Kotuń (województwo mazowieckie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł

52°10′41″N 22°4′14″E

- błąd

38 m

WD

52°10'0.1"N, 22°4'0.1"E

- błąd

14 m

Odległość

1367 m

Kotuń
wieś
Ilustracja
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Powiat

siedlecki

Gmina

Kotuń

Liczba ludności (2011)

2511[1][2]

Strefa numeracyjna

25

Kod pocztowy

08-130[3]

Tablice rejestracyjne

WSI

SIMC

0676690[4]

Położenie na mapie gminy Kotuń
Mapa konturowa gminy Kotuń, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Kotuń”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej znajduje się punkt z opisem „Kotuń”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Kotuń”
Położenie na mapie powiatu siedleckiego
Mapa konturowa powiatu siedleckiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kotuń”
Ziemia52°10′41″N 22°04′14″E/52,178056 22,070556

Kotuńwieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Kotuń[4][5].


Leży w odległości 15 km na zachód od Siedlec i 4 km od międzynarodowej trasy E30 CorkOmsk.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kotuń. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Kotuń oraz rzymskokatolickiej parafii św. Antoniego.

Dane ogólne[edytuj | edytuj kod]

Kotuń jest siedzibą gminy powiatu siedleckiego, stanowiącego wschodni kraniec województwa mazowieckiego. Miejscowość położona jest w odległości 15 km od Siedlec i 88 km od Warszawy. Gminę przecina linia kolejowa Warszawa-Siedlce-Terespol oraz droga krajowa nr 2 (Świecko-Warszawa-Terespol).

Blisko 2,5-tysięczna miejscowość leży między rzekami Liwiec i Kostrzyń - w obniżeniu węgrowskim, które Wysoczyznę Siedlecką dzieli na dwie części. Przez miejscowość w kierunku zachodnim przepływa mała rzeczka Świdnica, będąca jednym z dopływów Kostrzynia.

Na początku XX wieku przeprowadzono regulację rzeki, tworząc jednocześnie kilkusethektarowy kompleks rybnych stawów hodowlanych należący do właścicieli dóbr ziemskich Broszków: Franciszka Buyno (do 1921 r.), a potem m.in. do Mieczysława Dreckiego (do 1925 r.). Na jego części w 1984 roku utworzono rezerwat ptaków „Stawy Broszkowskie”.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Nazwa „Kotuń” wywodzi się z prasłowiańskiej nazwy „kot`” i przyrostka „-uń”. Prasłowiańska nazwa „kot`” oznaczała pomieszczenie dla małych zwierząt, skąd następnie pochodzi staropolskie słowo kociec i wreszcie kojec. Odkryte na tym terenie urny prochowe i inne znaleziska archeologiczne skłaniają się ku takiej wersją pochodzenia nazwy miejscowości. Nazwa oraz badania archeologiczne prowadzone w miejscowości sugerują, że osadnictwo na tym obszarze istnieje prawdopodobnie już od około 3000 lat!

Nazwa „Kotuń” wymieniona jest w rejestrze poborowym w 1563 roku. W XVI wieku miejscowość leżała w granicach ziemi liwskiej i należała do parafii Niwiczka (obecnie Niwiski) w dystrykcie liwskim, najstarszej w okolicy, bo powstałą jeszcze przed 1480 rokiem. W 1769 roku Kotuń został przyłączony do parafii Żeliszew. Miejscowość i tereny leżące wokół niej po obu stronach rzeki Świdnicy w XIX wieku należały do ziemiańskiej rodziny Chłusowiczów. Czynnikami decydującymi o rozwoju Kotunia była parcelacja dóbr ziemskich Kotuń, własności Adolfa, potem Feliksa Chłusowiczów oraz budowa w XIX wieku Warszawsko-Terespolskiej kolei Żelaznej. Budowa kolei i stacji kolejowej spowodowała systematyczny napływ ludności. Na przełomie XIX i XX wieku nazwę stacji kolejowej zmieniono na Broszków. Na taką decyzję wpłynął właściciel ponad 1500-hektarowego majątku ziemskiego Broszków - Franciszek Buyno. Dopiero w 1958 roku, staraniem Gromadzkiej Komisji Oświaty przywrócono pierwotną nazwę. Dawna wieś Kotuń położona była równolegle do obecnej ulicy Wiejskiej, bliżej rzeki. Starą drogę zlikwidowano w 1938 roku podczas komasacji gruntów. Nowe warunki spowodowały rozbudowę Kotunia w okolicach stacji kolejowej i w efekcie przesunięcie jej centrum.

Inne informacje[edytuj | edytuj kod]

W Kotuniu znajdują się należące do Parafii św. Antoniego kościół i cmentarz rzymskokatolicki, a także apteka, Gimnazjum Publiczne, Szkoła Podstawowa oraz Muzeum Pożarnictwa[6]. Ponadto w miejscowości istnieje przystanek kolejowy położony na magistrali kolejowej Moskwa - Berlin. Przez wieś przechodzi droga powiatowa Broszków - Ozorów. W Kotuniu jest źródło, z którego czerpana jest woda mineralna Eden.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Kotuń w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2020-02-25] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 523 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. Muzeum Pożarnictwa w Kotuniu. [dostęp 2016-07-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-18)].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zbigniew Todorski, 75 lat Parafii Rzymsko-Katolickiej p. w. Św. Antoniego Padewskiego w Kotuniu 1922 - 1997, Kotuń 1997.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]