Konstanty Puzyna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konstany Puzyna (1985) fot.A.T.Kijowski
Nagrobek Konstantego Puzyny na Cmentarzu Powązkowskim, autorstwa Krzysztofa M. Bednarskiego

Konstanty Puzyna (ur. 13 kwietnia 1929 w Warszawie, zm. 28 sierpnia 1989 w Augustowie) – polski teatrolog, edytor, eseista, publicysta, poeta.

Ukończył studia z zakresu filologii polskiej na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Przedstawiciel tzw. krakowskiej szkoły krytyki literackiej.

Debiutował w 1947 r. Był kierownikiem literackim teatrów: Teatru "Wybrzeże" (1953–1954), Teatru Dramatycznego (1955–1965) i Teatru Ateneum w Warszawie). Od 1956 do 1969 r. był zastępcą redaktora naczelnego miesięcznika "Dialog", poświęconego dramaturgii teatralnej. Od 1971 do 1989 r. redaktor naczelny pisma. W latach 1968-1971 był stałym felietonistą teatralnym "Polityki". Pracownik naukowy Instytutu Sztuki PAN. Współpracował także z miesięcznikiem "Teatr". W latach 1986-1987 wykładał w City University w Nowym Jorku.

Przedmiotem jego fascynacji był teatr XX-wieczny, a zwłaszcza Stanisław Ignacy Witkiewicz jako artysta wszechstronny, prekursorski wobec powojennego teatru europejskiego i, zdaniem Puzyny, genialny[1]. Dokonana przez Puzynę, po latach prac archiwalnych nad rękopisami i maszynopisami (zwykle w złym stanie i słabo czytelnymi) artysty, w 1962 dwutomowa edycja Dramatów Witkacego, zawierająca głównie pierwodruki (tekstów dotąd nieznanych), miała charakter przełomowy dla recepcji pisarza, a dzięki niej dramaty autora Matki trafiły na sceny polskie i obce, stały się też przedmiotem systematycznych badań w Polsce i poza nią.

Opracował też edytorsko pisma teatralne Wilama Horzycy (z Lidią Kuchtówną) i Antonina Artaud (z Janem Błońskim).

Wśród prac autorskich Puzyny przeważają wyrafinowane myślowo i pisane błyskotliwym stylem eseje o teatrze. Rozproszone rozprawy naukowe Puzyny o Witkacym wydano w wersji książkowej już pośmiertnie.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Twórczość oryginalna

  • To co teatralne (szkice teatralne; Warszawa, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1960, brak numeru ISBN)
  • Burzliwa pogoda (felietony teatralne; Warszawa, PIW, 1971, brak numeru ISBN)
  • Syntezy za trzy grosze (szkice; Warszawa, PIW, 1974, brak numeru ISBN)
  • Półmrok. Felietony teatralne i szkice (Warszawa, PIW, 1982, ​ISBN 83-06-00751-4​)
  • Kamyki (poezje; Warszawa, PIW, 1989, ​ISBN 83-06-01803-6​)
  • Witkacy. Oprac. i red. Janusz Degler. Warszawa, Errata, 1999, ​ISBN 83-907833-6-3​ - zebrane rozprawy naukowe

Prace edytorskie

  • Stanisław Ignacy Witkiewicz: Dramaty. Oprac. Konstanty Puzyna. Warszawa, PIW, 1962, brak numeru ISBN t. I–II – pierwsza zebrana edycja krytyczna dramatów Witkacego
  • Stanisław Ignacy Witkiewicz: Dramaty. Oprac. Konstanty Puzyna. Wyd. 2 rozszerzone. Warszawa, PIW, 1972, brak numeru ISBN, t. I–II.
  • Wilam Horzyca: O dramacie. Oprac. Lidia Kuchtówna i Konstanty Puzyna. Wstęp: Jarosław Iwaszkiewicz. Warszawa, Wyd. Artystyczne i Filmowe, 1969, brak numeru ISBN
  • Antonin Artaud: Teatr i jego sobowtór. Przekł. z fr. i wstęp: Jan Błoński. Noty: Jan Błoński i Konstanty Puzyna. Wyd. 2. Warszawa, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1978, brak numeru ISBN

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Konstanty Puzyna: Wstęp. W: Stanisław Ignacy Witkiewicz: Dramaty. Warszawa, PIW, 1962, brak numeru ISBN, tom I.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]