukrainie, zm. prawd. wiosną 1940 w Charkowie) – generał brygady Wojska Polskiego.

Służba w Armii Imperium Rosyjskiego[edytuj]

Pochodził ze szlacheckiej rodziny herbu Odrowąż [1]. Absolwent Korpusu Kadetów w Odessie. W 1911 rozpoczął służbę w Armii Imperium Rosyjskiego. W czasie I wojny światowej walczył na froncie austriackim. Dowodził szwadronem w 12 Achtyrskim Pułku Huzarów. W okresie od 23 stycznia do 2 marca 1918, na czele szwadronu złożonego z Polaków – żołnierzy 12 Dywizji Kawalerii, odbył 1400 kilometrowy marsz z Odessy do twierdzy Bobrujsk. Tam objął dowództwo 4 szwadronu 3 Pułku Ułanów. 3 lipca 1918, po rozformowaniu pułku, razem z bratem Kazimierzem udał się na Kubań. Tam 8 września 1918 objął dowództwo Dywizjonu 1 Dywizji Jazdy przy 4 Dywizji Strzelców Polskich. W trzeciej dekadzie stycznia 1919 w Odessie objął dowództwo Pułku Ułanów 1 Dywizji Jazdy. Na czele tego oddziału 15 czerwca 1919 przebił się przez Mołdawię do Polski.

Służba w Wojsku Polskim[edytuj]

11 lipca 1919 roku dowodził szarżą pod Jazłowcem. 12 sierpnia jego oddział przemianowany został na 14 Pułk Ułanów Jazłowieckich. On sam, na wniosek gen. Żeligowskiego, został 23 sierpnia 1919 mianowany pułkownikiem z pominięciem jednego stopnia. W wojnie 1920 dowodził IV i VI Brygadą Jazdy – jako pierwszy jej dowódca. W czasie swojej wieloletniej służby wojskowej zajmował szereg stanowisk dowódczych, sztabowych – będąc też wykładowcą i teoretykiem myśli wojskowej. 29 listopada 1927 roku został zwolniony ze stanowiska dowódcy 6 Samodzielnej Brygady Kawalerii w Stanisławowie i wyznaczony na stanowisko dowódcy 5 Samodzielnej Brygady Kawalerii w Krakowie[2].

1 stycznia 1929 roku Prezydent RP Ignacy Mościcki nadał mu stopień generała brygady ze starszeństwem z 1 stycznia 1929 roku i 6. lokatą w korpusie generałów[3]. 31 marca 1930 roku został zwolniony ze stanowiska dowódcy 5 Samodzielnej Brygady Kawalerii „z równoczesnym oddaniem do dyspozycji ministra spraw wojskowych i zachowaniem dotychczasowego dodatku służbowego”[4]. Z dniem 31 grudnia 1930 roku w wieku 40 lat został przeniesiony w stan spoczynku.

II wojna światowa[edytuj]

Dowodził obroną twierdzy brzeskiej w 1939. Po opuszczeniu twierdzy w nocy z 16 na 17 września, poprowadził swój oddział do zgrupowania Franciszka Kleeberga. Sam objął funkcję zastępcy Grupy Operacyjnej Kawalerii Władysława Andersa. W dniach 24-28 września dowodził Nowogródzką Brygadą Kawalerii, która przebijając się na południe, staczała walki tak z Niemcami, jak i Sowietami.

28 września dostał się do sowieckiej niewoli i wkrótce potem został odstawiony do obozu jenieckiego w Starobielsku. Nie wiadomo, jak i gdzie zginął.

Pochowany został na Polskim Cmentarzu Wojennym w Charkowie[5].

Decyzją Nr 38/MON Ministra Obrony Narodowej z 20 marca 1996 6 Brygada Kawalerii Pancernej nosi jego imię.

Postanowieniem nr 112-48-07 Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 został awansowany pośmiertnie do stopnia generała dywizji[6]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości "Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów".

Awanse[edytuj]

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Marek Minakowski: Genealogia potomków Sejmu Wielkiego. [dostęp 10 stycznia 2017].
  2. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 28 z 23 grudnia 1927 roku, s. 360.
  3. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 1 z 4 stycznia 1929 roku, s. 1.
  4. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 8 z 31 marca 1930 roku, s. 99.
  5. Charków. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Warszawa 2003, s. 420.
  6. M.P. 2007 nr 85 poz. 885
  7. a b c d e f g h Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 576.
  8. Dekret Wodza Naczelnego L. 3101 z 30 czerwca 1921 r. Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 27, poz. 1087
  9. Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 1717 z 28 maja 1921 r. (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 29, poz. 1208)

Bibliografia[edytuj]

  • Dzienniki Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych.
  • Piotr Stawecki, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918-1939, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1994, ​ISBN 83-11-08262-6
  • Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowski, Generałowie Polski Niepodległej, Editions Spotkania, Warszawa 1991, wyd. II uzup. i poprawione
  • Cezary Leżeński / Lesław Kukawski: O kawalerii polskiej XX wieku. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 39. ISBN 83-04-03364-X.
  • Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990, s. 806. ISBN 83-211-1096-7.