Konura czarnogłowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konura czarnogłowa
Aratinga nenday[1]
(Vieillot, 1823)
Zdjęcie wykonane w okolicy Poconé w stanie Mato Grosso w Brazylii
Zdjęcie wykonane w okolicy Poconé w stanie Mato Grosso w Brazylii
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Gromada ptaki
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd papugowe
Rodzina papugowate
Podrodzina papugi neotropikalne
Plemię Arini
Rodzaj Aratinga
Gatunek konura czarnogłowa
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Konura czarnogłowa (Aratinga nenday) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny papugowatych. Zamieszkuje centralną Amerykę Południową. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia[edytuj]

Po raz pierwszy gatunek opisał Louis Jean Pierre Vieillot w 1823 w Tableau encyclopedique et methodique des trois regnes de la nature. Holotyp pochodził z Paragwaju. Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Psittacus nenday[3]. Obecnie (2017) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza konurę czarnogłową w rodzaju Aratinga. Uznaje ją za gatunek monotypowy[4]. Niektórzy autorzy wydzielali gatunek do osobnego rodzaju Nandayus[5], jednak za decyzją IOC przemawiają badania genetyczne[6][7].

Morfologia[edytuj]

Długość ciała wynosi 32–37 cm, masa ciała 120–141 g[5]. Długość skrzydła: 170–190 mm, długość ogona 139–178 mm, długość górnej krawędzi dzioba 22–26 mm, długość skoku 17–20 mm. Czoło, ciemię i część boków głowy jest smoliście czarna. Poza tym ogół upierzenia zielony, od spodu bardziej żółtawy. Pierś niebieska, podobnie jak część lotek. Na pokrywach podogonowych również występuje domieszka niebieskiego. Wyróżniają się czerwone nogawice. Ogon stosunkowo długi, sterówki w górnej części czerwonobrązowe, dalej od ciała niebieskie. Dziób smoliście czarny. Tęczówka czerwonobrązowa, wokół oka występuje naga szara skóra. Nogi różowe[8].

Zasięg występowania[edytuj]

Konury czarnogłowe występują od południowo-wschodniej Boliwii (departament Santa Cruz) i południowo-zachodniej Brazylii (zachodni stan Mato Grosso do Sul) przez centralny Paragwaj po północną Argentynę (prowincje: Formosa, wschodnia Chaco, Corrientes)[5]. BirdLife International szacuje zasięg występowania na 362 tys. km²[9].

Ekologia i zachowanie[edytuj]

Środowiskiem życia są otwarte nizinne środowiska do 800 m n.p.m.; zamieszkują również bardziej wilgotne, wschodnie części chaco (jedno doniesienie pochodzi z suchszego Chaco w Boliwii), pantanal i obszary wypasu bydła z występującymi palmami. Są to ptaki towarzyskie, w okresie lęgowym tworzą grupy liczące do 12 osobników[8]. Pożywienie stanowią orzechy, nasiona, owoce (w tym jagody), kwiaty i pąki; często żerują na ziemi[5].

Lęgi[edytuj]

Lęgi w Mato Grosso stwierdzono w listopadzie. Gniazdo mieści się w dziupli; zniesienie liczy 4 jaja[8]. W niewoli inkubacja trwa około 24 dni, a młode opierzają się w pełni po blisko 8 tygodniach[10].

Status[edytuj]

IUCN uznaje konurę czarnogłową za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 (stan w 2017). Gatunek znajduje się na liście w załączniku II CITES. Od 1981 do 2005 odnotowano w handlu międzynarodowym 267 246 osobników odłowionych w środowisku naturalnym[9].

Przypisy

  1. Aratinga nenday, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Aratinga nenday. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Louis Jean Pierre Vieillot: Tableau encyclopedique et methodique des trois regnes de la nature. T. 3 livr.93. 1823, s. 1400.
  4. Frank Gill & David Donsker: Parrots & cockatoos. IOC World Bird List (v7.3), 31 lipca 2017. [dostęp 2 września 2017].
  5. a b c d Collar, N., Bonan, A. & Boesman, P.: Nanday Parakeet (Aratinga nenday). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 2 września 2017].
  6. E.S. Tavares, A.J. Baker, S.L. Pereira, C.Y. Miyaki. Phylogenetic relationships and historical biogeography of neotropical parrots (Psittaciformes: Psittacidae: Arini) inferred from mitochondrial and nuclear DNA sequences. „Systematic Biology”. 55 (3), s. 454-470, 2006. DOI: 10.1080/10635150600697390 (ang.). 
  7. J.V. Remsen, Jr., E.E. Schirtzinger, A. Ferraroni, L.F. Silveira, T.F. Wright. DNA-sequence data require revision of the parrot genus Aratinga (Aves: Psittacidae). „Zootaxa”. 3641 (3), s. 296-300, 2013. DOI: 10.11646/zootaxa.3641.3.9 (ang.). 
  8. a b c Mike Parr, Tony Juniper: Parrots: A Guide to Parrots of the World. A&C Black, 2010, s. 454-455. ISBN 9781408135754.
  9. a b Nanday Parakeet Aratinga nenday. BirdLife International. [dostęp 2 września 2017].
  10. World Parrot Trust: NANDAY CONURE (Aratinga nenday). Parrot Encyclopedia. [dostęp 2 września 2017].